Shows
Ameryka dla ZaawansowanychCzy Trump ukradnie wybory w USA? Wynik rozstrzygnięty przed dniem głosowania.Czy Donald Trump może odwołać tegoroczne wybory w USA i czy one naprawdę rozstrzygają się w dniu głosowania? A może wynik coraz częściej ustala się znacznie wcześniej – przy biurkach legislatorów, w gabinetach partyjnych strategów i w salach sądowych? W tym odcinku Ameryki dla Zaawansowanych pytam o to Dava Daley'a, pisarza i komentatora, uznawanego za jednego z najważniejszych ekspertów od zagadnień takich jak system wyborczy w USA i gerrymandering.Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adzPunktem wyjścia jest pytanie...
2026-02-1252 min
Ameryka dla ZaawansowanychCena złamanych reguł. Dziś Bill Clinton, jutro Donald Trump - Kongres USA i żądza politycznego odwetu.Amerykańska polityka wydaje się być coraz bardziej podatna na zjawisko znane jako efekt kobry, czyli sytuację, w której działania mające rozwiązać problem prowadzą do jego eskalacji. W tym odcinku podcastu Ameryka dla Zaawansowanych pokazuję, jak polityka amerykańska, Kongres USA, lista Epsteina, próba odwrócenia uwagi od Donalda Trumpa oraz Bill i Hillary Clinton wspólnie tworzą wybuchową mieszankę, która może trwale zmienić relacje między instytucjami państwa.Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adzKongres USA dysponuje potężnymi n...
2026-02-0917 min
Ameryka dla ZaawansowanychOjczyzna niepokornych i buntowników. Kiedy nieposłuszeństwo to obowiązek? Historia USAAmerykańskie prawo lubi opowiadać o sobie jako o strażniku porządku, stabilności i równości wobec zasad. Historia USA pokazuje jednak coś znacznie bardziej niewygodnego: społeczeństwo amerykańskie rozwija się dzięki nieposłuszeństwu a nie uległości.Odwiedź profil na Patronite: patronite.pl/adzW tym odcinku zastanawiam się, czym amerykańskie prawo jest naprawdę, gdy przestaje być abstrakcyjnym zbiorem przepisów, a staje się narzędziem wymuszającym posłuszeństwo wobec niesprawiedliwości. Gdzie przebiega granica między lojalnością wobec prawa a wspó...
2026-02-0551 min
Ameryka dla ZaawansowanychCzy Trump zakazuje mówienia o niewolnictwie? Historia USA na cenzurowanym.Administracja Trumpa każe łomami zrywać tablice upamiętniające niewolników z miejsc pamięci narodowej. Filadelfia pozywa rząd federalny, żeby powstrzymać wymazywanie historii. Odwiedź profil na Patronite: patronite.pl/adzHistoria USA to nie tylko pomniki, konstytucja i ojcowie założyciele. To także to, co dziś próbuje się z niej usunąć. W tym odcinku pokazuję, jak Historia USA staje się polem jednej z najostrzejszych wojen kulturowych we współczesnej Ameryce.Zaczynamy od konkretnej historii, która mówi więcej o amerykańskiej wo...
2026-02-0221 min
Pomówmy o tym…Agenci ICE zabijają w Minneapolis. "Świadoma strategia zastraszania"Amerykańskie służby imigracyjne brutalnie rozprawiają się z osobami, które nielegalnie przebywają w Stanach Zjednoczonych. Z rąk agentów ICE zginęło także dwoje obywateli USA, którzy protestowali przeciwko takim działaniom. - To jest bardzo świadoma strategia, która wygląda na zastraszenie władz i ludzi mieszkających w stanach, które nie są przychylne Donaldowi Trumpowi - stwierdził Marcin Firlej, wieloletni korespondent w USA i autor bloga "Ameryka dla zaawansowanych".
2026-01-2922 minPomówmy o tym…Agenci ICE zabijają w Minneapolis. "Świadoma strategia zastraszania"Amerykańskie służby imigracyjne brutalnie rozprawiają się z osobami, które nielegalnie przebywają w Stanach Zjednoczonych. Z rąk agentów ICE zginęło także dwoje obywateli USA, którzy protestowali przeciwko takim działaniom. - To jest bardzo świadoma strategia, która wygląda na zastraszenie władz i ludzi mieszkających w stanach, które nie są przychylne Donaldowi Trumpowi - stwierdził Marcin Firlej, wieloletni korespondent w USA i autor bloga "Ameryka dla zaawansowanych".
2026-01-2922 minPomówmy o tym…Agenci ICE zabijają w Minneapolis. "Świadoma strategia zastraszania"Amerykańskie służby imigracyjne brutalnie rozprawiają się z osobami, które nielegalnie przebywają w Stanach Zjednoczonych. Z rąk agentów ICE zginęło także dwoje obywateli USA, którzy protestowali przeciwko takim działaniom. - To jest bardzo świadoma strategia, która wygląda na zastraszenie władz i ludzi mieszkających w stanach, które nie są przychylne Donaldowi Trumpowi - stwierdził Marcin Firlej, wieloletni korespondent w USA i autor bloga "Ameryka dla zaawansowanych".
2026-01-2922 min
Ameryka dla ZaawansowanychICE to narzędzie rasizmu. Dlaczego mniejszości etniczne w USA nie ufają władzy?Kiedy państwo przestaje cię chronić, do kogo się zwracasz? Ten odcinek to pozornie reportaż o trzech historycznych ruchach samoobrony mniejszości etnicznych w USA: Czarnych Panterach, Brown Berets i American Indian Movement. Ale tak naprawdę opowiadamy o czymś znacznie głębszym, o mechanizmie, który uruchamia się zawsze, gdy rasizm w USA przestaje być abstrakcyjnym pojęciem i zamienia się w konkretne zagrożenie ze strony instytucji, które miały obywateli chronić.Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Dziękuję za słuchanie!
2026-01-2945 min
Ameryka dla ZaawansowanychPartia status quo. Dlaczego Demokraci finansują brutalną politykę Trumpa?Siedem podpisów wystarczyło, by obietnice o „walce o duszę Ameryki” zamieniły się w pusty slogan. Podczas gdy ulice Minneapolis wrzały od protestów przeciwko brutalności służb federalnych, Kongres USA stał się sceną aktu, który wielu obserwatorów nazywa politycznym sabotażem własnego elektoratu. Siedmioro Demokratów, zamiast postawić tamę radykalizmowi, zdecydowało się sfinansować mechanizmy, które ich własna partia publicznie potępia. Właśnie teraz, gdy agenci ICE testują granice państwa prawa w prime time, musimy zadać pytanie: dlaczego liderzy, tacy jak Hakeem Jeffries, dopuścili do r...
2026-01-2618 min
Ameryka dla ZaawansowanychAgresja bez granic. Jak ICE i deportacje w USA wymknęły się spod kontroli?Czy system odpowiedzialny za bezpieczeństwo narodowe może stać się taśmą produkcyjną niekompetentnych i uzbrojonych funkcjonariuszy pozbawioną realnej kontroli? Deportacje w USA, szczególnie w kontekście dramatycznych wydarzeń w Minneapolis, to temat, który rozpala emocje po obu stronach politycznego sporu, ale to, co odkryła dziennikarka Laura Jedeed, rzuca zupełnie nowe światło na kondycję ICE oraz amerykańskich instytucji. W tym odcinku analizujemy wstrząsający reportaż z magazynu Slate, który odsłania kulisy rekrutacji do ICE. Dowiesz się, jak wygląda proces zatrudniania osób, które mają realizować masowe deportacje w USA i dlaczego profesjonali...
2026-01-2350 min
Ameryka dla ZaawansowanychZamaskowani agenci i ignorowane sądy. Jak działa dziś ICE?Agent ICE rozbija szybę w samochodzie kobiety w spektrum autyzmu, która próbowała dojechać do lekarza. Przecina pasy bezpieczeństwa i wyciąga ją na asfalt. Kobieta krzyczy, że jest niepełnosprawna. To nie ma znaczenia. Witaj w Minneapolis, styczeń 2026. Trump i polityka siłowa weszły w fazę, której nikt nie przewidział. To nie są jednostkowe przypadki. To systemowa patologia.Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz.Arnoldo Bazan ma 16 lat i jest obywatelem USA. Agenci ICE zatrzymali go pod szko...
