podcast
details
.com
Print
Share
Look for any podcast host, guest or anyone
Search
Showing episodes and shows of
Prachataipodcast
Shows
Prachatai Podcast
เครื่องสำอางสร้างชาติในทศวรรษ 2480 | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ พูดคุยกับ ญาณี กลิ่นเมือง ผู้เขียนวิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ศึกษา คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร เรื่อง “จากเครื่องสำอางสู่เวชสำอาง: โบราณคดีความรู้เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์เครื่องสำอางในประเทศไทย” ชวนย้อนกลับไปสำรวจช่วงทศวรรษ 2480 ว่าเหตุใด “เครื่องสำอาง” และ “วิทยาศาสตร์เครื่องสำอาง” จึงกลายเป็นส่วนหนึ่งของโครงการสร้างชาติของรัฐไทย และแตกต่างจากการรับรู้เรื่องความงามในช่วงเวลาก่อนหน้านั้นอย่างไร รายการเริ่มตั้งแต่การอธิบายบริบททางการเมืองและอุดมการณ์ของรัฐหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 บทบาทของคณะราษฎรสายสาธารณสุขอย่าง ดร.ตั้ว ลพานุกรม อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์คนแรก การริเริ่มสร้างสถาบันและองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ นโยบายและกฎหมายของรัฐ เช่น พ.ร.บ.ควบคุมการขายยา พ.ศ. 2479 และ พ.ร.บ.ควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พ.ศ. 2479 ตลอดจนวิถีการใช้เครื่องสำอางของคนไทยในชีวิตประจำวัน พร้อมชวนขยายคำถามไปสู่ประเด็นความงามกับผู้ชาย มาตรฐานความงามของผู้หญิงไทยที่เริ่มเปลี่ยนแปลงในช่วงเปลี่ยนผ่านทางการเมือง และการเปรียบเทียบกับกระแส “ไทยนิยม” หลังวิกฤตต้มยำกุ้ง เพื่อทำความเข้าใจว่า ความงาม วิทยาศาสตร์ และความเป็นไทย ถูกประกอบสร้างและปรับเปลี่ยนไปตามเงื่อนไขทางประวัติศาสตร์อย่างไร ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้
2025-12-22
24 min
Prachatai Podcast
We Have Never Been Woke | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และภาวิน มาลัยวงศ์ ชวนอ่านและวิจารณ์หนังสือ We Have Never Been Woke: The Rise of Symbolic Elites & the Meaning of Wokeness (2024) ผลงานสำคัญของ Musa al-Gharbi ซึ่งตั้งคำถามต่อความหมายของ “wokeness” และโครงสร้างอำนาจในสังคมสมัยใหม่ Al-Gharbi เสนอว่าโลกยุคปัจจุบันไม่ได้ถูกครอบงำโดยเจ้าของโรงงานหรือผู้ถือทุนแบบเดิม แต่โดย “ชนชั้นสัญลักษณ์” (symbolic authority) หรือกลุ่มคนที่ทำงานกับข้อมูล ภาษา สัญลักษณ์ และความหมาย ได้แก่ นักวิชาการ นักข่าว ข้าราชการ เอ็นจีโอ คนทำงานสื่อ กฎหมาย เทคโนโลยี และสถาบันขนาดใหญ่ต่างๆ อำนาจของพวกเขาไม่ใช่ทุนทางเศรษฐกิจ แต่คือ อำนาจในการนิยามเรื่องจริง–เท็จ กำหนดกรอบคิด และชี้นำบรรทัดฐานสังคม แม้กลุ่มนี้จะมองตัวเองว่าเป็นฝ่ายก้าวหน้าและใฝ่ความยุติธรรม แต่ก็มักทำงานอยู่ในสถาบันทางสังคมที่ปิดกั้นตัวเองอย่างที่สุด เช่น มหาวิทยาลัยชั้นนำ องค์กรสื่อใหญ่ บริษัทเทคโนโลยี เอ็นจีโอระหว่างประเทศ ที่ล้วนใช้ระบบคัดเลือกเข้มงวด หลักสูตรปริญญาที่จบยาก การฝึกงานที่ไม่จ่ายเงิน และวัฒนธรรมการพูด–คิดแบบเฉพาะกลุ่ม ผลลัพธ์คือ วัฒนธรรม “woke” กลายเป็นวัฒนธรรมชนชั้นกลางระดับสูง มากกว่าจะเป็นขบวนการของประชาชน หนังสือชี้ว่าปัญหาไม่ใช่ “wokeness” ในตัวมันเอง แต่คือโครงสร้างของชนชั้นผู้ผลิตสัญลักษณ์ที่ใช้มันเป็นทั้งเกราะกำบังและเครื่องยกระดับสถานะ พร้อมเสนอให้ชนชั้นนี้ต้องหันกลับมาทบทวนอำนาจของตัวเอง ลดการเมืองเชิงสัญลักษณ์ และผลักดันความเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างที่เป็นรูปธรรมมากขึ้น ติดตามการสนทนาว่าด้วยชนชั้น อำนาจ และวัฒนธรรมการเมืองร่วมสมัยได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย หกโมงเย็นวันอาทิตย์นี้ #WeHaveNeverBeenWoke #Wokeness #MusaalGharbi
2025-12-22
48 min
Prachatai Podcast
‘หญิงดี’ แบบใด? บทบาทหญิงไทยหลังปี 2475 | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และชานันท์ ยอดหงษ์ พูดคุยถึงบทบาทผู้หญิงไทยหลังการปฏิวัติ 2475 ผ่านงานของสุรเชษฐ์ สุขลาภกิจ “แม่และแม่บ้านสมัยใหม่: ผู้หญิงดี,ความเป็นไทย และวิทยาศาสตร์ ทศวรรษ 2460-2490” เผยแพร่ในวารสารประวัติศาสตร์ ธรรมศาสตร์ ปีที่ 9 ฉบับที่ 1 (มกราคม -มิถุนายน 2565) (อ่านบทความ) โดยบทความนี้ศึกษาการกำเนิด “แม่และแม่บ้านสมัยใหม่” ในช่วงครึ่งแรกของศตวรรษที่ 25 และการจำแนก “ผู้หญิงดี” ในบริบทยุคกำเนิดรัฐชาติไทย โดยพบว่าความหมายของ “แม่” และ “แม่บ้าน” ถูกผูกเข้ากับครอบครัวในฐานะหน่วยพื้นฐานของชาติ พุทธศาสนาในฐานะองค์ประกอบของความเป็นไทย และวิทยาศาสตร์ในฐานะสัญลักษณ์ของความเป็นสมัยใหม่ โดยผู้หญิงถูกกำหนดบทบาทให้เปิดรับความรู้สมัยใหม่เพื่อดูแลตัวเองและครอบครัว แต่ก็ต้อง “รับอย่างพอดี” ไม่ล้นจนกลายเป็นความเป็นตะวันตกที่ถูกมองว่าเกินขอบเขต หลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 ส่งผลให้บทบาทดังกล่าวถูกส่งเสริมในระดับรัฐผ่านการรณรงค์โดยรัฐบาล นโยบายวันแม่ การปรับปรุงการศึกษา และการขยายงานสาธารณสุข ซึ่งช่วยหล่อหลอมภาพอุดมคติของผู้หญิงในฐานะ “แม่และแม่บ้าน” ให้แพร่หลายไปในสังคมไทย การเข้าสู่สมัยใหม่ของไทย สำหรับผู้หญิงไทยจึงถูกกำหนดความคาดหวังใหม่ ทั้งในฐานะผู้รักษาความเป็นไทย ผู้ดูแลครอบครัว และผู้ผลิตความเจริญให้กับชาติในยุคสมัยใหม่อีกด้วย #หมายเหตุประเพทไทย #สตรีไทย #การเปลี่ยนแปลงการปกครอง
2025-12-08
23 min
Prachatai Podcast
ประวัติศาสตร์นักโทษการเมืองไทย | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย Live เย็นวันอาทิตย์นี้ ชวนสำรวจรากเหง้า “นักโทษทางการเมือง” ในสังคมไทย ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน พร้อมตั้งคำถามว่าเราจะเข้าใจความยุติธรรมได้อย่างไร ในประเทศที่ยังมีผู้ต้องขังเพราะความคิดและการแสดงออกทางการเมือง โดยจนถึงปัจจุบันตัวเลขนักโทษและผู้ถูกดำเนินคดีเพราะการแสดงออกทางการเมืองก็ยังเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะในคดีมาตรา 112 ซึ่งถูกใช้ในระยะหลังอย่างแพร่หลาย หลายคดีไม่ได้รับสิทธิประกันตัว กระทบต่อชีวิต การศึกษา ครอบครัว เสรีภาพขั้นพื้นฐาน และจะไม่ได้รับผลนิรโทษกรรมตามร่าง พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข ที่ปัจจุบันอยู่ในชั้นวุฒิสภา เนื้อหาพูดถึงพัฒนาการเชิงประวัติศาสตร์ของนักโทษการเมืองไทย จากยุคสมบูรณาญาสิทธิราชย์ที่ยังไม่มีการแบ่งแยกคดีการเมือง, กรณี เทียนวรรณ และ ร.ศ.130, คดีฝ่ายซ้ายยุคสงครามเย็น, การจับกุมหลัง 6 ตุลาคม 2519, การปราบคอมมิวนิสต์–ขบวนการนักศึกษา, จนถึงคดีร่วมสมัย เช่น ไผ่ จตุภัทร์, เจ้าสาวหมาป่า และคดี 112 ในยุคปัจจุบันกว่า 284 คดี พร้อมชวนอ่านงานศึกษาสำคัญ เช่น รัฐราชทัณฑ์: อำนาจการลงทัณฑ์ในยุคสมัยใหม่ โดย ศรัญญู เทพสงเคราะห์ และ The Carceral Kingdom: Political Prisoners and History in Thailand โดย Tyrell Haberkorn
2025-12-08
53 min
Prachatai Podcast
เมื่อการชุมนุมไม่ได้หยุดอยู่แค่บนถนน | Talk s Rights Podcast Season 2 EP.8
✨ เมื่อการชุมนุมประท้วงรูปแบบเดิมถูกปิดล้อม… พลังการเปลี่ยนแปลงก็หาทางใหม่เสมอ แม้ท้องถนนจะเงียบลง ภายใต้กฎหมายที่เข้มข้นกว่าที่เคย แต่เสียงของผู้คนไม่เคยหยุดเคลื่อนไหว เพียงแต่ไม่ได้กระจุกตัวอยู่ที่ลานกิจกรรมหรือบนท้องถนน วันนี้พลังเหล่านั้นได้ขยายตัวไปสู่พื้นที่ใหม่ ผ่านงานศิลปะ ความคิดสร้างสรรค์ และกลยุทธ์ใหม่ๆ ที่ยืดหยุ่นกว่าเดิม . 📌 แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย ชวนคุณสำรวจการเปลี่ยนผ่านของขบวนการเคลื่อนไหวยุคใหม่ กับ ผศ.ดร.กนกรัตน์ เลิศชูสกุล หนึ่งในนักวิชาการผู้ศึกษาการเคลื่อนไหวทางการเมืองอย่างต่อเนื่องและลึกซึ้งทั้งในไทยและต่างประเทศ ใน Talk อะ Rights Podcast Season 2 . เราอาจไม่เห็นม็อบมหาศาลบนท้องถนนเหมือนในอดีต แต่นั่นไม่ได้แปลว่าผู้คนยอมแพ้ เพราะการต่อสู้เพื่อศักดิ์ศรีและสิทธิเสรีภาพ อาจเกิดขึ้นในพื้นที่ที่มองไม่เห็น แต่ทรงพลังยิ่งกว่าเดิม ✨ ความเปลี่ยนแปลงเริ่มต้นขึ้นตั้งแต่เมื่อไหร่? ✨ ทำไมความผิดหวังจึงไม่ใช่จุดจบ? ✨ บทเรียนสำคัญจากการชุมนุมปี 2563 บอกอะไรเรา?
