Kiedy myślimy o Dolinie Loary, widzimy raczej wakacyjne pocztówki: jasne fasady, ogrody jak z podręcznika o harmonii, rzekę płynącą z królewską obojętnością. Trudno uwierzyć, że te same zamki były kiedyś sceną jednej z najbardziej nerwowych operacji ratunkowych w historii sztuki.
W tym odcinku opowiadam o tym, jak w 1939 roku Francuzi zaczęli pakować własną tożsamość do skrzyń. Luwr, Wersal, kolekcje prywatne – tysiące dzieł ruszyły na południowy zachód, do Chambord, Cheverny, Valençay i dziesiątek mniej znanych rezydencji. To nie była romantyczna ewakuacja, lecz logistyczny maraton: numerowane pakunki, konwoje, improwizowane magazyny w salach balowych i kaplicach.
Usłyszysz, jak wyglądało codzienne życie obrazów na wygnaniu – w jakich warunkach przechowywano „Mona Lisę”, dlaczego kuratorzy bali się bardziej wilgoci niż bomb i jak wyglądała gra w kotka i myszkę z nazistowskimi służbami poszukującymi arcydzieł do planowanego muzeum Hitlera.
To także historia ludzi: muzealników, konserwatorów i zwykłych mieszkańców Loary, którzy nagle stali się strażnikami światowego dziedzictwa. Bez mundurów, za to z kredą do oznaczania skrzyń i nerwami ze stali.
Dolina Loary okazała się nie tylko krajobrazem piękna, lecz także schronem pamięci. I właśnie o tym jest ten odcinek – o sztuce, która musiała nauczyć się przetrwania.
#DolinaLoary #Chambord #Luwr #ratowaniesztuki #IIwojnaświatowa #proweniencja #muzealnictwo #dziedzictwo #historiasztuki #ArtPerspective #sekretyhistorii #zamkiFrancji