2026-01-1924 min
Ameryka dla ZaawansowanychMit "opłaconych demonstrantów". Kogo powinna chronić policja w USA?W 1970 roku Gwardia Narodowa zastrzeliła czterech studentów na Kent State. Gubernator Ohio powiedział, że byli „gorsi od nazistowskich bojówek" i sami na siebie to ściągnęli. W 2026 roku agent ICE zastrzelił Renée Good w Minneapolis. Administracja Trumpa nazwała ją „terrorystką". Historia USA zatacza koło. Minęło 56 lat. Słowa są identyczne.Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adzPod moimi informacjami z Minneapolis pojawiły się setki komentarzy: sama sobie zgotowała ten los. Był...
2026-01-1551 min
Ameryka dla ZaawansowanychJak plotka stała się narzędziem władzy w USAKiedy w Minneapolis padły strzały podczas operacji federalnej, było już za późno na pytanie, dlaczego największa w historii operacja ICE uderzyła właśnie w Minnesotę. A warto się temu przyjrzeć, bo deportacje w USA, zwłaszcza w najbardziej agresywnej formie, dziś rzadko są prostym aktem egzekwowania prawa imigracyjnego; coraz częściej są finałem długiego łańcucha politycznych i medialnych impulsów. W Minnesocie ten łańcuch zaczął się od wiralowego filmu oskarżającego somalijskich imigrantów o gigantyczne oszustwa w przedszkolach, a skończył na największej operacji ICE w historii stanu. Pomiędzy nimi zna...
2026-01-1218 minPomówmy o tym…Kim była 37-latka zastrzelona przez służby Trumpa? "Zginęła na miejscu"W Stanach Zjednoczonych wrze po zastrzeleniu 37-letniej kobiety przez agenta służby imigracyjnej ICE. - Renee Good była matką trójki dzieci, poetką, była też aktywistką. Nie miała absolutnie żadnej przeszłości imigracyjnej. Swoim samochodem zablokowała drogę, a agenci zaczęli się zachowywać dość agresywnie. Z udostępnionego filmu widać, że próbowała wycofać auto i objechać agentów. Jeden z nich uznał to za zagrożenie i zaczął strzelać - powiedział dziennikarz Marcin Firlej.
2026-01-0921 minPomówmy o tym…Kim była 37-latka zastrzelona przez służby Trumpa? "Zginęła na miejscu"W Stanach Zjednoczonych wrze po zastrzeleniu 37-letniej kobiety przez agenta służby imigracyjnej ICE. - Renee Good była matką trójki dzieci, poetką, była też aktywistką. Nie miała absolutnie żadnej przeszłości imigracyjnej. Swoim samochodem zablokowała drogę, a agenci zaczęli się zachowywać dość agresywnie. Z udostępnionego filmu widać, że próbowała wycofać auto i objechać agentów. Jeden z nich uznał to za zagrożenie i zaczął strzelać - powiedział dziennikarz Marcin Firlej.
2026-01-0921 minPomówmy o tym…Kim była 37-latka zastrzelona przez służby Trumpa? "Zginęła na miejscu"W Stanach Zjednoczonych wrze po zastrzeleniu 37-letniej kobiety przez agenta służby imigracyjnej ICE. - Renee Good była matką trójki dzieci, poetką, była też aktywistką. Nie miała absolutnie żadnej przeszłości imigracyjnej. Swoim samochodem zablokowała drogę, a agenci zaczęli się zachowywać dość agresywnie. Z udostępnionego filmu widać, że próbowała wycofać auto i objechać agentów. Jeden z nich uznał to za zagrożenie i zaczął strzelać - powiedział dziennikarz Marcin Firlej.
2026-01-0921 min
Ameryka dla ZaawansowanychRzeźbiarz z Ku Klux Klanu. Historia USA i jej białe plamy.Cztery gigantyczne twarze prezydentów wykute w granitowej skale Black Hills to jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli Stanów Zjednoczonych. Jednak historia USA ukryta za Mount Rushmore jest znacznie mroczniejsza, niż sugerują pocztówki dla turystów. W tym odcinku Ameryki Dla Zaawansowanych odkrywamy prawdę o Ameryce, której nie znajdziesz w przewodnikach: o świętych ziemiach Lakotów skradzionych przez rząd federalny, o rzeźbiarzu Gutzonie Borglumie i jego związkach z Ku Klux Klanem oraz o prezydentach, którzy przyczynili się do cierpienia rdzennych Amerykanów.Rozważ wsparcie projektu na Patronite: patronite.pl/adz
2026-01-0854 min
Ameryka dla ZaawansowanychJak republikanie betonują władzę w USA?Polityka amerykańska w 2026 roku wkracza w nową fazę. To nie jest kolejny rok administrowania. To desperacki wyścig Donalda Trumpa o zabetonowanie zmian, zanim wybory środka kadencji odbiorą mu polityczne zasilanie. Jeśli Republikanie stracą Izbę Reprezentantów, prezydent zostanie sam na sam z mikrofonem. Bez realnej dźwigni władzy. Trump i polityka amerykańska wchodzą więc w tryb ugruntowania dotychczasowych zdobyczy - polem walki będą amerykańska tożsamość, edukacja w USA i amerykańska kultura. Słowem wojna kulturowa na całego.W przeciwieństwie do ubiegłego roku konserwatywny think t...
2026-01-0519 min
Ameryka dla ZaawansowanychTrump i polityka destrukcji. Rok chaosu, który zmienił Amerykę na zawsze.Trump i polityka destrukcji zdefiniowały 2025 rok. Wojny celne, masowe deportacje, ultimata wobec sojuszników, czystki w Pentagonie. Wiele z tych historii na krótko eksplodowało w mediach i znikła bez puenty. Dziś zbieram je razem. Nie po to, żeby przypomnieć, lecz żeby domknąć. Trump i polityka destrukcji to nie seria incydentów. To system. Władza oparta na symbolach, eskalacji i braku konsekwencji.Społeczeństwo amerykańskie zapłaciło za Liberation Day do 2300 dolarów na gospodarstwo domowe. Biały Dom obiecywał, że cła miały wyzwolić Amerykę, a sprowadziły spadek inwes...
2026-01-0250 min
Ameryka dla ZaawansowanychWymyślone święta w USA. Tajemnicza Kwanzaa i pytanie o to, czym jest tradycja i czarna kultura USA. Odcinek specjalny.Czy tradycję można wymyślić? Święta w USA nie dla wszystkich znaczą to samo a Kwanzaa to jedno z tych najmniej znanych poza Ameryką. To święto obchodzone tuż po Bożym Narodzeniu, od 26 grudnia do 1 stycznia, budzi fascynację, podziw, ale też otwartą krytykę i rozważania czym jest właściwie czarna kultura USA. W tym odcinku rozkładam na czynniki mało znane obchody, które zmuszają do zadawania trudnych pytań o bolesne wspomnienia niewolnictwa, rasizm w USA, afroamerykańską kulturę USA, tożsamość i pamięć.Kwanzaa powstała w 1966 roku, w samym środku walk o prawa...
2025-12-2920 min
Ameryka dla ZaawansowanychPięć amerykańskich opowieści świątecznych, których nie słyszałeś. Historia USA w cieniu Bożego Narodzenia.Historia USA jest też historią Bożego Narodzenia i choć świętowanie jest ważne, czasami ważniejsze bywa to, co ono przyćmiło. W święta nie ustawały bowiem konflikty religijne, napięcia społeczne i decyzje o długim cieniu politycznym. Amerykańska historia pamięta także święta, w których 25 grudnia niekoniecznie był dniem zgody i jedności, lub takie gdzie celebrowanie schodziło na dalszy plan. Chcecie wiedzieć jakie? Posłuchajcie odcinka specjalnego. Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adzW XVII-wiecznej Nowej Angli...