2025-11-26
49 min
Prachatai Podcast
Single Shaming เมื่อ ‘ความโสด’ น่าสงสาร?
ทำไม “ความโสด” ถึงกลายเป็นประเด็นให้คนอื่นรู้สึกว่าควรเข้ามาถาม? ทำไมในงานแต่งงาน วันรวมญาติ หรือแม้กระทั่งตอนกินข้าวกับที่บ้าน เรามักถูกยิงคำถามเดิมทุกปี “เมื่อไหร่จะแต่งงาน?” “ยังไม่มีแฟนอีกเหรอ?” ฯลฯ ” หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และชานันท์ ยอดหงษ์ ชวนสำรวจว่าเหตุใดสังคมจึงผูก “ความสำเร็จของชีวิต” เข้ากับการมีคู่ และทำให้ความโสดถูกมองว่าเป็นภาวะต้องแก้ ทั้งที่หลายคนอยู่คนเดียวได้ดีและมีความสุขกว่าที่สังคมคิด ผ่านกรอบคิดเรื่อง Singlism และการผลักให้ความโสดกลายเป็น “ปัญหา” จนเกิด Single Shaming โดยไม่รู้ตัว ชวนดูงานวิจัย สถิติ และปรากฏการณ์ในวัฒนธรรมป็อปที่ตอกย้ำว่าความโสดเท่ากับ “ยังไม่สมบูรณ์” พร้อมชวนคิดว่าเหตุใดระบบทุนนิยม เมืองใหญ่ และค่านิยมครอบครัวแบบดั้งเดิมจึงเร่งแรงกดดันนี้ขึ้นไปอีก ในขณะที่นโยบายรัฐเองก็ผูกบทบาทพลเมืองเข้ากับการแต่งงานและการมีลูก ความโสดจึงถูกตั้งคำถามซ้ำแล้วซ้ำเล่า แม้คุณจะโอเคกับชีวิตของตัวเองก็ตาม
2025-11-24
24 min
Prachatai Podcast
มิติใหม่รัฐไทย ให้ผู้ลี้ภัยทำงาน | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม พูดคุยกับ อ.ดร.ศิรดา เขมานิฏฐาไท จากสาขาวิชาการระหว่างประเทศ คณะรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ว่าด้วยจุดเปลี่ยนสำคัญของนโยบายผู้ลี้ภัยในประเทศไทย หลังคณะรัฐมนตรีเห็นชอบให้ผู้หนีภัยการสู้รบที่พักอาศัยอยู่ในพื้นที่พักพิงชั่วคราวตามแนวชายแดนไทย–พม่า ได้สิทธิทำงานอย่างถูกกฎหมายเป็นครั้งแรกในรอบกว่า 40 ปี ซึ่งมีผลบังคับใช้เมื่อวันที่ 1 ตุลาคมที่ผ่านมา รายการชวนสำรวจบริบทเบื้องหลังนโยบายนี้ ตั้งแต่ความเปลี่ยนแปลงทางการเมืองระหว่างประเทศภายหลังประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ตัดงบความช่วยเหลือ ไปจนถึงสถานการณ์แรงงานที่ขาดแคลนกะทันหันจากความตึงเครียดไทย–กัมพูชา รวมถึงข้อเสนอเชิงนโยบายที่เตรียมการมาเป็นเวลายาวนานเพื่อผลักดันให้ผู้ลี้ภัยในค่ายผู้อพยพสามารถทำงานและบูรณาการเข้ากับสังคมไทยได้ ปัจจัยเหล่านี้ล้วนส่งผลให้รัฐไทยต้องขยับจากแนวทางเดิมที่เน้นการส่งผู้ลี้ภัยไปประเทศที่สาม มาสู่การส่งเสริมการผนวกรวมกับสังคม (local integration) เพื่อให้ผู้ลี้ภัยกลุ่มนี้มีบทบาทร่วมพัฒนาสังคมไทยในระยะยาว พร้อมชวนวิเคราะห์ว่าการเปลี่ยนแปลงเชิงนโยบายครั้งนี้เป็นเพียงมาตรการชั่วคราว หรือเป็นก้าวแรกของการมองผู้ลี้ภัยในฐานะเพื่อนร่วมสังคมจริงๆ
2025-11-19
30 min
Prachatai Podcast
สงครามเย็น และโครงการศิลปาชีพในสมเด็จพระพันปีหลวง | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และชานันท์ ยอดหงษ์ พูดถึงความเป็นมาของ “โครงการศิลปาชีพ” ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง นอกจากแง่มุมของการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรมแห่งชาติ และการส่งเสริมหัตถศิลป์ของกลุ่มสตรีในชนบท ซึ่งช่วยสร้างอาชีพในช่วงว่างเว้นจากภาคเกษตร ยกระดับคุณภาพชีวิต และส่งเสริมบทบาทสตรีในฐานะผู้สืบทอดงานศิลปะแล้ว โครงการศิลปาชีพยังถือกำเนิดขึ้นในบริบท “สงครามเย็น” ที่ขณะนั้นพื้นที่ชนบทยังคงมีอิทธิพลของพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย การขยายขอบเขตของโครงการไปสู่กลุ่มชาติพันธุ์ในพื้นที่ทุรกันดาร ยังสัมพันธ์กับยุทธศาสตร์การพัฒนาชนบทของรัฐในทศวรรษ 2520 ซึ่งมุ่งดึงกลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ เข้ามาอยู่ในเครือข่ายโครงการศิลปาชีพ เพื่อแก้ปัญหาความไม่เท่าเทียมทางเศรษฐกิจ—หนึ่งในปัจจัยที่ผลักให้หลายชุมชนเข้าร่วมกับคอมมิวนิสต์ นอกจากนี้ นายทหารระดับสูงจากกองทัพภาคที่ 2 และ 3 ยังมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนโครงการดังกล่าว จนเกิดภาพของ “ทหารนักพัฒนา” ขึ้นในสังคมไทย พร้อมทั้งชวนอ่านบทความ “โครงการศิลปาชีพกับการสร้างความหมาย สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ” โดย ธัญสินี ใยสูนโย เผยแพร่ใน อินทนิลทักษิณสาร ปีที่ 14 ฉบับที่ 2 (2562) (อ่านบทความที่นี่)
2025-11-10
22 min
Prachatai Podcast
ชาตินิยมกับสิทธิมนุษยชน: ศัตรูหรือพันธมิตร? | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ประภาภูมิ เอี่ยมสม และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี ชวนผู้ชมตั้งคำถามต่อกรณีดรามาที่ลามไปเป็นการข่มขู่ “สว. อังคณา นีละไพจิตร” ท่ามกลางกระแสคลั่งชาติกรณีความขัดแย้งไทย-กัมพูชา ซึ่งสะท้อนความตึงเครียดระหว่างสองแนวคิดใหญ่ของโลกสมัยใหม่ “ชาตินิยม” ที่ยึดชาติและพรมแดนเป็นศูนย์กลาง กับ “สิทธิมนุษยชน” ที่ให้คุณค่ากับความเป็นมนุษย์และเสรีภาพปัจเจก การปะทะของสองชุดคุณค่านี้ไม่เพียงเป็นข้อถกเถียงทางการเมือง แต่ยังเผยให้เห็นคำถามพื้นฐานว่า ใครคือศัตรูของชาติ และใครคือพลเมืองของโลก และพาไปไกลกว่าความขัดแย้งแบบขั้วตรงข้าม ผ่านการวิเคราะห์แนวคิดจาก Hannah Arendt และ Martha Nussbaum ที่ชวนมองความสัมพันธ์ระหว่างรัฐชาติและสิทธิมนุษยชนในมิติที่ลึกขึ้น ว่าสิทธิมนุษยชนอาจไม่เกิดขึ้นได้ หากปราศจากสิทธิที่จะเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนการเมือง และความรักชาติอาจอยู่ร่วมกับความเคารพต่อสิทธิมนุษยชนสากลได้ หากเรานิยามขอบฟ้า “ความเป็นชาติ” ให้เปิดกว้างกว่าเดิม พบกับการสนทนาที่ท้าทายสองกรอบคิดระหว่างชาตินิยมสุดโต่งกับพลเมืองโลกไร้รัฐใน #หมายเหตุประเพทไทย #Nationalism #HumanRights
2025-11-10
58 min
Prachatai Podcast
กราฟิตีและงานศิลปะช่วงชิงพื้นที่ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี จะพาผู้ชมสำรวจโลกของกราฟฟิตี (Graffiti) ศิลปะบนกำแพงที่หลายคนอาจมองว่าเป็นการทำลายทรัพย์สิน แต่แท้จริงแล้วเต็มไปด้วยประวัติศาสตร์การประกาศตัวตน ความอยากเป็นที่มองเห็น และการช่วงชิงพื้นที่ในเมือง จากจุดเริ่มต้นที่นิวยอร์กยุค 1960s ไปจนถึงการเดินทางสู่เอเชีย รวมถึงการถูกนำไปใช้ในเชิงพาณิชย์ของบริษัทยักษ์ใหญ่ ซึ่งก่อให้เกิดข้อถกเถียงว่าอะไรคือ “คุณค่า” ของกราฟฟิตีอย่างแท้จริง พร้อมชวนสำรวจแนวคิดของ Henri Lefebvre ว่ากราฟฟิตีสัมพันธ์อย่างไรกับอำนาจ การจัดระเบียบเมือง และสิทธิในการใช้พื้นที่สาธารณะ พร้อมชวนคุยเรื่องการกลืนกลายพื้นที่ของทุน (Gentrification) และข้อกล่าวหาเรื่องการทำลายทรัพย์ (Vandalism) ที่แวดล้อมศิลปะชนิดนี้ ใครกันคือผู้ตัดสินความหมายของเมือง และใครกันที่ถูกผลักออกจากพื้นที่ของตัวเอง พบกับการสนทนาที่ชวนคิดต่อใน #หมายเหตุประเพทไทย #graffiti
2025-10-29
24 min
Prachatai Podcast
ต้นธารประชาธิปไตยแบบไทยๆ | หมายเหตุประเพทไทย
แนวคิดอนุรักษนิยมมีส่วนกำหนดแนวคิด “ประชาธิปไตยแบบไทยๆ” มีอิทธิพลและกลายเป็นแกนกลางทางความคิดชนชั้นกลางในสังคมไทยได้อย่างไร หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี ยังคงชวนอ่านหนังสือ "พลวัตทางอุดมการณ์ของชนชั้นกลางไทยในคืนวันที่ผันแปร: บทสังเคราะห์โครงการวิจัย ความเปลี่ยนแปลงทางความคิด ระบบคุณค่า และระบอบอารมณ์ความรู้สึกของชนชั้นกลางไทย พ.ศ. 2500-2560" (2567) ของสายชล สัตยานุรักษ์ (อ่านหนังสือคลิกที่นี่) โดยตอนหนึ่งของหนังสืออธิบายแนวคิด “ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข” ซึ่งมีความหมาย และบริบทในแบบไทยๆ และมีพัฒนาการทางความคิดที่ไม่หยุดนิ่งตายตัว โดยคำนี้ถูกบรรจุไว้ครั้งแรกในมาตรา 2 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2492 " ประเทศไทยมีการปกครองระบอบประชาธิปไตย มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข" ซึ่งรัฐธรรมนูญฉบับดังกล่าว เกิดขึ้นหลังรัฐประหาร พ.ศ. 2490 ในบริบทที่คณะราษฎรพ่ายแพ้ และแนวคิด “ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข” จะถูกอธิบายอีกในช่วงทศวรรษ 2510 ก่อนเกิดเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 และถูกอธิบายในช่วงพฤษภาคม 2535 และในช่วงก่อนเกิดรัฐประหาร 19 กันยายน 2549 มีคำอธิบายเกี่ยวกับบทบาทของสถาบันพระมหากษัตริย์ อาทิ “ศูนย์รวมจิตใจของคนไทย” ที่พึ่งพระบารมี ไปจนถึงเป็นสถาบันทางการเมืองที่ตรวจสอบถ่วงดุลกับนักการเมืองและกองทัพ ฯลฯ โดยคำอธิบายเหล่านี้ เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องต่างยุคต่างสมัย ผ่านนักวิชาการสำคัญที่มีอิทธิพลในสังคมไทยช่วงต่างๆ อาทิ เสนีย์ ปราโมช, คึกฤทธิ์ ปราโมช, ธีรยุทธ บุญมี, อมร จันทรสมบูรณ์, ชัยอนันต์ สมุทวณิช, ประมวล รุจนเสรี, นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ ฯลฯ รวมไปถึงปฏิบัติการทางการเมืองที่ขยายมาจากสายธารแนวคิดดังกล่าว เช่น พันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย, พระราชอำนาจ, รัฐธรรมนูญ มาตรา 7 และนายกรัฐมนตรีพระราชทาน ฯลฯ