2025-12-2537 min
Ameryka dla ZaawansowanychNielegalna imigracja to pretekst. Celem Trumpa jest permanentna inwigilacja wszystkich.Współczesna polityka imigracyjna w Stanach Zjednoczonych opiera się nie tylko na fizycznej kontroli granic, lecz coraz silniej na monitorowaniu danych, biometrii i algorytmach ryzyka. Nielegalna imigracja w USA stała się w ostatnich latach polem testowym dla narzędzi, które przesuwają ciężar decyzji z procedur i dowodów na profile, wzorce i powiązania generowane przez systemy analityczne. To zmiana cicha, techniczna i trudna do uchwycenia w codziennej debacie publicznej, ale jej skutki są strukturalne.Jak egzekwowanie prawa imigracyjnego w USA zostało przebudowane wokół infrastruktury cyfrowej? Deportacje w USA, działania ICE i postęp...
2025-12-2219 min
Ameryka dla ZaawansowanychFentanyl w USA i wielkie kłamstwo polityki Trumpa. Strach, narkotyki w USA i represje zamiast leczenia - rozmowaFentanyl w USA został w tym tygodniu oficjalnie uznany przez administrację Donalda Trumpa za broń masowego rażenia. To decyzja, która radykalnie zmienia język, ramy prawne i wyobraźnię polityczną wokół kryzysu opioidowego i tego jak władza traktuje narkotyki w USA. Zamiast zdrowia publicznego pojawia się logika bezpieczeństwa narodowego. Zamiast leczenia jest eskalacja. Zamiast pytań o przyczyny mamy narrację o wojnie. Historia USA pokazuje, że to bardzo niebezpieczne podejście. W nowym odcinku Ameryki dla Zaawansowanych przyglądamy się temu momentowi z perspektywy, której brakuje w bieżącej debacie. Rozmówcą jest prof. David Herzberg, jeden z najważn...
2025-12-1852 min
Ameryka dla ZaawansowanychTrump zabija regulacje AI, Big Tech wygrywa. Biały Dom i Kongres USA przeciwko stanom czyli Ameryka 2025.Zmiana, która dokonuje się dziś w relacji między państwem a technologią, mówi więcej o władzy niż o innowacji i wiele wyjaśnia z tego, czym jest Ameryka 2025. W centrum tej zmiany znajduje się spór o to, kto ma prawo ustalać zasady gry w epoce algorytmów. Ameryka 2025 nie jest już tylko opowieścią o wyborach czy partyjnych konfliktach. To historia o władzy, która przesuwa się poza Kongres, poza legislatury stanowe i coraz częściej poza kontrolę obywateli. W tym odcinku przyglądamy się, jak Ameryka 2025 staje się laboratorium nowej amerykańskiej polityki, w której reg...
2025-12-1520 min
Ameryka dla ZaawansowanychPrawo do broni w USA: dlaczego Ameryka coraz bardziej się boi i zbroi?Prawo do broni w USA stało się w Ameryce 2025 jednym z najczulszych punktów w debacie o wolności, odpowiedzialności i granicach państwa. Gdy prawa jednostki ścierają się z rosnącym lękiem społecznym, prawo do broni w USA staje się zwierciadłem w którym odbija się nie tylko konstytucja USA, lecz także stan amerykańskiej polityki i zaufania obywateli do instytucji. W tym odcinku patrzymy jak prawo do broni w USA zmienia codzienne zachowania ludzi, wpływa na sąd najwyższy w USA i uruchamia nowe konflikty w kraju który oficjalnie notuje spad...
2025-12-1144 min
Ameryka dla ZaawansowanychWojna USA i zatarte granice prawa: Hegseth, Trump i polityka łamania reguł użycia siły militarnejWojna USA z kartelami (oficjalnie) przesuwa granice tego co dopuszczalne szybciej niż opinia publiczna nadąża je zauważać. Gdy Donald Trump przedstawia operacje z Karaibów jako element konfliktu z narkoterrorystami, coraz więcej ekspertów pyta, czy ta rzekoma wojna USA nie została skonstruowana po to, by ominąć podstawowe normy prawa międzynarodowego. W tym odcinku schodzimy w sam środek sporu, który łączy politykę w USA, geopolityczne napięcia, pytania o moralne granice użycia siły i potencjalne zbrodnie wojenne USA. Ameryka 2025 zderza się tu z pytaniem, czy Biały Dom, Departament Wojny USA i Pentagon mogą samodz...
2025-12-0817 min
Ameryka dla ZaawansowanychUSA Rosja: jak rywalizacja dwóch mocarstw z zimnej wojny przeszła w epokę relacji Trump PutinKiedy mówimy o relacjach USA Rosja, najczęściej widzimy memy, strach, legendy i polityczne fantazje. Ale prawda jest dużo ciekawsza i... znacznie bardziej niepokojąca. W dzisiejszym odcinku wchodzimy głębiej niż większość komentarzy medialnych, bo relacje USA Rosja nie są już zimną wojną ani grą o prestiż. To konflikt oparty na pamięci, obsesjach, emocjach i ambicjach, które przenikają polityka w USA, kształtują potęga USA i odbijają się echem na całym świecie. Jeśli zastanawiacie się, dlaczego ta relacja wciąż dyktuje rytm globalnych napięć, to jest właśnie ten moment, w którym warto założyć słuchawki.
2025-12-041h 00
Ameryka dla ZaawansowanychMit upadku DEI staje się wiralową opowieścią o Ameryce, czyli amerykańskie wojny kulturowe przenoszą się do PolskiWojny kulturowe stały się dziś jednym z najpotężniejszych narzędzi narracyjnych w debacie o Ameryce i jednym z najłatwiejszych sposobów na generowanie emocji, strachu i prostych odpowiedzi. Kanał "Nie wiem, ale się dowiem!" stawia tezę, że „Amerykanie są zmęczeni DEI” i że USA rzekomo odchodzą od polityki równościowej. W rzeczywistości ta opowieść niewiele mówi o Ameryce, a bardzo dużo o tym, jak wojny kulturowe działają w internecie, gdzie uproszczenia zastępują fakty. Bo "DEI's not dead".Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój p...
2025-12-0121 min
Ameryka dla ZaawansowanychUSA Rosja: trzy wieki sojuszy, zdrad, fascynacji i wrogości. Historia relacji dwóch potęgRelacje USA Rosja zawsze wyglądały inaczej, niż Amerykanie chcieliby o nich myśleć. Od misji Francisa Dany w Petersburgu po dzisiejszą retorykę Trump Putin – to nie opowieść o przyjaźni i chłodnych kalkulacjach, ale o dwóch państwach, które od 250 lat wymuszają na sobie ustępstwa, testują granice i szukają sposobu, by zdominować przeciwnika. W tym odcinku patrzymy na to, jak USA Rosja stały się jedną z najdziwniejszych par w geopolityce: w jednym wieku pełnych nadziei, w drugim nieufności, w trzecim – otwartej wrogości. A jednak wciąż na siebie patrzą. Wciąż próbują grać o wszystko. I wciąż w...
2025-11-2755 min
Ameryka dla ZaawansowanychObietnice Mamdaniego i polityka w USA: czy Nowy Jork stanie się laboratorium zmian?To, co wydarzyło się w miniony piątek, wprawiło komentatorów w osłupienie i pokazało, jak nieprzewidywalna potrafi być polityka w USA. Donald Trump, który jeszcze do niedawna grzmiał o „komunistycznym wariacie”, spotkał się z nowo wybranym burmistrzem Nowego Jorku, Zohranem Mamdaniem, i nie krył zachwytu. Z języka prezydenta zniknęły inwektywy o „komunistach”, a w ich miejsce pojawiła się fascynacja energią młodego polityka. To wydarzenie sugeruje, że między Białym Domem a ratuszem w Nowym Jorku panuje specyficzne zawieszenie broni. Czy polityka w USA wkracza w erę, gdzie populista i socjalista znajdują wspólny ję...
2025-11-2419 min
Ameryka dla ZaawansowanychAmerykański mit i prawda o Ameryce, czyli jak wyjątkowość ukształtowała politykę i społeczeństwo USAMit może być drogowskazem albo zasłoną. Amerykański mit od początku działał jak jedno i drugie. W tym odcinku zaglądam pod powierzchnię opowieści, którą Stany Zjednoczone stworzyły na własny temat. To opowieść o kraju pewnym swojej misji, ale także o społeczeństwie, które przez dziesięciolecia uczyło się patrzeć na siebie jak na wzorzec i przestawało dostrzegać, że wzorce zawsze mają pęknięcia. I że te pęknięcia mówią często więcej niż deklaracje o wielkości.Zastanawiam się, skąd bierze się przek...
2025-11-1950 min
Ameryka dla ZaawansowanychUłaskawienia Trumpa: nowe przestępstwa, konflikt z sądami i zagrożone bezpieczeństwo w USAUłaskawienia Trumpa wciąż wracają w amerykańskiej debacie publicznej, bo od początku jego drugiej kadencji stały się symbolem szerszego sporu o granice władzy wykonawczej. Gdy w jednym ruchu objęto łaską setki osób, pytania o to, jak dziś wygląda prawo w USA i jak zmieniają się prezydenckie prerogatywy, stały się naglące. W tym odcinku przyglądamy się temu spokojnie, krok po kroku, korzystając zarówno z danych, jak i z doświadczeń instytucji, które muszą na co dzień obsługiwać skutki masowych aktów łaski. To także moment, żeby zobaczyć, jak polityka w USA wp...
2025-11-1814 min
Ameryka dla ZaawansowanychUłaskawienia Trumpa: nowe przestępstwa, konflikt z sądami i zagrożone bezpieczeństwo w USAUłaskawienia Trumpa stały się jednym z najbardziej dyskutowanych tematów w amerykańskiej debacie publicznej. W pierwszych miesiącach drugiej kadencji Donalda Trumpa decyzje o objęciu łaską setek osób wywołały szeroką dyskusję o tym, jak wygląda dziś prawo w USA, jak zmieniają się granice prezydenckich prerogatyw oraz jakie znaczenie mają te decyzje dla bezpieczeństwa w USA. W tym odcinku przyglądamy się tym procesom spokojnie i analitycznie, korzystając zarówno z dostępnych statystyk, jak i z doświadczeń instytucji, które muszą mierzyć się ze skutkami masowych aktów łaski. Interesuje nas nie tylko bieżąca...
2025-11-1714 min
Ameryka dla ZaawansowanychJak dostać amerykańskie obywatelstwo (i jak jest stracić), czyli kim jest dziś obywatel USA?Kim jest obywatel USA – i kto naprawdę zasługuje, by nim być? W tym odcinku analizujemy, jak amerykańska polityka, prawo i społeczeństwo przez ponad dwa stulecia przeformułowywały znaczenie tego, kim właściwie jest obywatel USA. Obywatelstwo to nie tylko paszport, lecz także udział w nieustannej dyskusji o demokracji, wolności słowa w USA, tożsamości i granicach przynależności. Od czasów Trzynastu Kolonii, przez wojenną redefinicję narodu, aż po współczesne rozporządzenia z Ameryki 2025 – opowiadam o kraju, który od początku próbuje ustalić, kto naprawdę wchodzi w skład wspólnoty „We, the...
2025-11-1355 min
Ameryka dla ZaawansowanychPięć sposobów, jak w ukraść wybory w USA, nie łamiąc prawa, czyli jak działa polityka amerykańskaWybory w USA to proces, który dla zewnętrznego obserwatora bywa zagadką, a dla politycznych strategów jest polem bitwy, gdzie zasady są płynne i bezlitośnie wykorzystywane. Często wydaje nam się, że o wyniku decydują debaty prezydenckie i wielkie wiece, ale prawdziwa walka toczy się w cieniu, w gabinetach legislacyjnych i salach sądowych. W tym odcinku zaglądamy głęboko za kulisy tego świata, by pokazać, jak polityka amerykańska działa w praktyce. Dowiecie się, w jaki sposób administracja, partie i lokalni urzędnicy potrafią diametralnie zmieniać wynik głosowania, nie łamiąc przy tym żadnego przepisu...
2025-11-0556 min
Ameryka dla ZaawansowanychDlaczego lewica nie przetrwała w Ameryce: polityka w USA jako gra bez lewej stronyDlaczego w kraju, który uchodzi za kolebkę współczesnej demokracji, nigdy nie wyrosła silna lewica? To jedno z najbardziej intrygujących pytań, jakie stawia polityka w USA. Jeśli spojrzymy na amerykańską scenę polityczną z dystansu, łatwo ulec wrażeniu, że wystarczy znajomość mitu o awansie społecznym, aby wszystko stało się jasne. Jednak gdy wchodzimy głębiej w historię USA, widać, że polityka amerykańska rozwijała się zupełnie inaczej niż europejska. W tym odcinku opowiadam o tym, jak socjalizm stał się słowem tabu, a indywidualny sukces zastąpił ideę solidarności.Wracamy do klasyczneg...
2025-10-3049 min
Ameryka dla ZaawansowanychDeportacje w USA, czyli jak powstał największy system imigracyjny świataCo mówi o kraju fakt, że potrafi jednocześnie przyciągać miliony imigrantów i tworzyć najbardziej rozbudowany system deportacji w świecie zachodnim? To pytanie otwiera nasz odcinek i prowadzi do miejsca, w którym deportacje w USA stają się nie tylko kwestią prawa, lecz także opowieścią o strachu, polityce i granicach amerykańskiej wyobraźni. Wchodzimy w świat, w którym bezpieczeństwo narodowe USA staje się hasłem pozwalającym ograniczać prawa człowieka, a imigracja w USA przestaje być historią szans i zaczyna być historią kontroli. To również lustro, w którym odbi...
2025-10-2247 min
Ameryka dla ZaawansowanychStereotypy a prawda o Ameryce: jak kultura USA stworzyła i podtrzymała mit „głupiego Amerykanina”Skąd wziął się mit „głupiego Amerykanina” i dlaczego przetrwał całe dekady? To pytanie otwiera nasz odcinek i prowadzi do miejsca, w którym kultura USA zderza się z faktami, danymi i rzeczywistością dużo bardziej złożoną niż medialne uproszczenia. Sprawdzamy, jak narodził się obraz społeczeństwa rzekomo niezdolnego do refleksji i dlaczego tak chętnie powtarzano go w filmach, programach telewizyjnych i debatach publicznych. Prawda o Ameryce nie jest opowieścią o narodzie „głupim”, lecz o kraju, w którym dostęp do edukacji i wiedzy potrafi różnić się diametralnie w zależności od miej...
2025-10-1549 min
Ameryka dla ZaawansowanychMedia w USA i kryzys zaufania: opowieść o prawdzie, strachu i władzyGdy patrzymy na media w USA, widzimy instytucje, jak Kongres USA czy Sąd Najwyższy USA, które powinny być tarczą demokracji, ale coraz częściej przypominają system alarmowy uruchamiany dopiero wtedy, gdy ogień objął już cały dom. Ten odcinek zaczyna się od prostego pytania: co dzieje się z krajem, gdy władza uznaje krytyczne pytanie za atak, a nie za obowiązek? Właśnie dlatego media w USA stają się w tej opowieści lustrem, w którym odbija się nie tylko stan dziennikarstwa, lecz także kondycja samej demokracji, napięcia w polityce w USA i głęboki kryzys zaufa...
2025-10-0850 min
Ameryka dla ZaawansowanychBiały dom ucisza krytykę. Jak Donald Trump kontroluje media w USA, czyli Ameryka 2025.Kiedy patrzymy na media w USA, trudno nie zauważyć czegoś niepokojącego. Instytucje, które powinny zadawać najtrudniejsze pytania, same coraz częściej stają się obiektem politycznej presji. W tym odcinku nie chodzi o streszczenie wydarzeń, ale o uchwycenie momentu, w którym rutynowe briefingi zmieniają się w spektakle, a krytyczne pytania w rzadkość. Republikanie cicho temu przyklaskują, demokraci patrzą jak sparaliżowani. I tak polityka w USA powoli akceptuje traktowanie dziennikarzy nie jako element demokratycznego pejzażu, lecz jako przeciwników. I właśnie dlatego media w USA stają się zwierciadłem dla całego społeczeństwa USA. W ich odbiciu...