2025-10-29
23 min
Prachatai Podcast
‘ลิขสิทธิ์’ ดราม่าแบนสำนักพิมพ์ถึง ‘หนึ่งร้อยปีแห่งความโดดเดี่ยว’ | BookBar EP.10
จากกระแสข่าวเรื่องลิขสิทธิ์จนเกิดดราม่าการแบนสำนักพิมพ์ของนักแปลคนหนึ่งไม่ให้ออกบูธในงานมหกรรมหนังสือที่จัดขึ้นในเวลานี้ #BookBar สนทนากับธีรภัทร เจริญสุข เลขาธิการสมาคมผู้จัดพิมพ์และผู้จำหน่ายหนังสือแห่งประเทศไทยหรือ PUBAT ซึ่งกล่าวว่าสำนักพิมพ์ดังกล่าวยังเปิดบูธขายได้ แต่ห้ามขายหนังสือที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไล่เรียงไปถึงกรณี ‘หนึ่งร้อยปีแห่งความโดดเดี่ยว’ ซึ่งทั้งหมดนี้อาจกำลังบอกถึงกระแสคลื่นความตื่นตัวด้านลิขสิทธิ์ที่เพิ่มมากขึ้นในสังคมไทย ธีรภัทรมองว่าจะเป็นปัจจัยสำคัญส่วนหนึ่งที่ช่วยให้วงการหนังสือไทยก้าวสู่ระดับนานาชาติได้อย่างสง่างาม ฟังทั้งหมดได้ทุกช่องทางของ 'ประชาไท' YouTube : https://youtu.be/541lMGgsC9w Spotify : https://pct.fyi/podcast-spotify Apple Podcasts : https://pct.fyi/podcast-apple Podbean : https://pct.fyi/podbeen
2025-10-16
26 min
Prachatai Podcast
ใครคือ 'ภูชนะ' คุยกับลูกชายผู้ถูกสังหารทิ้งน้ำโขง | อ่านให้ฟัง
"จะติดตามจนกว่าคดีจะหมดอายุความ" ย้อนฟังสัมภาษณ์ กึกก้อง บุปผาวัลย์ บุตรชายของ ชัชชาญ บุปผาวัลย์ หรือ 'ภูชนะ' นักกิจกรรมทางการเมืองวัย 53 ปี ที่ถูกพบในแม่น้ำโขงเมื่อปลายเดือนธันวาคม 2561 หลังจากลี้ภัยการเมืองไปประเทศเพื่อนบ้าน เพราะการรัฐประหาร 2557 *บทสัมภาษณ์เมื่อ 22 มกราคม 2562 อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2019/01/80718 ประชาไท #อ่านให้ฟัง หยิบบทความที่น่าสนใจมาอ่านให้คุณฟัง แบบไม่ต้องอ่าน
2025-10-06
07 min
Prachatai Podcast
ความรักความเหงาของหนุ่มสาวย้ายถิ่นยุค 2520-2530 | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี แนะนำบทความ “ความรัก ความเดียวดาย และการย้ายถิ่นของหนุ่มสาวชนบทในกรุงเทพฯ ในยุคความรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ ทศวรรษ 2520-25301” ผลงานของพลอยสิริ คำโสภา และ ตุลย์ อิศรางกูร ณ อยุธยา ตีพิมพ์ในวารสารประวัติศาสตร์ ธรรมศาสตร์ ปีที่ 12 ฉบับที่ 1 (มกราคม - มิถุนายน 2568) (อ่านบทความ) ผู้เขียนใช้แนวคิด “ชุมชนทางอารมณ์” (emotional community) ของ Barbara Rosenwein อธิบายหนุ่มสาวจากชนบทที่เข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ ในยุครุ่งเรืองทางเศรษฐกิจช่วงแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 3 ถึง 5 กินเวลาระหว่างทศวรรษ 2520–2530 แรงงานอพยพวัยหนุ่มสาวในช่วงนี้แม้จะมีความเป็นอิสระ ทั้งทางรายได้และการใช้ชีวิตในเมืองใหญ่ แต่ก็เผชิญกับความโดดเดี่ยวในมหานครที่เต็มไปด้วยการแข่งขันและความแปลกหน้า เมื่อไม่มีเครือข่ายญาติหรือชุมชนแบบเดิม จึงต้องหากลไกเยียวยาทางใจ ซึ่ง “ความรัก” กลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการจัดการอารมณ์และการอยู่รอดทางจิตใจ โดยในที่นี้บทความวิเคราะห์ผ่านเรื่องเล่าประสบการณ์ความรักในนิตยสาร “คู่สร้างคู่สม” ในคอลัมน์ “หนุ่มจีบสาว–สาวจีบหนุ่ม” หรือ “เรื่องจริงจากทางบ้าน” ซึ่งเปิดพื้นที่ให้แรงงานหนุ่มสาวจากต่างจังหวัดได้ระบายความรู้สึก คิดถึงบ้าน และแสวงหาความรักในรูปแบบที่แตกต่างจากบรรทัดฐานชนบทดั้งเดิม ในที่นี้คู่สร้างคู่สมจึงกลายเป็น “ชุมชนทางอารมณ์” รูปแบบใหม่ที่เชื่อมคนต่างถิ่นเข้าด้วยกันผ่านประสบการณ์ร่วมของความเหงาและความหวัง การขยายตัวของอุตสาหกรรมและระบบทุนนิยมเมืองในยุคแผนพัฒนาเศรษฐกิจแห่งชาติฉบับที่ 3–5 ทำให้แรงงานหญิงจำนวนมากจากชนบทเข้ามาทำงานในโรงงานและย่านชานเมือง ความเป็นอิสระทางรายได้และการใช้ชีวิตในเมืองใหญ่ ทำให้พวกเขาเริ่มนิยามความรักและความสัมพันธ์ใหม่ ในฐานะพื้นที่ของความใกล้ชิดและความเข้าใจ ไม่ใช่เพียงพันธะทางครอบครัวหรือหน้าที่ทางศีลธรรมอย่างเดิม
2025-10-06
25 min
Prachatai Podcast
ผีใช้ได้ค่ะ A Useful Ghost | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย Live หยิบยกภาพยนตร์ ผีใช้ได้ค่ะ (A Useful Ghost) (2025) ผลงานกำกับของรัชฏ์ภูมิ บุญบัญชาโชค ที่สร้างชื่อระดับนานาชาติด้วยรางวัลใหญ่จากเทศกาลหนังเมืองคานส์มาพูดคุย วิเคราะห์ และถอดความหมายเชิงสังคม–การเมือง ผ่านบทสนทนาระหว่างประภาภูมิ เอี่ยมสม และภาวิน มาลัยวงศ์ *หมายเหตุ: มีการเปิดเผยเนื้อหาของ ผีใช้ได้ค่ะ (A Useful Ghost) ผีใช้ได้ค่ะ เดินเรื่องจาก "มาร์ช" สูญเสียภรรยา “แนท” แต่เธอกลับมาในร่างผีที่สิงอยู่ในเครื่องดูดฝุ่น ทั้งสองพยายามรักษาความสัมพันธ์ท่ามกลางแรงกดดันจากครอบครัว แนทต้องพิสูจน์ตนเองด้วยการกำจัดผีร้ายในโรงงาน เพื่อให้ได้รับการยอมรับว่าเป็น “ผีที่ใช้ได้” โดยภาพยนตร์ใช้โครงเรื่องเหนือจริงของ “ผีในเครื่องดูดฝุ่น” เพื่อวิพากษ์สังคมไทยในกรอบทุนนิยม–ชาตินิยม ตั้งคำถามว่าใครคือ “ผีที่ใช้ได้” หรือ “คนดี” ในสายตาสังคม และชี้ให้เห็นว่าความทรงจำ–การจดจำคือพื้นที่ต่อสู้เพื่อไม่ให้ผู้ถูกกดขี่กลายเป็นเพียงฝุ่นที่ถูกกวาดทิ้งไป
2025-10-06
1h 03
Prachatai Podcast
รัฐประหาร 'รัฐบาลทักษิณ' 19 ก.ย. 2549 | อ่านให้ฟัง
เกิดอะไรขึ้นในวันที่ 19 ก.ย. 2549 ย้อนฟังเหตุการณ์คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ(คมช.) ทำการรัฐประหารยึดอำนาจรัฐบาล 'ทักษิณ ชินวัตร' อ่านทั้งหมดได้ที่: https://prachatai.com/journal/2025/09/114708
2025-09-25
05 min
Prachatai Podcast
บทบาทของแอนิเมชันในช่วงสงครามโลก | หมายเหตุประเพทไทย
ในโอกาสครบรอบ 80 ปี สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 ชานันท์ ยอดหงษ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม แนะนำบทความ “บทบาทของสื่อแอนิเมชันในช่วงสงครามและหลังสงครามโลกครั้งที่ 2: กรณีศึกษาสหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่น” (2556) โดย นิจจัง พันธะพจน์ พร้อมชวนสำรวจบทบาทของแอนิเมชันหรือภาพยนตร์การ์ตูนว่าทำหน้าที่อย่างไรในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ทั้งค่าย Disney ของสหรัฐอเมริกาและแอนิเมชันของจักรวรรดิญี่ปุ่น รวมทั้งจุดเปลี่ยนเมื่อสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่แอนิเมชันญี่ปุ่นหลายเรื่องมีบทบาทจรรโลงสันติภาพ หรือกล่าวถึงผลร้ายของสงครามอย่าง Astro Boy และสุสานหิ่งห้อย ฯลฯ รวมไปถึงแอนิเมชันไทยในยุคต้นสงครามเย็น ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย อ่านบทความที่ นิจจัง พันธะพจน์. (2556) “บทบาทของสื่อแอนิเมชันในช่วงสงครามและหลังสงครามโลกครั้งที่ 2: กรณีศึกษาสหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่น THE ROLE OF ANIMATION MEDIA DURING AND AFTER THE SECOND WORLD WAR: CASE STUDY IN UNITED STATES AND JAPAN”, วารสารสถาบันวัฒนธรรมและศิลปะ, 14(2). https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jica/article/view/15155
2025-09-22
27 min
Prachatai Podcast
ความหวังถึงส้ม-แดงของ ‘ไผ่’ ผู้ถูกคุมขังรอบที่เท่าไร “จำไม่ได้” | อ่านให้ฟัง
“อิสรภาพของคนในเรือนจำ ขึ้นอยู่กับความสามัคคีในขบวนการประชาธิปไตยทุกฝั่งฝ่าย” ประชาไทพูดคุยกับ ไผ่ จตุภัทร์ นักเคลื่อนไหวทางการเมืองที่ถูกคุมขังอีกครั้ง โดยเมื่อถามว่าครั้งนี้เป็นครั้งที่เท่าไร ตัวเขาบอกว่า "จำไม่ได้" อ่านทั้งหมดได้ที่ https://prachatai.com/journal/2025/09/114659