2025-10-0143 min
Ameryka dla ZaawansowanychCo ukrywają statystyki przestępczości w USA, czyli niewygodne fakty i prawdziwe zbrodnie w małych miastach AmerykiSą miejsca w Ameryce, o których mało się mówi, gdzie z pozoru dzieje się niewiele, a jednak to właśnie tam rodzą się prawdziwe zbrodnie, zwykle niewidoczne z perspektywy wielkich metropolii. W tym odcinku kieruję mikrofon na obszary poza głównymi osiami medialnych narracji. To przestrzeń, w której statystyki potrafią kłamać przez przemilczenie, a intuicja podpowiada coś zupełnie innego niż polityczne slogany. Kiedy mówi się o przestępczości w USA, najczęściej przywołuje się obrazy Nowego Jorku, Chicago czy Los Angeles. Tymczasem wiele najbardziej dramatycznych historii rozgrywa się w hrabstwach zapomnianych przez...
2025-09-2447 min
Ameryka dla ZaawansowanychDlaczego prawdziwe zbrodnie w metropoliach przeczą narracjom o winie jednej partii i co mówią o polityce w USAW debacie o przestępczości w USA najgłośniej wybrzmiewa pytanie, kto jest winny, a najciszej to, co naprawdę dzieje się na ulicach. Gdy pojawiają się statystyki, w tle natychmiast pojawia się narracja, w której prawdziwe zbrodnie stają się narzędziem politycznych sporów. W tym odcinku przyglądam się temu, jak fakty mijają się z hasłami i dlaczego miasta, rządzone zarówno przez Demokratów, jak i Republikanów, zmagają się z przemocą, której korzenie wykraczają poza bieżącą walkę o władzę. To przestrzeń, w której prawdziwe zbrodnie ujawniają więcej o strukturze społecznej niż o barw...
2025-09-1753 min
Ameryka dla ZaawansowanychAmerykańska polityka i wojny kulturowe: od woke do cancel culture i pułapek językaJeśli chcesz zrozumieć to, jak działa amerykańska polityka w 2025 roku, musisz zacząć od słów, które powinny być neutralne, a dziś funkcjonują jak test wojny kulturowej. W tym odcinku przyglądam się temu, co dzieje się na styku języka, emocji i strategii politycznych. Słowa takie jak woke, polityczna poprawność, DEI, cancel culture i krytyczna teoria rasy przestały opisywać zjawiska. Wpadły w orbitę sporów, w której amerykańska polityka używa ich jak narzędzi do mobilizacji elektoratu i dyscyplinowania przeciwników. Nie analizuję tu definicji, lecz mechanizmy. Interesuje mnie, jak niewinne pojęcia stają się...
2025-09-0947 min
Ameryka dla ZaawansowanychGo Blue: Futbol akademicki to kultura USA. NCAA vs NFL, Michigan Wolverines i wielki biznesCzy wiedzieliście, że futbol akademicki w Stanach Zjednoczonych potrafi zgromadzić na stadionie ponad 100 tysięcy ludzi, podczas gdy zawodowe ligi w innych krajach mogą tylko pomarzyć o takiej frekwencji? Witajcie w świecie, gdzie sport to religia, a sobota jest dniem świętym. Ten odcinek to „Go Blue” – kompletny przewodnik po fenomenie, który definiuje amerykańską duszę. Jeśli chcesz zrozumieć, czym naprawdę żyje to społeczeństwo, musisz zrozumieć futbol akademicki. To tutaj, na kampusach uniwersyteckich, bije prawdziwe serce Ameryki, a tradycja miesza się z miliardowym biznesem w sposób niespotykany nigdzie indziej na świecie.Zabieram Was dzisia...
2025-09-0446 min
Ameryka dla ZaawansowanychEkstremizm w USA - Renesans. Jak amerykańskie milicje przeniknęły do mainstreamu i polityki.Ekstremizm w USA nie rodzi się w próżni. Wychodzi na ulicę, maszeruje pod flagą, transmituje swoje marsze w internecie i karmi się gniewem, którego polityka nie potrafi już zagospodarować. Gdy Proud Boys wracają do Waszyngtonu, Three Percenters szkolą się w leśnych obozach, a Boogaloo Boys zapowiadają „drugą imprezę”, staje się jasne, że ekstremizm w USA wszedł w nową fazę – bardziej jawny, bardziej medialny i bardziej pewny siebie niż kiedykolwiek. W tle pobrzmiewają ułaskawienia Donalda Trumpa i narracje, które od lat przesuwają granice tego, co uchodzi za „normalną” politykę w USA. Jeśli chcecie zobaczyć, jak rodzi się nowoczesny ruch zbrojny, t...
2025-08-2836 min
Ameryka dla ZaawansowanychAmerykańskie milicje w historii USA: jak rodził się ruch, bunt i polityczny ekstremizmAmerykańskie milicje od dwóch stuleci pojawiają się w centrum sporów o wolność, władzę i granice obywatelskiego oporu. W tym odcinku przyglądamy się temu, jak amerykańskie milicje ewoluowały od kolonialnych straży obywatelskich po współczesne ruchy, które znów wpływają na politykę w USA. Zaczynamy tam, gdzie historia USA splata się z mitologią założycieli – i tam, gdzie wybucha napięcie między prawem do broni a ryzykiem radykalizacji. Badamy także, jak współczesne konflikty, kryzysy i teorie spiskowe pozwoliły, by amerykańskie milicje wróciły do głównego nurtu debaty publicznej...
2025-08-2140 min
Ameryka dla ZaawansowanychNowy Jork i Miami bez filtrów czyli życie emigrantki w USA w 2025 roku(00:00:00) Wstęp. Kim jest Ola Rakowicz?
(00:01:19) Kulisy Nowego Jorku. O czym jest książka Oli?
(00:03:29) Energia i codzienność w Nowym Jorku
(00:06:16) Jakie cechy musi mieć mieszkaniec Nowego Jorku?
(00:09:46) Rasizm i "ally", czyli kim jest sojusznik?
(00:17:32) American Dream - mit czy rzeczywistość?
(00:23:09) Nowy Jork kontra Miami
(00:26:40) Największe mity Ameryki
(00:29:39) Polityczna Polka w Ameryce
(00:32:12) Jak zamienić hejt w internecie na motywację?
Jak naprawdę wygląda życie w Nowym Jorku i Miami? W tej rozmowie z Aleksandrą Rakowicz – autorką bestsellerowej książki „Nowy Jork za kulisami stolicy świata” oraz twórczynią kanałów Polka w Ameryce i P...
2025-08-1436 min
Ameryka dla ZaawansowanychGenetyczny testament nienawiści, czyli jak rasizm w USA odnalazł swoje DNAW tym odcinku przyglądamy się temu, jak rasizm w USA wykorzystuje język nauki, by nadać sobie pozór wiarygodności. Nocna scena z forum Stormfront, gdzie użytkownicy rozpaczliwie reinterpretują własne wyniki DNA, to tylko wstęp do opowieści o mechanizmach, dzięki którym współczesne uprzedzenia odziewają się w pseudonaukowe wykresy i cytaty z badań. Testy genetyczne, haplogrupy, „szum statystyczny” – wszystko to staje się nowym słownikiem, który ma usprawiedliwić rasizm w USA, zwłaszcza w epoce narastających wojen kulturowych, ostrych debat i coraz bardziej spolaryzowanej Ameryki 2025. W odcinku analizujemy, jak biali suprematyści wybiórczo t...
2025-08-1135 min
Ameryka dla ZaawansowanychMilicje USA: jak narodziły się obywatelskie armie Ameryki i dlaczego wciąż kształtują politykę tego krajuKiedy obywatele tracą zaufanie do państwa i sięgają po karabiny, przekonani o słuszności własnej sprawy, narodowa tradycja staje się polem bitwy. Milicje USA od początku były czymś więcej niż strażą sąsiedzką – stały się symbolem wolności, buntu i amerykańskiej nieufności wobec władzy. Ten odcinek to spojrzenie na to, co dzieje się, gdy tradycja obywatelskiej samoobrony spotyka się z realną przemocą, gdy interpretacja pierwsza poprawka i prawo do broni w USA prowadzą amerykańskie milicje do konfrontacji z władzą federalną, a zjawisko, które dziś coraz częściej określamy jako ekstremizm w...
2025-07-3137 min
Ameryka dla ZaawansowanychWolność, Własność i Coś Więcej, czyli Amerykańskie Drogi do Szczęścia(00:00:00) Co to znaczy być szczęśliwym w Ameryce?