2025-09-19
08 min
Prachatai Podcast
เมื่อจดหมายคือสิ่งฮีลใจผู้ต้องขัง แค่ขาด 'ปากกา' ก็เหมือนถูกตัดจากโลก | อ่านให้ฟัง
เมื่อการได้เขียนจดหมายและได้รับจดหมายจากเพื่อนและครอบครัวของผู้ต้องขังคดีการเมือง เป็นเพียงกิจกรรมไม่กี่อย่างที่ผู้ต้องขังจะทำได้ในคุก แต่ล่าสุดเมื่อปัญหาขาด "ปากกา" ที่คนนอกคุกอาจนึกไม่ถึงว่าเป็นปัญหาได้อย่างไรเพราะแค่ปากกาหายจะหาใหม่เท่าไหร่ก็ได้กลับเป็นปัญหาที่ทำให้คนในคุกเสียช่องทางการติดต่อไปโดยปริยาย แต่เรื่องนี้ยังถูกขยายไปถึงอุปสรรคในการใช้แอพ DomiMail ที่กรมราชทัณฑ์ออกแบบมาเพื่อช่วยเหลือให้คนในเรือนจำได้สื่อสารกับเพื่อนและครอบครัวที่รออยู่ข้างนอก แต่เงื่อนไขต่างๆ ที่เพิ่มเข้ามาภายหลังยังเพิ่มอุปสรรคที่คนในคุกจะสื่อสารกับคนข้างนอกเพิ่มขึ้นอีก อ่านทั้งหมดได้ที่ https://prachatai.com/journal/2024/09/110558
2025-09-19
10 min
Prachatai Podcast
Invisible Women: ผู้หญิงที่หายไปจากการเก็บข้อมูล | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม แนะนำหนังสือ “Invisible Women: Data Bias in a World Designed for Men” ผลงานของ Caroline Criado Perez ที่อธิบายเรื่อง “Gender data gap” หรือช่องว่างของข้อมูลที่จำแนกตามเพศ ที่หลายๆ ครั้งในการวิจัย การวางแผนนโยบาย การออกแบบผลิตภัณฑ์ มักใช้ผู้ชายเป็นขนาดมาตรฐาน แล้วละเลยความแตกต่างทางชีวภาพ สรีรวิทยา ตลอดจนบทบาท-ความจำเป็นเฉพาะของผู้หญิง ซึ่งผลที่ตามมาคือ ผู้หญิงมักได้รับผลกระทบในทางลบโดยที่ไม่รู้ตัว โดยตัวอย่างจากหนังสือเล่มนี้ เช่น อุปกรณ์นิรภัยในรถยนต์ที่ตอนทดสอบใช้หุ่นจำลองเพศชาย ส่งผลให้ถ้ารถเกิดอุบัติเหตุ ผู้หญิงมีโอกาสได้รับบาดเจ็บมากกว่าตอนทดสอบ หรือการทดลองยาที่ใช้ผู้ชายเป็นกลุ่มตัวอย่างหลัก หรือไม่วิเคราะห์แยกตามเพศ ทำให้ยาบางชนิด หรือบางวิธีการรักษา เมื่อใช้กับผู้หญิงจะไม่ได้ผลดีหรือมีผลข้างเคียง เช่น ผลข้างเคียงจากยา Thalidomide ต่อสตรีมีครรภ์ทำให้ทารกคลอดออกมาพิการ ช่องว่างของการเก็บข้อมูลในเรื่องเพศ ยังกระทบกับรูปแบบการจ้างงาน การออกแบบสาธารณูปโภคในเมือง เช่น งานดูแลบ้านเลี้ยงลูกของผู้หญิงไม่ได้รับค่าตอบแทน หรือการออกแบบระบบขนส่ง การเปิดปิดสถานที่ให้บริการ ไม่ได้คำนึงถึงรูปแบบการเดินทางของผู้หญิงที่ต้องทำธุระหลายที่ เช่น ออกบ้านหนหนึ่งต้องไปส่งลูก ไปซื้อของ ไปทำงาน ฯลฯ โดยผู้เขียนเสนอให้เก็บข้อมูลที่แยกตามเพศ (sex-disaggregated data) และวิเคราะห์ตามเพศ การออกแบบผลิตภัณฑ์และคิดนโยบายควรคำนึงถึงผู้หญิงตั้งแต่ต้น ไม่ใช่ออกแบบสำหรับผู้ชายทั่วไป แล้วคาดหวังให้ผู้หญิงปรับตัวเองให้เข้ากับนโยบายที่คิดมา ผู้สนใจสามารถทดลองอ่านหนังสือ หรืออ่านรีวิวหนังสือได้ที่ Goodreads
2025-09-15
24 min
Prachatai Podcast
นิยามฝันและฝันร้ายของชนชั้นกลางโลก | หมายเหตุประเพทไทย
ที่ผ่านมามีการถกเถียงในโลกออนไลน์เรื่องนิยามชนชั้นกลาง ข้อถกเถียงหลักมักนิยามชนชั้นกลางจากมุมเศรษฐศาสตร์เป็นหลัก เช่น ดูผ่านรายได้ กำลังการบริโภค หมายเหตุประเพทไทย Live หกโมงเย็นวันอาทิตย์นี้ชวนคุยเรื่องความหมายของชนชั้นกลางจากมุมมองของนักสังคมวิทยา Göran Therborn ผ่านบทความ DREAMS AND NIGHTMARES OF THE WORLD’S MIDDLE CLASSES (2020) ขณะเดียวกันชวนมองภาพระดับโลกเมื่อชนชั้นกลาง “ฝันร้าย” ชนชั้นกลางในกลุ่มประเทศซีกโลกใต้ “ขยายตัว” แต่เปราะบางเพราะไม่มีความมั่นคงและขาดสวัสดิการ เช่นเดียวกับในโลกตะวันตกชนชั้นกลาง “หดตัว” และรู้สึกไม่มั่นคงอย่างในทศวรรษ 1980s ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย #ชนชั้นกลาง
2025-09-08
50 min
Prachatai Podcast
รีวิวหลังดู 'Weapons' ส่องสัญญะ ไขปริศนาเด็กหาย | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ประภาภูมิ เอี่ยมสม และภาวิน มาลัยวงศ์ รีวิวภาพยนตร์ Weapons (2025) เป็นหนังแนวลึกลับสยองขวัญเรื่องล่าสุดของผู้กำกับ Zach Cregger เล่าถึงเหตุการณ์ที่เด็กนักเรียนในชั้นเรียนเดียวกันหายตัวไปอย่างลึกลับในตอนกลางคืนพร้อม ๆ กัน ทำให้คนในชุมชนสงสัย ตั้งคำถามว่าอะไรเป็นสาเหตุของการหายตัวไปของเด็ก ๆ เหล่านั้น และใครคือผู้อยู่เบื้องหลัง โดยมีครูประจำชั้นอย่างจัสตินเป็นผู้ที่ถูกจับตามองเป็นพิเศษ นอกจากนี้ภาพยนตร์ Weapons (2025) ยังเป็นภาพยนตร์แนว Social Thriller หรือ หนังระทึกขวัญสะท้อนสังคม ที่แฝงสัญญะมากมายในตัวบททั้งเรื่อง PTSD รวมทั้งนโยบายควบคุมอาวุธปืนในสหรัฐอเมริกา
2025-08-31
24 min
Prachatai Podcast
แบบไหนเรียกสงคราม | หมายเหตุประเพทไทย
ในช่วงที่ผ่านมาเราได้ยินคำว่าสงครามบ่อยมาก เช่น สงครามข่าวสาร สงครามการค้า ดูเหมือนอะไรๆ ก็เป็นสงครามไปได้เสียหมด แต่อันที่จริงแล้ว ไม่ใช่ทุกอย่างจะถูกนับเป็นสงคราม แม้ว่าการสู้รบทางการทหารก็อาจจะไม่นับว่าเป็นสงคราม หมายเหตุประเพทไทย [Live] สัปดาห์นี้ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และภาวิน มาลัยวงศ์ ชวนทบทวนนิยามของคำว่าสงคราม นั่นเป็นเพราะว่าการใช้นิยามอย่างเข้มงวดก็อาจจะสำคัญสำหรับการทำความเข้าใจทั้งในแง่การเมืองและวิชาการ การเหมารวมว่าทุกอย่างเป็นสงครามไปเสียทั้งหมด สุดท้ายจะทำให้ไม่มีอะไรเป็นสงครามเลย โดยข้อมูลที่เราจะใช้กันเป็นหลักสำหรับการพูดคุยวันนี้คือความหมายเชิงปรัชญาจาก Carl von Clausewitz และ ซุนวู (Sun Tsu) และกรอบการทำงานเชิงประจักษ์ของโครงการ Correlates of War (COW)
2025-08-26
38 min
Prachatai Podcast
พหุวัฒนธรรมและชาติพันธุ์ในญี่ปุ่น | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ พูดถึงพัฒนาการแนวคิดเรื่องเชื้อชาติของญี่ปุ่น ว่าเพราะเหตุใดคนญี่ปุ่นจึงถูกมองว่ารวมเป็นเนื้อเดียวกัน ทั้งนี้แนวคิดเรื่องเชื้อชาติตั้งต้นมายุคปฏิรูปเมจิ ระบบทางสังคมญี่ปุ่นที่แยกคนในกับคนนอก ญี่ปุ่นเองเริ่มมีความหลากหลายทางเชื้อชาติ เมื่อขยายดินแดนไปยังฮอกไกโด คาบสมุทรเกาหลี แมนจูเรียและเมืองท่าชายฝั่งของจีน มีการนำประชากรจากจีนและคาบสมุทรเกาหลีกลับมาเป็นแรงงานในญี่ปุ่นด้วย แต่พอสิ้นสุดหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ญี่ปุ่นเริ่มใช้กฎหมายคนเข้าเมืองฉบับใหม่ที่ทำให้ประชากรอพยพเหล่านี้กลายเป็นพลเมืองชั้นสอง ในปี 2024 สถิติชาวต่างชาติที่อาศัยอยู่ในประเทศญี่ปุ่นมีอยู่ราว ๆ 3.5 ล้านคน หรือ 3 เปอร์เซ็นต์ของประชากรทั้งหมด มีย่านสำคัญในโตเกียวที่สะท้อนความหลากหลายทางวัฒนธรรมอย่างย่านชินโอคุโบะ (Shin-Okubo) ฯลฯ แต่กระนั้น Myth หรือความเชื่อเรื่องเอกลักษณ์ทางชาติพันธุ์ในญี่ปุ่นก็ยังฝังรากลึกแข็งแรงอยู่ ไม่ได้หายไปไหน ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย คืนวันอาทิตย์นี้เวลา 20.00 น. หมายเหตุ: หนังสือแนะนำ (1) The Origin of the Myth of Ethnic Homogeneity: The Genealogy of ‘Japanese’ Self-Images (1995) และ The Boundaries of the ‘Japanese’: Okinawa, the Ainu, Taiwan and Korea. From Colonial Domination to the Return Movement (1998) โดย Oguma Eiji
2025-08-18
23 min
Prachatai Podcast
รู้ไว้ก่อนดู ELIO เพื่อนรัก ทะลุจักรวาล | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม พูดถึงแอนิเมชัน Elio เพื่อนรัก ทะลุจักรวาล (2025) จากค่าย Pixar ซึ่งมีแง่มุมเกี่ยวกับการเปลี่ยนผ่านของวัยเด็กสู่วัยรุ่น การออกผจญภัย เก็บเกี่ยวบทเรียน ค้นหาตัวตนในจักรวาลกว้างใหญ่ พร้อมเปรียบเทียบพล็อตกับ E.T. (1982) และ Inside Out (2015) ที่ตัวละครมีการค้นหาตัวเองเช่นกันแต่เป็นการเดินทางจากภายใน
2025-08-18
22 min
Prachatai Podcast
กองทัพภายใต้รัฐบาลอำนาจนิยม | หมายเหตุประเพทไทย
หลังจากพูดถึงบทบาทกองทัพกับรัฐบาลพลเรือนไปแล้ว หมายเหตุประเพทไทย Live สัปดาห์นี้ พูดถึงความสัมพันธ์ระหว่างพลเรือนและทหารในประเทศที่ไม่เป็นประชาธิปไตย และทำความเข้าใจกองทัพภายใต้ระบอบอำนาจนิยม ทั้งแบบรัฐบาลทหาร รัฐบาลพรรคเดียว และกษัตริย์หรือผู้นำตามประเพณี
2025-08-04
43 min
Prachatai Podcast
ซีรีส์วายไทยในมุมมองคนญี่ปุ่น | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดคุยกับ อาจารย์โช ฟุกุโตมิ นักวิชาการ บรรณาธิการและนักแปลวรรณกรรมไทย-ญี่ปุ่น ชวนมองนิยายและซีรีส์วายไทย ที่มีพัฒนาการมาจากนิยายหรือมังงะวายญี่ปุ่นว่าปัจจุบันนิยายวาย ซีรีส์วายไทยเดินทางมาไกลจากจุดเริ่มต้นนั้นหรือยัง พร้อมชวนเปรียบเทียบเนื้อหาวายญี่ปุ่นกับไทย ทั้งพัฒนาการตัวละคร ปมปัญหาของเรื่อง และการคลี่คลาย นอกจากนี้ยังชวนตั้งคำถามว่านิยายและซีรีส์วายไทยทำให้เกิดมุมมองหรือภาพแทนเกี่ยวกับสังคมไทยในกลุ่มผู้ชมชาวญี่ปุ่นอย่างไรบ้าง
2025-08-04
19 min
Prachatai Podcast
หลักการพลเรือนคุมกองทัพ | หมายเหตุประเพทไทย
จากเหตุการณ์ความขัดแย้งพื้นที่ชายแดนไทย-กัมพูชาในช่วงที่ผ่านมา จนมีการพูดถึงแนวคิดเรื่อง civilian control of the military หรือหลักทหารอยู่ภายใต้การควบคุมของผู้นำพลเรือน หมายเหตุประเพทไทยเทปนี้ ประภาภูมิ เอี่ยมสม พูดคุยกับ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ เกี่ยวกับความคิดเรื่องทหารภายใต้การควบคุมของพลเรือน ตั้งแต่เรื่องทหารอาชีพ ของ Samuel P. Huntington ข้อเสนอการทำให้ทหารเป็นส่วนหนึ่งของสังคมประชาธิปไตยของ Morris Janowitz รวมทั้งโมเดลของ Michael C. Desch เกี่ยวกับปัจจัยภัยคุกคามภายนอกที่ส่งผลต่อระดับการควบคุมกองทัพโดยพลเรือน และทีสำคัญก็คือแนวคิดเรื่องทหารภายใต้การควบคุมของพลเรือนสำคัญกับหลักการประชาธิปไตยอย่างไร ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย #civiliancontrol
2025-07-22
22 min
Prachatai Podcast
'เติมเกย์' คืออะไร? ทำไมต้อง 'เติมเกย์' | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดคุยกับ เคท ครั้งพิบูลย์ ถึงศัพท์ "เติมเกย์" ที่เกิดจากความลื่นล้มทางภาษา เกิดคำความหมายใหม่เมื่อบริบททางสังคมเปิดกว้างต่ออัตลักษณ์ทางเพศหลากหลายมากขึ้น "เติมเกย์" ปัจจุบันจึงมีความหมายทั้งการชื่นชอบชื่นชมคนที่เป็น LGBTQ+ ไปจนถึงหาสื่อบันเทิงที่เกี่ยวกับเกย์มารับชม เช่น ซีรีส์วาย นิยายวาย คู่จิ้นวาย ฯลฯ ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย
2025-07-14
26 min
Prachatai Podcast
ซีรีส์จบคนไม่จบ วิเคราะห์ 'สงครามส่งด่วน' | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย [LIVE] หกโมงเย็นวันอาทิตย์นี้ พูดถึงซีรีส์ ‘สงครามส่งด่วน’ (Mad Unicorn) ทาง Netflix ที่แรงบันดาลใจของเรื่องมาจากสตาร์ทอัพ ‘ยูนิคอร์น’ ด้านการส่งพัสดุ แต่ก็ยังมีประเด็นใจกลางอีกด้านหนึ่งของเนื้อเรื่อง ได้แก่ สงครามราคา การลดต้นทุนด้วยการกดซัพพลายเชน และการแข่งขันเพื่อแย่งชิงส่วนแบ่งตลาด ฯลฯ ซึ่งทั้งหมดนี้นำไปสู่การควบรวม ครอบงำตลาด และการแข่งขันที่ไม่เป็นธรรม ซึ่งอาจได้เห็นเรื่องแบบนี้เกิดขึ้นจริงๆ ในชีวิตจริงๆ เช่นกัน #หมายเหตุประเพทไทย #Madunicorn
2025-07-14
41 min
Prachatai Podcast
55 ปีฉลองซานฟรานซิสโก Gayborhood | หมายเหตุประเพทไทย
ในโอกาสที่ในห้วงสุดสัปดาห์นี้ ซานฟรานซิสโก สหรัฐอเมริกา จัดงาน San Francisco Pride 2025 ภายใต้คำขวัญ “สุขของเควียร์คือการต่อต้าน” (Queer Joy is Resistance) หมายเหตุประเพทไทย LIVE สัปดาห์นี้พาย้อนกลับไปชมประวัติศาสตร์การต่อสู้ของ LGBTQ+ ที่ซานฟรานซิสโก จนกลายเป็นเมืองหลวงชาวเกย์ และย่าน Castro ที่กลายเป็นหนึ่งใน “gayborhood” ที่โด่งดังของสหรัฐอเมริกา
2025-07-03
38 min
Prachatai Podcast
สังคมเกาหลีในสายตานานาชาติผ่านมุม K-Drama | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และภาวิน มาลัยวงศ์ พูดถึงภาพลักษณ์ของเกาหลีใต้ซึ่งสะท้อนออกมาผ่านซีรีย์ ซึ่งในระยะหลังสะท้อนบทบาทของเกาหลีใต้ในความร่วมมือระหว่างประเทศ เช่น Descendants of the Sun (2016) ที่ตัวแสดงหลักเป็นทหารที่อยู่ในกองกำลังรักษาสันติภาพในต่างประเทศ และ The Trauma Code: Heroes on Call (2025) ที่ตัวแสดงหลักอย่าง แพคคังฮยอก ศัลยแพทย์อุบัติเหตุฉุกเฉิน เคยเป็นแพทย์ที่ทำงานในสมาคมแพทย์สากลเพื่อสันติภาพมาก่อน รวมทั้งเคยเป็นแพทย์ให้กับกลุ่มทหารรับจ้าง Black Wings ซึ่งก็ตั้งชื่อพ้องกับทหารรับจ้าง Blackwater ที่มีบทบาทจริงๆ ในอิรักและอัฟกานิสถาน เป็นต้น สื่อบันเทิงจากเกาหลีใต้ นอกเหนือจากการสร้างภาพลักษณ์ที่ดีให้กับเกาหลีใต้ ก็อาจเป็นเครื่องมือทางการทูตของรัฐบาลได้อีกด้วย โดยรัฐบาลเกาหลีใต้พยายามส่งเสริมภาพลักษณ์ของประเทศในฐานะผู้ช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม เช่นหากขึ้นเครื่องบินสายการบินของเกาหลี ก็จะมีการเรี่ยไรเข้ากองทุน UNICEF หรือแม้แต่วง BTS ก็กลายเป็นทูต UNICEF เพื่อยุติความรุนแรง หรือส่งเสริมสิทธิเด็ก ฯลฯ และจากบทความขนาดสั้นของ Steve Choe “Sympathy for the K-Drama” ที่ตีพิมพ์ในปี 2024 ใน Georgetown Journal of International Affairs ก็เสนอว่า K-Drama เป็นส่วนสำคัญที่ทำให้ผู้ชมในต่างประเทศรู้สึกเห็นอกเห็นใจและเป็นมิตรกับเกาหลี นอกจากนี้ผลการสำรวจของนักศึกษาในสหรัฐฯ ชี้ให้เห็นว่าเหตุผลสำคัญที่ทำให้เรียนภาษาเกาหลีคือความชื่นชอบ K-Pop และ K-Drama รัฐบาลเกาหลีใต้เองเล็งเห็นความสำเร็จของ K-Drama ในฐานะทั้งตัวขับเคลื่อนนโยบายต่างประเทศ และตัวขับเคลื่อนนโยบายเศรษฐกิจของรัฐ เห็นได้ชัดเมื่อผู้นำเกาหลีเยือนสหรัฐฯ เขาเลือกเข้าพบค่ายหนังใหญ่ๆ เช่น Paramount, NBCUniversal, Sony Pictures, Disney รวมถึง Netflix ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย
2025-06-25
24 min
Prachatai Podcast
รีวิว Thunderbolts* ทีมฮีโร่ "สุดพัง" แห่งจักรวาล MCU | หมายเหตุประเพทไทย
Spoiler Alert! มีการเปิดเผยเนื้อหาของภาพยนตร์ Thunderbolts* (2025) หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี พูดคุยกันเกี่ยวกับภาพยนตร์ Thunderbolts* (2025) มุ่งไปที่ปัญหาสุขภาพจิตซึ่งไม่ใช่เรื่องใหม่ในจักรวาลมาร์เวล์ เพราะมักจะปรากฏตัวละครซูเปอร์ฮีโร่ที่มีภาวะปั่นป่วนภายในใจ เช่น Iron Man เกิดอาการวิตกกังวลหายใจไม่คล่องทุกครั้งที่นึกถึงเหตุการณ์นิวยอร์กถูกโจมตี, Thor กินและดื่มอย่างหนักเพื่อจัดการความเศร้าโศก รวมทั้ง Scarlet Witch ที่โชคชะตาพรากบุคคลอันเป็นที่รักยิ่ง ด้วยขุมพลังมหาศาลของเธอ ทำให้การรับมือกับความรู้สึกยิ่งสับสนสเกลใหญ่ ฯลฯ ส่วนใน Thunderbolts* (2025) เราจะได้เห็นปัญหาปรากฏในกลุ่ม Anti-Hero ไม่ว่าจะเป็น Yelena, Red Guardian, U.S. Agent, Ghost และ Winter Soldier ทุกคนเผยร่องรอยบาดแผลในจิตใจ เจอทริกเกอร์กระตุ้นจี้ใจ และมีวิธีจัดการกับปัญหาของตัวเองแตกต่างกันออกไป ซึ่งการหยิบตัวละครรองที่ถูกมองข้ามแบบนี้มาเป็นจุดโฟกัสกลับเชื่อมโยงการเล่าเรื่องดียิ่งขึ้น ภาพยนตร์ยังเสนอให้เห็นว่าเราไม่จำเป็นต้องเผชิญกับภาวะสุขภาพจิตเพียงลำพัง ไม่ว่าจะคิดว่าตัวเองห่วยแตกแค่ไหน แต่ทุกคนสามารถเป็นซูเปอร์ฮีโร่ได้หากเราสามารถเป็นพื้นที่ปลอดภัย Safe Zone ให้กับใครสักคน สร้างคำจำกัดความใหม่ให้แก่การเป็นซูเปอร์ฮีโร่ #Thunderbolts* #หมายเหตุประเพทไทย
2025-06-16
22 min
Prachatai Podcast
ครบรอบปี 10 'เพจน้องง' | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ พูดคุยกับติณณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง จากคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และคุณออย แอดมินเพจน้องง ในโอกาสครบรอบ 10 ปีเพจน้องง จากเพจพาโรดี้ องค์ท่านและชายา องค์ดี๋ (ปัจจุบันไม่ทราบชะตากรรม) สู่ปฏิบัติการทางสังคม ก้าวต่อไปของการสั่งสมบุญญาบารมี และพาเหรดซักฟอกสีรุ้ง ร่วมในขบวน Bangkok Pride Parade เมื่อ 1 มิถุนายนที่ผ่านมา ฯลฯ #เพจน้องง #องค์ดี๋
2025-06-09
23 min
Prachatai Podcast