(00:05:49) Filozofowie za oceanem: korzenie szczęścia
(00:14:54) Z deklaracji do konstytucji: szczęście jako prawo
(00:20:44) Niewolnictwo, sufrażystki i równość: walka o szczęście dla wszystkich
(00:26:47) Od cnoty do wolności osobistej: sądy i samostanowienie
(00:36:46) Nowy Ład, Nowe Szanse: państwo a szczęście obywateli
(00:40:40) Szczęście w XXI wieku: prawa, wskaźniki, tożsamość
(00:52:00) Niedokończony projekt: szczęście jako obywatelskie zobowiązanie
W specjalnym odcinku na 4 lipca zaglądamy pod powierzchnię jednej z najbardziej znanych, a zarazem najmniej zrozumianych obietnic amerykańskiej tożsamości: prawa...
2025-07-0458 min
Ameryka dla ZaawansowanychPrawo do Uczciwego Procesu, czyli Sprawiedliwość w Czasach StrachuW finałowym odcinku serii o due process zaglądamy tam, gdzie konstytucyjne zasady zderzają się z lękiem, uprzedzeniem i politycznym interesem. Opowiadamy o deportacjach imigrantów bez prawa do obrony, ignorowanych wyrokach Sądu Najwyższego i o tym, jak łatwo władza może ominąć prawo jeśli nikt jej nie powstrzyma. Przyglądamy się sprawie internowania Japońskich Amerykanów podczas II wojny światowej, zatrzymaniom w Guantánamo i najnowszym wyrokom, które potwierdzają: due process dotyczy wszystkich osób w USA, nie tylko obywateli. To opowieść o tym, że prawo do uczciwego procesu nie jest tylko formalnością lecz je...
2025-06-1228 min
Ameryka dla ZaawansowanychSąd Najwyższy USA a obietnica uczciwego procesu, czyli jak przełomowe wyroki zmieniły prawo w USA i zdefiniowały wolnośćW tym odcinku zagłębiamy się w to, jak sąd najwyższy USA przez dekady przeobrażał amerykańską ideę uczciwego procesu. Od momentu, gdy klauzula due process była jedynie technicznym wymogiem proceduralnym, aż po czasy, w których sąd najwyższy USA uczynił ją narzędziem walki o prywatność, wolność i godność jednostki. To opowieść o tym, jak decyzje podejmowane przy marmurowych kolumnach Waszyngtonu wpływały na życie zwykłych ludzi: kobiet, par jednopłciowych, uczniów, imigrantów i mniejszości rasowych i etnicznych. W polityce w USA, która w 2025 roku przypomina niekończące się wojny kulturowe, to...
2025-05-2126 min
Ameryka dla ZaawansowanychAmerykańskie prawo i uczciwy proces, czyli jak jedna zasada zmieniła historię USAW tym odcinku zagłębiamy się w to, jak amerykańskie prawo zbudowało jedną z najbardziej wpływowych zasad współczesnej demokracji: due process, czyli uczciwy proces. To właśnie amerykańskie prawo sprawia, że król, były niewolnik i imigrant stojący w obliczu deportacji mają zaskakująco wiele wspólnego. Od pierwszych angielskich kart swobód po decyzje Kongresu USA, a także późniejsze orzeczenia Sądu Najwyższego – zasada uczciwego procesu kształtowała historię USA, wpływała na konflikty polityka w USA i stawała się osią sporów, które do dziś definiują społeczeństwo US...
2025-05-0629 min
Ameryka dla ZaawansowanychPolityka w USA: Stolica pod pod presją, czyli jak dekret Trumpa uderza w autonomię i przyszłość WaszyngtonuPolityka w USA potrafi czasem przyjąć formę spektaklu, a czasem — demonstracji siły. Dekret Donalda Trumpa o „D.C. Safe and Beautiful Task Force” to właśnie ten drugi przypadek. W tym odcinku przyglądam się temu, jak decyzja prezydenta wywraca do góry nogami codzienność mieszkańców Dystryktu Kolumbii, podważa lokalną autonomię i odsłania prawdziwe ambicje federalnej władzy. Jeśli chcecie wiedzieć, dlaczego polityka w USA potrafi wejść z butami w życie miasta, które nie ma nawet pełnej reprezentacji w Kongresie — ta opowieść jest dla Was. W tle pobrzmiewają także napięcia ras...
2025-04-1150 min
Więcej niż kryminałTajemnice Waszyngtonu. "Stolica USA jest przesycona masońską symboliką"Wiele wpływowych postaci w historii USA, w tym prezydentów, było masonami. To ukształtowało w pewien sposób amerykańską politykę i kulturę. - Najlepszym tego przykładem jest Waszyngton. Stolica kraju jest przesycona masońską symboliką i architekturą - powiedział w Polskim Radiu 24 dziennikarz Marcin Firlej.
2025-02-0738 minWięcej niż kryminałTajemnice Waszyngtonu. "Stolica USA jest przesycona masońską symboliką"Wiele wpływowych postaci w historii USA, w tym prezydentów, było masonami. To ukształtowało w pewien sposób amerykańską politykę i kulturę. - Najlepszym tego przykładem jest Waszyngton. Stolica kraju jest przesycona masońską symboliką i architekturą - powiedział w Polskim Radiu 24 dziennikarz Marcin Firlej.
2025-02-0738 minWięcej niż kryminałTajemnice Waszyngtonu. "Stolica USA jest przesycona masońską symboliką"Wiele wpływowych postaci w historii USA, w tym prezydentów, było masonami. To ukształtowało w pewien sposób amerykańską politykę i kulturę. - Najlepszym tego przykładem jest Waszyngton. Stolica kraju jest przesycona masońską symboliką i architekturą - powiedział w Polskim Radiu 24 dziennikarz Marcin Firlej.
2025-02-0738 min
Szósty SetCzas na PRZEGLĄD WOJSK Grbicia przed PARYŻEM - kadra Polski na start!Od dwóch sparingów z Niemcami i Ukrainą reprezentacja Polski rozpocznie granie w tegorocznym sezonie kadrowym. A nie jest to zwykły sezon kadrowy, bo jego zwieńczeniem będzie impreza czterolecia - Igrzyska Olimpijskie w Paryżu.
Jak zaprezentował się każdy z 30 powołanych graczy?
Możesz już nas wspierać również za pośrednictwem portalu Patronite: https://patronite.pl/Szostyset
❌Obserwuj nas Twitterze: https://twitter.com/SzostySet
👍Polub nas na Fejsie: https://www.facebook.com/6tyset
📷Śledz nas na Instagramie: https://www.instagram.com/szostyset
🎙️Słuchaj nas w podróży na Spotify: https://open.spotify.com/show/2YWOX7UzCGxqhRHrxYtifk?si...
2024-05-132h 32
Ameryka dla ZaawansowanychCzarny Rynek Broni, czyli Opowieść o LekkomyślnościW tym odcinku przeanalizujemy problem niewygodny dla zwolenników nieograniczonego prawa do posiadania broni, na który wielu ludzi nie zwraca uwagi w Stanach Zjednoczonych: kradzieże broni ze sklepów oraz od indywidualnych posiadaczy. Zastanowimy się jak wpływa to na przestępczość i bezpieczeństwo publiczne. Bo co jeśli powiem Wam, że paradoksalnie to właśnie praworządni obywatele przez swoją niefrasobliwość i lekceważenie stają się źródłem zaopatrzenia przestępców w broń palną? Zapraszam do wysłuchania podcastu.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2023-12-1831 min
Ameryka dla ZaawansowanychO wdzięczności Pielgrzymów, czyli historia niedopowiedzianaW tym odcinku odkrywamy złożoną historię Święta Dziękczynienia, analizujemy popularne mitom i omawianym zapomniane fakty dotyczące tego dnia. Jest tu co nieco o Pielgrzymach, ich podróży na pokładzie Mayflower, i roli Squanto - rdzennego Amerykanina, bez którego kolonia Plymouth prawdopodobnie nigdy by nie powstała. Naświetlimy historyczne niedokładności i aspekty tego ważnego wydarzenia, o których wielu Amerykanów wolałoby nie wspominać. Jeśli myśleliście, że o Święcie Dziękczynienia wiedzieliście już wszystko, to zapewniam Was, że nic bardziej mylnego.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy...