เรื่องหมาๆ ประวัติศาสตร์สัตว์เลี้ยง 4 ขา | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี แนะนำบทความ "หมา" : ประวัติศาสตร์ว่าด้วยสัตว์เลี้ยงที่ไม่ใช่แค่การเลี้ยงสัตว์ โดย พนา กันธา ที่ตีพิมพ์ในวารสารประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีรินทรวิโรฒ (2560) (อ่านบทความ) โดยงานของพนา พูดถึงประวัติศาสตร์สุนัขในฐานะสัตว์เลี้ยง ซึ่งแนวคิดของการเลี้ยงสุนัขเป็นเพื่อน เป็นสมาชิกในครอบครัวเหมือนที่เข้าใจทุกวันนี้เป็นปรากฏการณ์ที่ค่อนข้างใหม่ โดยในอดีตการเลี้ยงสุนัขเป็นไปเพื่อการใช้งาน เช่น ล่าสัตว์ เฝ้ายาม มากกว่าการเลี้ยงเพื่อความสัมพันธ์ส่วนตัว แต่การเปลี่ยนแปลงการเลี้ยงสุนัขใช้งาน สู่การเลี้ยงสุนัขเป็นเพื่อนเริ่มขึ้นในศตวรรษที่ 19 โดยเริ่มต้นในตะวันตก และขยายมาสู่ประเทศไทยในภายหลัง นอกจากนี้ค่านิยมการเลี้ยงสุนัข ยังสะท้อนถึงการควบคุมธรรมชาติของมนุษย์ผ่านการคัดเลือกสายพันธุ์ การฝึก และค่านิยมทางสังคม รวมถึงบทบาทของสื่อมวลชน วิทยาศาสตร์ และธุรกิจเกิดขึ้นจากการแนวคิดเลี้ยงสุนัขเป็นสัตว์เลี้ยง ฯลฯ
2025-06-09
23 min
Prachatai Podcast
จอน อึ๊งภากรณ์ กับประชาสังคมไทย | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย Live สัปดาห์นี้ ร่วมส่งอำลา “จอน อึ๊งภากรณ์” อดีตวุฒิสมาชิก นักเคลื่อนไหวผู้มีบทบาทสำคัญต่อภาคประชาสังคมไทย โดยเป็นผู้อำนวยการคนแรกของมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม รวมทั้งก่อตั้งองค์กรทางสังคมหลายแห่ง เช่น มูลนิธิเข้าถึงเอดส์ ประชาไท iLaw นอกจากนี้ยังเป็นอดีตกรรมการนโยบาย ThaiPBS ด้วย ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2025-06-09
42 min
Prachatai Podcast
ปลดล็อกแนวคิดอาณานิคมสยาม (Siamese decoloniality) | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ พูดคุยกับ ติณณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง ถึงแนวคิดของนักสังคมวิทยาชาวมาเลเซียผู้ล่วงลับ ไซยิด ฮุสเซน อาลาตาส (Syed Hussein Alatas) ซึ่งมีคุณูปการสำคัญในการบุกเบิกสังคมวิทยามาเลเซียและสิงคโปร์ และแนวคิดหลังอาณานิคม การถอนรากอาณานิคมในสาขาวิชาสังคมศึกษา หรือ decolonizing turn ในแวดวงวิชาการมาเลเซีย สิงคโปร์ หรือประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ฯลฯ ทั้งนี้งานของเขาได้รับความสนใจในแวดวงวิชาการโดยเฉพาะสังคมวิทยาในมาเลเซีย สิงคโปร์ และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แต่ในวงวิชาการไทยศึกษา ซึ่งมีความสำคัญต่อวิชาเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ศึกษา กลับไม่มีการพูดถึงงานของอาลาตาสมากนัก ไม่ปรากฏการนำแนวคิดหรือผลงานของเขามาใช้อธิบายในงานวิชาการของไทยโดยเฉพาะวิชาสังคมวิทยา ซึ่งสิ่งที่เกิดขึ้นไม่ใช่เรื่องบังอิญ แต่มีปัจจัยทั้งภายในแวดวงสังคมวิทยาเอง และบริบททางประวัติศาสตร์ สังคม วัฒนธรรมและการเมืองของไทย ที่ทำให้ความสำคัญของอาลาตาสไม่ปรากฏ โดยเฉพาะอย่างยิ่งภาวะกึ่งอาณานิคมสยาม หรือวลีที่ว่าไทยเป็นเอกราชไม่เคยเป็นเมืองขึ้นชาติใด ฯลฯ ที่อาจทำให้ไอเดีย decolonizing practice ไม่เติบโตในแวดวงวิชาการ โดยเฉพาะสายสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา นอกจากนี้ยังชวนคิดต่อในประเด็น “autonomous knowledge” หรือ องค์ความรู้ที่เป็นอิสระ ที่พยายามนำทฤษฎี เรื่องเล่า ที่ยังไม่ได้รับการไฮไลท์มากพอ มานำเสนอ หรือทำให้ผู้ถูกกดทับถูกทำให้มองเห็น ทำให้ได้ยิน หรือตั้งคำถามกับขนบทางวิชาการสังคมวิทยาไทยด้วย ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย #หมายเหตุประเพทไทย #decolonizingpractice #SyedHusseinAlatas
2025-05-19
26 min
Prachatai Podcast
ตัวตนผู้ใช้แรงงาน มองผ่านพิพิธภัณฑ์แรงงานไทย | หมายเหตุประเพทไทย
ในห้วงสัปดาห์วันแรงงานสากล หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ชานันท์ ยอดหงษ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี แนะนำ “พิพิธภัณฑ์แรงงานไทย” บนถนนนิคมมักกะสัน กรุงเทพฯ ซึ่งริเริ่มจากขบวนการแรงงาน หวังรวบรวมและจัดแสดงเรื่องราวของผู้ใช้แรงงานไม่ให้หายสาบสูญไปจากหน้าประวัติศาสตร์ไทย เปิดมาตั้งแต่ปี 2536 เล่าประวัติศาสตร์สังคมไทยจากมุมของผู้ใช้แรงงาน การต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย รวมไปถึงการต่อสู้ของขบวนการแรงงานเพื่อสิทธิประกันสังคม (2533) สิทธิลาคลอด (2536) ทวงสิทธิให้กับเหยื่อเพลิงไหม้โรงงานเคเดอร์ (2536) ฯลฯ นอกจากนี้การจัดแสดงนิทรรศการ เรื่องเล่าในพิพิธภัณฑ์แรงงานไทย ยังสะท้อนวิธีคิดการแบ่งยุคทางประวัติศาสตร์ (Periodization) สะท้อนโครงสร้างทางเศรษฐกิจ สังคม การเมือง ที่ส่งผลกระทบกับชีวิตของชนชั้นแรงงานด้วย โดยปัจจุบันนี้พิพิธภัณฑ์แรงงานไทยอยู่ระหว่างการระดมทุนเพื่อปรับปรุงพิพิธภัณฑ์ และเตรียมเปิดให้บริการใหม่เร็วๆ นี้ โดยสามารถติดตามข่าวสารได้จาก Facebook เพจของพิพิธภัณฑ์แรงงานไทย
2025-05-05
19 min
Prachatai Podcast
เควียร์ศึกษาในซีกโลกใต้ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ประภาภูมิ เอี่ยมสม และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี พูดคุยกับ ติณณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง ในประเด็น "Queer in the Global South" หรือเควียร์ศึกษาในซีกโลกใต้ ที่ไม่ได้ดูแค่ประเด็นเควียร์ในอาณาบริเวณใต้เส้นศูนย์สูตร แต่ดูทั้งเศรษฐกิจ การเมือง และเชิงวาทกรรมว่าอะไรถูกจัดให้อยู่เหนือกว่า สิ่งที่อยู่ต่ำกว่า ด้อยอำนาจมากกว่าในวาทกรรมการพัฒนา ทั้งนี้แม้ทฤษฎีเควียร์จะตั้งต้นมาจากฝั่งสหรัฐอเมริกา โดยเฉพาะมิเชล ฟูโกต์ หรือจูดิธ บัตเลอร์ แต่ก็มีอย่างน้อย 3 แนวทางของเควียร์ศึกษาในซีกโลกใต้ ได้แก่ สายแรก Globalism เควียร์ศึกษาสายตะวันตกนิยม สายที่สอง Localism หรือ สายศึกษาเควียร์ท้องถิ่น และ สายที่สาม Transnationalism หรือเควียร์ศึกษาสายข้ามชาตินิยม ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย #queerstudies
2025-04-28
25 min
Prachatai Podcast
'Kamen Rider' ซอฟท์พาวเวอร์ญี่ปุ่น | หมายเหตุประเพทไทย
หลังจาก “กีกี้” หรือ “Shocker Combatmen” กลายเป็นประเด็นในการอภิปรายในสภาเมื่อไม่นานมานี้ หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ภาวิน มาลัยวงศ์ และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ พูดถึงกำเนิด “คาเมนไรเดอร์’ และยุคซีรีส์ซูเปอร์ฮีโร่แปลงร่างในวัฒนธรรมญี่ปุ่นอันเป็นผลพวงของสังคมยุคหลังสงครามแปซิฟิก และจะกลายเป็นวัฒนธรรมบันเทิงจากญี่ปุ่นในเวลาต่อมา ทั้งนี้ อิชิโนโมริ โชทาโร (Ishinomori Shotaro) ราชามังงะ ผู้สร้างตัวละคร คาเมนไรเดอร์ เป็นคนในรุ่น “ยาเคอาโตะ” “Yakeato (焼け跡) Generation” หรือคนที่เกิดระหว่างปี ค.ศ. 1929 ถึง 1941 ตอนเกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 พวกเขายังเด็กเกินกว่าจะถูกเกณฑ์เข้าไปมีส่วนร่วม แต่ว่ารู้ความและทันเห็นเหตุการณ์การทิ้งระเบิดปรมาณู ตลอดจนผลพวงที่เกิดขึ้นในประเทศญี่ปุ่น ประสบการณ์นี้สร้างความเจ็บป่วยทางจิตใจฝังรากลึก เขาเห็นตัวเองไม่มีประโยชน์ ถูกต้อนจนมุมในสถานการณ์ที่ไม่มีทางออก พอเติบโตขึ้น บางคนเป็นผู้ต่อต้านสงคราม บ้างเป็นศิลปิน นักเขียน ผู้กำกับภาพยนตร์ อิชิโนโมริสร้างสรรค์ผลงานอย่าง “คาเมนไรเดอร์” เปิดตัวในปี ค.ศ. 1971 เพื่อ Re-imagine จินตนาการความเป็นไปได้อื่น จำลองมัลติเวอร์สที่พวกเขาพอจะลุกขึ้นมาสร้างการเปลี่ยนแปลงได้บ้าง ไม่เป็นผู้สิ้นไร้ในทุกรูปแบบ โดยซีรีส์คาเมนไรเดอร์ นับเป็นการปักหมุดจุดเริ่มต้น “ยุคทองของ โทคุชัตสึ” หมายถึงละครโทรทัศน์แนวไลฟ์แอคชันจากประเทศญี่ปุ่น เนื้อหาแนวฮีโร ใช้มนุษย์จริงแสดงประกอบกับสเปเชียลเอฟเฟ็คต่าง ๆ โดยยุคทองของโทคุชัตสึ หรือเหล่าฮีโรมนุษย์แปลงร่างอยู่ระหว่างปี ค.ศ. 1971 ถึง 1989 ขณะที่พล็อตเรื่องหลังยุคทองเมื่อเข้าสู่ยุคเฮเซหรือโดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อเข้าสู่หลัง ค.ศ. 2000 ซูเปอร์ฮีโรเหล่านี้ยิ่งเดินเรื่องไปสู่เฉดเทามากขึ้น ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2025-04-14
28 min
Prachatai Podcast
ชาตินิยม อุดมการณ์ ในละคร 'บุพเพสันนิวาส' | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ แนะนำบทความ "Embodying ‘Thainess’ and the post-2006 coup crisis in Buppesannivas (Love Destiny)" ของศรัณย์ภัทร์ บุญฮก ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ประจำคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา นำเสนอประเด็นจากละคร "บุพเพสันนิวาส" ซึ่งออกอากาศครั้งแรกทางช่อง 3 ในปี 2561 ละครโทรทัศน์เรื่องดังกล่าวเขียนบทโทรทัศน์อิงจากฉบับนวนิยายของ "รอมแพง" เล่าเรื่องราวของเกศสุรางค์ ที่ย้อนเวลาปัจจุบันกลับไปอยู่ในร่างของ "การะเกด" ย้อนกลับไปในยุคหัวเลี้ยวหัวต่อของรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ภาพแทนของขุนนางต่างชาติที่เป็น "ตัวร้าย" และจบลงด้วยเหตุการณ์ยึดอำนาจปราบฟอลคอน และตั้งราชวงศ์บ้านพลูหลวงโดยพระเพทราชา และเนื่องจากฉบับนวนิยายตีพิมพ์ครั้งแรกในปี 2553 จึงมีจุดเชื่อมโยงกับบริบทการเมืองหลังรัฐประหาร 2549 โดยบทความยังเสนอว่า "บุพเพสันนิวาส" นำเสนอเรื่องเล่าหลักของแนวคิดราชาชาตินิยม กระทั่งเปิดพื้นที่ในการสนทนากับปัญหาวิกฤติชาติที่เกิดขึ้นภายหลังรัฐประหาร สะท้อนถึงความกังวลใจต่อภาวะการแบ่งขั้วทางการเมืองและการตีความเรื่อง "คนดี" ของสังคมไทย อ่านบทความที่ Saranpat Boonhok (2024) Embodying ‘Thainess’ and the post-2006 coup crisis in Buppesannivas (Love Destiny), South East Asia Research, 32:3, 304-323, [https://doi.org/10.1080/0967828X.2024.2436519]
2025-04-06
24 min
Prachatai Podcast
ส่งกลับผู้ลี้ภัยอุยกูร์ บนกระดานอำนาจความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย [Live] สัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ หยิบยกกรณีไทยส่งกลับผู้ลี้ภัยอุยกูร์กลับประเทศจีนในมิติความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ เพื่อพิจารณาแนวทางการดำเนินนโยบายต่างประเทศของชาติในเอเชีย โดยเฉพาะประเด็นสิทธิมนุษยชนที่ดูเหมือนไม่แข็งขัน เมื่อเทียบกับปฏิกิริยาจากชาติตะวันตก แต่หลายสิ่งสะท้อนเช่นนั้นจริงหรือไม่ ติดตามในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2025-04-01
45 min
Prachatai Podcast
ฝ่ายซ้าย-ฝ่ายขวาทางการเมืองคืออะไร? | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดคุยกับเก่งกิจ กิติเรียงลาภ จากคณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ชวนอ่านขั้วอุดมการณ์ทางการเมือง "อนุรักษนิยม เสรีนิยม สังคมนิยม" ไปจนถึง "ฝ่ายซ้าย ฝ่ายขวา" ทำความเข้าใจจุดยืนของพรรคการเมือง กลุ่มทางสังคมในสังคมโลกและสังคมไทย เหตุใดอนุรักษนิยม เสรีนิยม มองเรื่องเดียวกันแต่มีจุดยืนแตกต่างกัน และตัวเรามีจุดยืนอยู่ตรงไหนเมื่อเทียบกับอุดมการณ์ทางการเมืองขั้วต่างๆ และเมื่อพิจารณาสังคมไทย ที่แกนกลางของสังคมไทยมีความเป็นอนุรักษนิยมสูง เมื่อมีพรรคการเมือง หรือการรณรงค์ทางสังคมที่ดีกรีเป็นแค่เสรีนิยม หรือลิเบอรัล ก็ถูกมองว่าเป็นฝ่ายซ้ายไปหมด และชวนจับสัญญาณการใช้อำนาจองคาพยพหรือพลังทางการเมือง กระทั่งการรัฐประหาร เพื่อขยับให้สังคมที่ออกไปทางเสรีนิยมกลับมาเข้าร่องเข้ารอยอยู่ในแกนอนุรักษนิยมร่ำไป
2025-04-01
28 min
Prachatai Podcast
ทุนจีนเทาใกล้ฉัน | หมายเหตุประเพทไทย
ติดตามประเด็นสังคมวิทยาทุนจีนข้ามชาติที่ลงทุนประกอบธุรกิจในไทยหลากหลายเฉด จากทุนจีนขาวถึงทุนจีนเทา ในหมายเหตุประเพทไทย [Live] "ทุนจีนเทาใกล้ฉัน"
2025-04-01
42 min
Prachatai Podcast
รีวิวหนัง The Lost Princess | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุ: เนื้อหารายการเปิดเผยส่วนหนึ่งของสารคดี The Lost Princess (2024) หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม รีวิวหลังชมสารคดี The Lost Princess (2024) ผลงานกำกับของ กรภัทร ภวัครานนท์ หลานสาวของ "เจ้ายาย" ผู้บันทึกช่วงชีวิตบั้นปลายของเจ้าดวงเดือน ณ เชียงใหม่ ในบริบทที่เจ้านายฝ่ายเหนือยังคงมีบทบาทในเชิงสังคมและวัฒนธรรม ขณะที่หมดอำนาจทางการเมืองไปแล้วนับตั้งแต่ยุคสยามผนวกล้านนา อย่างไรก็ตามมีหลายแง่มุมที่น่าสนใจและแสดงสัญญะผ่านสารคดี "The Lost Princess" ทั้งยังชวนให้ตั้งคำถามถึงความเป็นเจ้า ผู้เป็นทั้งเจ้าในบ้านและเจ้านอกบ้านของเจ้าดวงเดือน วิถีเซเลบ และความเป็นมนุษย์ ภาพยนตร์สารคดีที่ยืนโรงฉายมาตั้งแต่กลางเดือนมกราคม และจนถึงขณะนี้ (9 มี.ค. 68) ยังคงมีรอบฉายตามโรงฉายเล็กๆ ทั้งในกรุงเทพฯ และหัวเมือง "The Lost Princess" มีหลายแง่มุมรอคอยการรับชม และตีความอย่างไร ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2025-03-09
24 min
Prachatai Podcast
มานุษยวิทยามหาสมุทร: เพราะโลกไม่ได้หมุนรอบตัวใคร | Bookbar Ep.9
"เรามักจะนึกว่ามนุษย์เราเป็นใหญ่ มีศักยภาพเป็นศูนย์กลางของทุกสิ่งทุกอย่าง ทำให้เรามีความฮึกเหิม มีความทะนงตัวที่จะควบคุมจัดการทุกอย่างของโลกใบนี้ แต่ว่าการมองแบบมนุษยวิทยาพ้นมนุษย์เริ่มทำให้เราเข้าใจมากขึ้นว่า จริงๆ แล้วเราไม่สามารถที่จะจัดการควบคุมโลกใบนี้ ได้อย่างเบ็ดเสร็จเด็ดขาดได้ ทำให้เราถ่อมตัวลงมามากขึ้น" 'มานุษยวิทยามหาสมุทร' ฟังดูเป็นสาขาที่ชวนสงสัยว่าคืออะไร ศึกษาอะไร BookBar สนทนากับจักรกริช สังขมณี จากภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ชวนให้เราตระหนักว่าการแตกดับของสิ่งหนึ่งอาจเป็นจุดเริ่มต้นของชีวิต มนุษย์นั้นเปราะบางและหยิ่งยโสเพียงใด และเล็กจ้อยแค่ไหนเมื่ออยู่ต่อหน้ามหาสมุทร ฟังทั้งหมดได้ทุกช่องทางของ 'ประชาไท prachatai.com' YouTube : https://youtu.be/af6uTpUpfco Spotify : https://pct.fyi/podcast-spotify Apple Podcasts : https://pct.fyi/podcast-apple Podbean : https://pct.fyi/podbeen #BookbarPodcast #PrachataiPodcast #BookBar #Prachatai #มานุษยวิทยามหาสมุทร #จักรกริชสังขมณี #หนังสือ #book
2025-03-07
44 min
Prachatai Podcast
อำลาเชฟหมีอาจารย์ตุล | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ขอร่วมส่งอำลาและรำลึกถึงการจากไปของอาจารย์ตุล คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง อาจารย์ประจำภาควิชาปรัชญา คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร หรือที่โลกโซเชียลรู้จักในนาม "เชฟหมี" ยูทูปเบอร์รุ่นบุกเบิกแห่งรายการ "ครัวกากๆ" ทั้งนี้บทบาทของคมกฤชในโลกศาสนาและวิชาการ เป็นผู้สนใจและเผยแพร่ความรู้ในประเด็นศาสนาฮินดู พุทธศาสนาวัชรยาน เทพเจ้าจีน รวมทั้งส่งเสริมให้ความเชื่อทางศาสนาปรับตัวให้สอดคล้องกับประชาธิปไตยและหลักการสิทธิมนุษยชน นอกจากนี้อาจารย์ตุลย์ยังเป็นสายธารระลอกล่าสุดของผู้เผยแพร่ ส่งต่อ องค์ความรู้ "ภารตวิทยา" เชื่อมต่อความสัมพันธ์ไทย-อินเดียมาอย่างไม่ขาดสาย ติดตามรายการหมายเหตุประเพทไทยทุกคืนวันอาทิตย์ ผ่าแผนทรัมป์ ผนวกกรีนแลนด์ บีบแคนาดา | หมายเหตุประเพทไทย EP.563 [Live] หัวใจและทิศทางการศึกษาศิลปศาสตร์ | หมายเหตุประเพทไทย EP.562 กฎหมายสมรสเท่าเทียมบังคับใช้แล้ว ต้องทำอะไรต่อ? | หมายเหตุประเพทไทย EP.561 ดรามาไทย-พม่าหาใช่กำเนิดมาแต่กรุงศรี | หมายเหตุประเพทไทย EP.560
2025-03-02
32 min
Prachatai Podcast
‘รักสมัยใหม่’ เรื่องเล่ารักโรแมนติกของฉันกับเธอ | Bookbar EP.8
"รักโรแมนติกมันจะสัมพันธ์ไปกับระบบของความเป็นทุนนิยม...มันมีภาวะของบริโภคนิยมซึ่งสอดคล้องไปกับความเป็นทุนนิยม คือคุณจะโรแมนติกไม่ได้ถ้าคุณไม่มีเงิน" ส่งท้ายเดือนแห่งความรักด้วยหนังสือ ‘รักสมัยใหม่ สังคมวิทยาความรัก’ #BookBar สนทนากับผู้เขียน วิลาสินี พนานครทรัพย์ จากคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ชวนกะเทาะเปลือกความรักยุคใหม่ ความโรแมนติก บุพเพสันนิวาส ที่จะชวนให้คุณตั้งคำถามว่ารักโรแมนติกมีอยู่จริงไหม? ฟังทั้งหมดได้ทุกช่องทางของ 'ประชาไท prachatai.com' YouTube : https://youtu.be/V94UG7KvslQ?si=K6jvFc-8HPe42Gjk Spotify : https://pct.fyi/podcast-spotify Apple Podcasts: https://pct.fyi/podcast-apple Podbean: https://pct.fyi/podbeen #BookbarPodcast #PrachataiPodcast #BookBar #Prachatai #รักสมัยใหม่สังคมวิทยาความรัก #ModernLoveSociologyofLove #วิลาสินีพนานครทรัพย์ #หนังสือ #book
2025-02-28
43 min
Prachatai Podcast
ผ่าแผนทรัมป์ ผนวกกรีนแลนด์ บีบแคนาดา | หมายเหตุประเพทไทย [Live]