2023-11-2227 min
Ameryka dla ZaawansowanychCzarne oblicze rozrywki czyli przeszłość i teraźniejszość blackfaceW tym odcinku przyglądamy się, jak blackface wpisuje się w historię rasizmu i dlaczego malowanie sobie twarzy, aby udawać osobę czarnoskórą (nwet bez złych intencji) może być obraźliwe.Punktem wyjścia do dyskicji na ten temat jest incydent z programu '"Twoja Twarz Brzmi Znajomo", gdzie biały uczestnik udawał Kendricka Lamara, oraz komentarze jakie się później pojawiły. Analizujemy argumenty, które pojawiły się w podkaście "Zgrzyt" Revo i Gimpera. Rozważamy kulturowe i historyczne implikacje blackface, zwracając uwagę na globalny wymiar tego typu wydarzeń. Sporo historii i garść reflekcji na temat wrażliwości....
2023-11-1323 min
Ameryka dla ZaawansowanychCzy biały to biały, czyli o źródłach rasizmu i tożsamości Ameryki.Za ten temat zabierałem się dość długo, kilka razy go zaczynałem i odkładałem na później. Wreszcie przyszedł luty - Black History Month i stwierdziłem, że nie ma co dłużej czekać. Chodzi o pojęcie rasy, bez którego nie da się zrozumieć współczesnej Ameryki. Wyjaśnijmy sobie co to znaczy, że rasa to konstrukt społeczny, jak bardzo różnimy się od siebie ze względu na kolor skóry i czy my naprawdę jesteśmy biali. Rozprawmy się z mitami, które pojawiają się w każdej dyskusji o dyskryminacji w Stanach Zjednoczonych...
2022-02-1521 min
Ameryka dla ZaawansowanychWybielanie historii, czyli porozmawiajmy o TeksasieNiektórzy mówią, że ten stan reprezentuje prawdziwego ducha Ameryki. Inni twierdzą, że jest zwyczajnie zacofany i tkwi w przeszłości. Zdecydowanie trudno być obojętnym, mówiąc o Teksasie. Porozmawiajmy więc o nim, porozmawiajmy o jego teraźniejszości, ale także o przeszłości, ponieważ moim dzisiejszym gościem jest nauczyciel historii z Texasu Cody Pouge.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-11-2623 min
Ameryka dla ZaawansowanychNie taki niewinny, czyli krótkie podsumowanie wyroku z KenoshaJeszcze dwa słowa o sprawie Kyle’a Rittenhouse’a, ale nie będzie to długi komentarz. Ale pogadajmy chwilę o tym czy chłopak jest rzeczywiście niewinny oraz czy standardy obrony koniecznej dla wszystkich są takie same. Spoiler alert numer 1: nie jest. Spoiler alert numer 2: nie są.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-11-2109 min
Ameryka dla ZaawansowanychVigilante znaczy amator, czyli jaki jest problem z samozwańczymi stróżami prawaPrzed kilkoma dniami rozpoczął się proces Kyle Rittenhouse’a, nastolatka z Illinois, który w ubiegłym roku podczas zamieszek w miejscowości Kenosha w Wisconsin, zastrzelił dwie osoby a jedną ranił. Siedemnastolatek uzbrojony w nielegalnie posiadany karabin AR-15 pojechał do Kenosha gdzie spotkał się innymi ludźmi jak on – vigilantes – samozwańczymi stróżami prawa. I na przykładzie Rittenhouse’a opowiem wam dziś o jednym z najsłynniejszych amerykańskich mitów, który stał się rzeczywistością - kulturze vigilantes. Wyidealizowanym, silnie zakorzenionym produkcie popkultury, który wylewa się na amerykańskie ulice, a w rzeczywistości wygląda groźniej i znacznie mniej roma...
2021-11-0619 min
Ameryka dla ZaawansowanychFelieton na życzenie, czyli o wszystkich (prawie) problemach prawnych Donalda TrumpaWiecie, że wczoraj Donald Trump po raz pierwszy od czasu, kiedy wprowadził się do Białego Domu, musiał osobiście złożyć zeznania w sprawie z powództwa cywilnego cywilnym? I, że specjalna komisja Kongresu, która bada atak jego zwolenników na Kapitol straciła wreszcie cierpliwość dla współpracowników byłego prezydenta, którzy unikają składania zeznań i zaczęła kierować wnioski o areszt dla nich? Czy w śledztwach dotyczących podważania wyników wyborów dzieje się coś jeszcze, czy też utknęły one w martwym punkcie?Jeśli chcecie wiedzieć jak głęboko Donald Trump ugrzązł w śled...
2021-10-2025 min
Ameryka dla ZaawansowanychCo jest nie tak z Dniem Kolumba, czyli rzecz o rdzennych AmerykanachW drugi poniedziałek października to Stanach Zjednoczonych „Columbus Day” – Dzień Kolumba. To święto, choć jest dniem wolnym od pracy, z roku na rok obchodzi coraz mniej ludzi. Zastępuje je Indigenous Peoples’ Day – Dzień Rdzennych Amerykanów, który w tym roku Joe Biden proklamował świętem narodowym. O Kolumbie będzie mniej, ale jeśli chcecie się dowiedzieć, jak dziś żyją i z jakimi problemami borykają się rdzenni Amerykanie, a także jak wyglądają rezerwaty Indian Pamunkey oraz Mattaponi w Wirginii, koniecznie wysłuchajcie tego felietonu.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-10-1117 min
Ameryka dla ZaawansowanychTax The Rich, czyli o tym, czy podwyżka podatków dla bogaczy zniszczy kapitalizm w AmerycePo prowokacji Alexandrii Ocasio-Cortez, progresywnej kongreswoman z Nowego Jorku, która na ekskluzywny bal przyszła w sukience ze sloganem Tax The Rich – rozgorzała dyskusja o tym jak demokraci chcą zmienić Amerykę w kraj socjalistyczny zarzynając ją podatkami. Obecnie w Ameryce najwyższa stawka podatku dochodowego wynosi 37 procent. Prezydent Joe Biden chce ją podwyższyć o 2 punkty procentowe, aby sfinansować m.in. plany infrastrukturalne. Alexandria Ocasio-Cortez i inni progresywni politycy proponują, aby ustalić górną krańcową stawkę podatkową dla największych bogaczy na poziomie 70 procent. Czy jest to socjalizm i czy Ameryka to wytrzyma? Porozmawiajmy o podatkach.Hosted on Ausha...
2021-10-0414 min
Ameryka dla ZaawansowanychOszustwo, którego nie było, czyli o audycie wyborczym z Arizony, który nic nie wykazałTom Brady, legendarny rozgrywający futbolu amerykańskiego, dworuje sobie z Donalda Trumpa, a "audytorzy" z Arizony ogłaszają wstępne wyniki swojej kontroli wyborów w hrabstwie Maricopa. Zarówno pierwsza jak i druga historia sprowadzają się do żartu, przy czym o ile Tom Brady dobrze radzi sobie z opowiadaniem dowcipów, to audyt z Arizony jest raczej komedią pomyłek. I niestety nie widać końca tego serialu.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-07-2212 min
Ameryka dla ZaawansowanychGreenpoint. Kroniki Młodej Polski. Rozmowa z Ewą Winnicką.Trudno wyobrazić sobie miejsce bardziej odległe i bliskie za jednym razem niż nowojorski Greenpoint. Ewa Winnicka, autorka książki "Greenpoint, Kroniki Małej Polski", nazwała to miejsce "syropem Polski". Chcecie wiedzieć dlaczego?Zapraszam Was na nowy cykl Ameryki Dla Zaawansowanych - Rozmowy o Ameryce. Na początek proponuję Wam wysłuchanie rozmowy z Ewą o książce, w której farba drukarska ciągle jeszcze chyba do końca nie wyschła. To opowieść, która jest w pewnym sensie kompendium wiedzy o Polakach w Nowym Jorku. O tym kto, kiedy, dlaczego i co w duszy gra Polakowi z Greenp...
2021-07-1641 min
Ameryka dla ZaawansowanychCzy Amerykę ogarnęła fala zbrodni, czyli rozważania o przestępczości. Fakty i mityMedia alarmują, że drastycznie rośnie przestępczość w Stanach Zjednoczonych. Wstępne dane z ubiegłego roku wskazują, że wskaźnik zabójstw w amerykańskich miastach wzrósł średnio o 25%. Według prawicy winę ponoszą demokratyczne władze, które rzekomo przymykają oczy na przestępstwa popełniane przez mniejszości rasowe i etniczne oraz obcinają fundusze konieczne dla funkcjonowania policji. Demokraci wskazują, że przestępczość zaczęła rosnąć jeszcze w czasach rządów Donalda Trumpa i dowodzą, że winna jest pandemia. A eksperci? Eksperci na chłodno analizują dane, które pokazują jakie mogą być prawdziwe przyczyny nagłego wzrostu zabójstw.Za...
2021-07-1019 min
Ameryka dla ZaawansowanychO 4 Lipca trochę inaczej, czyli nieznana historia Dnia NiepodległościJeśli powiedziano Wam w szkole, że to kolonie ogłosiły niepodległość i oderwały się od korony brytyjskiej 4 lipca 1776 roku – to nie jest to prawda. Jeśli myślicie, że stało się to podczas posiedzenia kongresu kontynentalnego w Pensylwanii, to jesteście w błędzie. Jeśli słyszeliście, że jej ogłoszenie oznajmiło bicie słynnego dzwonu na wieży w Filadelfii to… zapraszam do wysłuchania felietonu.A poza tym - Happy 4th of July Everyone!Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-07-0408 min
Ameryka dla ZaawansowanychO złych stronach wiceprezydentury, czyli o tym czy Kamala Harris jest w pułapceWiceprezydent Kamala Harris nie ma najlepszej passy. Ale problemy, z którymi musi się mierzyć niekoniecznie muszą być jej winą. Wyborcy i dziennikarze postawili przed nią wygórowane oczekiwania, a ona może przecież realizować jedynie politykę swojego szefa. Joe Biden, który deleguje Kamalę Karris do realizowania trudnych i często z góry skazanych na porażkę zadań, nie ułatwia życia swojej zastępczyni. Czy Kamala Harris wpadła w pułapkę niewdzięcznej roli jaką jest wiceprezydentura i czy może być ofiarą podświadomych uprzedzeń wobec kobiet i mniejszości rasowych?Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-polic
2021-07-0321 min
Ameryka dla ZaawansowanychMit otwartych granic, czyli czy mamy w Ameryce kryzys imigracyjnyW maju 2021 r., amerykańskie władze zatrzymały przy granicy z Meksykiem ponad 180 tys. migrantów. Gubernator Teksasu Rick Abbott apeluje o pomoc w powstrzymaniu fali imigracyjnej, gubernator Nebraski Pete Ricketts wysyła na odsiecz policjantów stanowych. Morale na południowej granicy będzie też wzmacniał Donald Trump, który w towarzystwie innych republikańskich polityków wybiera się do Teksasu w przyszłym tygodniu, zaledwie kilka dni po tym, kiedy wreszcie odwiedziła ją wiceprezydent Kamala Harris.Co się takiego dzieje, że z odsieczą na granicę z Meksykiem muszą ruszyć funkcjonariusze z Nebraski, Kamala Harris i Donald Trump?...
2021-06-2619 min
Ameryka dla ZaawansowanychSkąd się wzięło Juneteenth, najnowsze amerykańskie święto państwoweAmeryka ma nowe święto państwowe - Juneteenth. Jest to rocznica ogłoszenia dekretu o zniesieniu niewolnictwa w Teksasie. Sheila Jackson Lee, demokratyczna kongreswoman z Teksasu, która była pomysłodawczynią ustanowienia nowego święta argumentowała, że Juneteenth jest dla czarnoskórych, tym czym, 4 Lipca – czyli Dzień Niepodległości jest dla wszystkich Amerykanów. Wydawałoby się - nic kontrowersyjnego. A jednak - 14 członków Kongresu sprzeciwiło się podczas głosowania ustawie, która ustanowiła nowe święto państwowe.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-06-2413 min
Ameryka dla ZaawansowanychCzego boja się republikanie czyli słów kilka o krytycznej teorii rasyWalka z krytyczną teorią rasy jest najnowszą odsłoną wojny kulturowej w Stanach Zjednoczonych. Już ponad 20 stanów zabroniło uczenia jej w szkołach publicznych oraz wykorzystywania programów edukacyjnych, które mają z nią nawet daleki związek. We wszystkich tych stanach rządzą republikanie. Posłuchajcie czym jest krytyczna teoria rasy i dlaczego amerykańska prawica uważa, że naukowa teoria, która do tej pory interesowała głównie prawników, zatruwa teraz umysłu młodych Amerykanów.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-06-2419 min
Ameryka dla ZaawansowanychO secesji siedmiu hrabstw z Oregonu i projekcie Wielkiego Idaho i dlaczego to się nie wydarzySiedem hrabstw we wschodnim Oregonie chce secesji i przyłąłczenia się do sąsiedniego stanu Idaho. Wszystkie hrabstwa są obszarami wiejskim i wszystkie wszystkie poparły Donalda Trumpa w ubiegłorocznych wyborach prezydenckich. Oregon zaś jest stanem, w którym przeważają demokraci. Zwolennikom Trumpa marzy się więc stworzenie Wielkiego Idaho - stanu, który byłby konserwatywnym rajem dla zwolenników byłego prezydenta.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-06-2404 min
Ameryka dla ZaawansowanychTrump nie wróci w sierpniu do Białego Domu, chociaż wierzy w to co trzeci RepublikaninCo trzeci republikanin wierzy, że Donald Trump zostanie przywrócony na stanowisko prezydenta Stanów Zjednoczonych najpóźniej w sierpniu. Co gorsza, on sam nie tylko w to wierzy, ale ma też powtarzać tę mrzonkę swoim współpracownikom.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-06-2410 min
Ameryka dla ZaawansowanychTeksańskie zabawy z bronią, czyli jak wbrew zdrowemu rozsądkowi zrealizować niezdrowe fantazje republikanówTeksas przygotowuje się do zniesienia jednego ze swoich ostatnich ograniczeń dotyczących prawa do broni. Stanowy Senat zgodził się na noszenie broni na widoku (tzw. open carry) bez konieczności uzyskania zezwolenia, sprawdzenia przeszłości kryminalnej oraz zdrowia psychicznego, a także odpowiedniego przeszkolenia.Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.
2021-06-2415 min
Archiwum Halo.Radio (2020/2)Andrzej Krajewski 2020-11-25 10:00-12:00Weto - czy to rzeczywiście to zwykłe narzędzie unijnych negocjacji? I czy Polska w Unii Europejskiej jest bardziej czy mniej suwerenna? O tym Andrzejowi Krajewskiemu opowie Piotr Maciej Kaczyński z Team Europe. 🇪🇺🇪🇺🇪🇺 Następnie przejdziemy do ważnego tematu wokół koronawirusa: młodzież czasu epidemii. Jak psychika młodych Polaków znosi odcięcie od szkoły i rówieśników? Połączymy się z Tomaszem Wojciechowskim z Fundacja Falochron, z którym porozmawiamy o wielu trudnościach młodzieży w dobie pandemii. Na koniec przeniesiemy się za granicę: prezydent Trump jednak oddaje władzę, ale nie rezygnuje z ostatniej linii...
2020-11-251h 29
Archiwum Halo.Radio (2020/2)Andrzej Krajewski 2020-11-18 10:00-13:00W audycji Andrzeja Krajewskiego poruszymy wszystkie palące sprawy ostatnich dni, skupiając się na tych najważniejszych - jakie po poniedziałkowym wecie Polski i Węgier czekają nas drogi kompromisu w sprawie budżetu UE? 🇪🇺🇪🇺🇪🇺 Połączymy się z Piotrem Maciejem Kaczyńskim, aby to sprawdzić. Następnie spróbujemy znaleźć odpowiedź na pytanie, skąd spadek zachorowań na COVID pomimo wielotysięcznych manifestacji w ostatnich tygodniach, a pomogą nam w tym anestezjolożka Monika Drobińska oraz dr Marcin Rawicz. Zajrzymy też na chwilę do Stanów Zjednoczonych, 🇺🇸🇺🇸🇺🇸 skąd Marcin Firlej opowie nam, co dalej ze sprawami Trumpa w sądach i rzekomymi oszustwami wyborczymi. P...
2020-11-192h 08