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี พูดถึงนโยบายระหว่างประเทศของประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา 'โดนัลด์ ทรัมป์' ต่อประเด็นการผนวกกรีนแลนด์ และมาตรการขึ้นภาษีต่อเม็กซิโกและแคนาดา ว่ามีเบื้องหลังวิธีคิดอย่างไร พร้อมสำรวจภูมิหลังการขยายดินแดนและอิทธิพลในประวัติศาสตร์นับตั้งแต่สหรัฐอเมริกาก่อตั้ง ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย (Live) วันอาทิตย์ที่ 23 กุมภาพันธ์นี้เวลา 18.00 น. ทาง YouTube Facebook และ X ของประชาไท
2025-02-24
39 min
Prachatai Podcast
หัวใจและทิศทางการศึกษาศิลปศาสตร์ | หมายเหตุประเพทไทย
ภาวิน มาลัยวงศ์ และชานันท์ ยอดหงษ์ ชวนคุยเรื่องการศึกษาวิชาศิลปศาสตร์ (Liberal arts) วิวัฒนาการที่เริ่มมาตั้งแต่สมัยกรีก ผ่านยุคตื่นรู้และการปฏิวัติอุตสาหกรรม มาจนถึงสมัยใหม่ และทิศทางในอนาคต ซึ่งล่าสุดเมื่อปี 2023 ที่สหรัฐอเมริกาตัดงบการศึกษาด้านศิลปศาสตร์ บางมหาวิทยาลัยอย่าง West Virginia University ก็ยกเลิกโครงการสอนวิชาศิลปศาสตร์มากกว่า 20 หลักสูตร และแนวโน้มของการศึกษาวิชาศิลปศาสตร์ในประเทศไทยเป็นอย่างไร ติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย #ศิลปศาสตร์ เรื่องอื่นแนะนำ กฎหมายสมรสเท่าเทียมบังคับใช้แล้ว ต้องทำอะไรต่อ? | หมายเหตุประเพทไทย EP.561 ดรามาไทย-พม่าหาใช่กำเนิดมาแต่กรุงศรี | หมายเหตุประเพทไทย EP.560 Jimmy Carter ชีเสิร์ฟสิทธิทางเพศ หนุนขบวน LGBTQ+ | หมายเหตุประเพทไทย EP.559
2025-02-16
20 min
Prachatai Podcast
กฎหมายสมรสเท่าเทียมบังคับใช้แล้ว ต้องทำอะไรต่อ? | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ชานันท์ ยอดหงษ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม พูดถึงเส้นทางอันยาวนานของการผลักดันกฎหมายสมรสเท่าเทียมซึ่งมีผลบังคับใช้แล้วตั้งแต่ 23 มกราคม 2568 อย่างไรก็ตามในประเด็นความเสมอภาคทางเพศของ LGBTQI+ ยังมีประเด็นผลักดันที่ท้าทาย ทั้งเรื่องกฎหมายคำนำหน้านาม ขจัดการเลือกปฏิบัติ นโยบายส่งเสริมด้านสาธารณสุข ฯลฯ นอกจากนี้การดำเนินนโยบายของรัฐยังต้องคำนึงถึงปัญหาและความจำเป็นต้องการของกลุ่มคนต่างๆ ในสังคมอีกด้วยทั้งผู้สูงอายุ ผู้พิการ กลุ่มชาติพันธุ์ คนชายขอบ และกลุ่มอื่นๆ ไม่อาจโฟกัสเพียงกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย เรื่องอื่นน่าสนใจ ดรามาไทย-พม่าหาใช่กำเนิดมาแต่กรุงศรี | หมายเหตุประเพทไทย EP.560 Jimmy Carter ชีเสิร์ฟสิทธิทางเพศ หนุนขบวน LGBTQ+ | หมายเหตุประเพทไทย EP.559 ความสำเร็จและล้มเหลวของ Jimmy Carter | หมายเหตุประเพทไทย EP.558 จีนใหม่หลังศตวรรษแห่งความอัปยศ | หมายเหตุประเพทไทย EP.557 60 ปี Freedom Schools | หมายเหตุประเพทไทย EP.556
2025-02-09
24 min
Prachatai Podcast
ดรามาไทย-พม่าหาใช่กำเนิดมาแต่กรุงศรี | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดคุยกับลลิตา หาญวงษ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ประจำภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ พูดถึงพัฒนาการทัศนคติคนไทยต่อกับคนพม่าที่มีความเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา มิได้หยุดนิ่งในเรื่องสงครามเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 แต่มีปฏิสัมพันธ์กันหลายมิติในยุคสมัยใหม่ตั้งแต่ความมั่นคง ผู้อพยพ ไปจนถึงประกวดนางงาม และโดยเฉพาะข้อถกเถียงล่าสุดเรื่องการไหล่บ่าเข้าเข้าสู่ตลาดแรงงานของประชากรจากประเทศเพื่อนบ้าน ที่สร้างแรงกดดันต่อภารกิจภาครัฐโดยเฉพาะด้านบริการสาธารณะ แต่ในอีกด้านหนึ่งแรงงานข้ามชาติเหล่านี้ก็พยุงการเติบโตทางเศรษฐกิจของสังคมไทยที่เผชิญสังคมสูงวัย และทำงานในกิจการที่ใช้แรงงานเข้มข้นมากกว่าแรงงานทักษะ ในระยะหลังปฏิสัมพันธ์ระหว่างสังคมไทย-พม่ายังปรับเปลี่ยน จากเดิมที่ภาพการรับรู้ต่อพม่าอาจมาจากความขัดแย้งในยุคจารีต หรือสงครามกลางเมืองของพม่าที่เริ่มมาตั้งแต่ได้รับเอกราช ในระยะหลังๆ โดยเฉพาะในช่วงที่พม่าเปิดประเทศและปฏิรูปการเมืองในทศวรรษที่ 2010 จนถึงรัฐประหารเมื่อ 1 กุมภาพันธ์ 2021 เริ่มมีระลอกการรับรู้ใหม่ๆ เกี่ยวกับประเทศเพื่อนบ้านแห่งนี้มากขึ้น โดยเฉพาะการแลกเปลี่ยนกันในมิติวัฒนธรรมและศิลปะ อย่างเช่น ละครโทรทัศน์จากเจ้าพระยาสู่อิรวดี หรือล่าสุดการ์ตูนวายอโยธยาเอยาวดี ฯลฯ เรื่องน่าสนใจ Jimmy Carter ชีเสิร์ฟสิทธิทางเพศ หนุนขบวน LGBTQ+ | หมายเหตุประเพทไทย EP.559 ความสำเร็จและล้มเหลวของ Jimmy Carter | หมายเหตุประเพทไทย EP.558 จีนใหม่หลังศตวรรษแห่งความอัปยศ | หมายเหตุประเพทไทย EP.557 60 ปี Freedom Schools | หมายเหตุประเพทไทย EP.556
2025-02-03
24 min
Prachatai Podcast
Jimmy Carter ชีเสิร์ฟสิทธิทางเพศ หนุนขบวน LGBTQ+ | หมายเหตุประเพทไทย
ภาวิน มาลัยวงศ์ และชานันท์ ยอดหงษ์ พูดถึงบทบาทของอดีตประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา จิมมี คาร์เตอร์ (Jimmy Carter) ผู้ล่วงลับเจ้าของวาทะ "สิทธิมนุษยชนเป็นสิ่งสูงสุด" ผู้สนับสนุนสิทธิมนุษยชน ความเสมอภาคทางเพศ สิทธิสตรี และสิทธิ LGBTQ+ เคยเปิดทำเนียบขาวพูดคุยกับกลุ่ม LGBTQ+ เพื่อสะท้อนปัญหา ฯลฯ บทบาทคาร์เตอร์ยังเป็นต้นแบบให้กับประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกายุคหลังๆ ในประเด็นสิทธิมนุษยชนด้วย ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย เรื่องอื่นน่าสนใจ ความสำเร็จและล้มเหลวของ Jimmy Carter | หมายเหตุประเพทไทย EP.558 จีนใหม่หลังศตวรรษแห่งความอัปยศ | หมายเหตุประเพทไทย EP.557 60 ปี Freedom Schools | หมายเหตุประเพทไทย EP.556 ปลาหมึกแถวบน และการตอบโต้ ต่อรอง ลำดับช่วงชั้นเรือนร่างเกย์ | หมายเหตุประเพทไทย EP.555
2025-01-27
24 min
Prachatai Podcast
ความสำเร็จและล้มเหลวของ Jimmy Carter | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย [Live] พูดถึงจิมมี คาร์เตอร์ ประธานาธิบดีผู้มีอายุยืนยาวของสหรัฐอเมริกาซึ่งเพิ่งเสียชีวิตเมื่อ 29 ธันวาคมที่ผ่านมา คาร์เตอร์ดำรงตำแหน่งในช่วง 1977-1981 ในยุคหัวเลี้ยวหัวต่อก่อนสิ้นสุดสงครามเย็น และมีบทบาททางสังคมภายหลังสิ้นสุดวาระดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี ทั้งนี้ผลงานการต่างประเทศของคาร์เตอร์ เขาได้ยุติปัญหาจำนวนมาก และมีความสำคัญอย่างยิ่งในปัจจุบัน อาทิ เจรจาสันติภาพระหว่างอิสราเอลและอียิปต์ เริ่มลงนามในสนธิสัญญาจำกัดอาวุธกับสหภาพโซเวียต การสร้างความสัมพันธ์อย่างเป็นทางการกับจีน และคืนคลองปานามาให้กับปานามา อย่างไรก็ตามเขาไม่สามารถเจรจาเพื่อปล่อยตัวประกันในวิกฤตสถานทูตสหรัฐฯ ที่อิหร่านได้ และยังเป็นเหตุสำคัญ ประกอบกับความล้มเหลวในการแก้ไขปัญหาภายในประเทศซึ่งทำให้เขาแพ้เลือกตั้งประธานาธิบดีให้กับโรนัลด์ เรแกน ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย เรื่องน่าสนใจ จีนใหม่หลังศตวรรษแห่งความอัปยศ | หมายเหตุประเพทไทย EP.557 60 ปี Freedom Schools | หมายเหตุประเพทไทย EP.556 ปลาหมึกแถวบน และการตอบโต้ ต่อรอง ลำดับช่วงชั้นเรือนร่างเกย์ | หมายเหตุประเพทไทย EP.555
2025-01-22
38 min
Prachatai Podcast
สิทธิของเราก็เท่าทุกคนนะ | Talk อะ Rights Podcast EP.10
“เด็กหลายคนพูดถึงสิ่งแวดล้อมและสุขภาพจิต ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญ แต่เราไม่ควรลืมว่าเยาวชนอีกหลายคนก็ลุกขึ้นมาเรียกร้องสิทธิทางการเมือง เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น และการแสดงออก แต่ทำไมเรื่องเหล่านี้กลับไม่ค่อยถูกพูดถึงในเวทีของรัฐ?”. มาร่วมฟังและสำรวจประเด็นเหล่านี้ใน Talk อะ Rights Podcast ตอนล่าสุดที่แอมเนสตี้ ประเทศไทยร่วมกับประชาไท มาชวนทุกคนแลกเปลี่ยนเรื่องนี้ไปกับ อันนา อันนานนท์ นักกิจกรรมเยาวชน ที่ต้องการส่งเสียงผลักดันเรื่องสิทธิมนุษยชน! มาร่วมกันสร้างพื้นที่ให้เสียงของเยาวชนเป็นพลังเปลี่ยนแปลงสังคม และทำให้สิทธิมนุษยชนเป็นเรื่องของเราทุกคน✨ #ChildrenRights #AmnestyThailand
2025-01-14
45 min
Prachatai Podcast
จีนใหม่หลังศตวรรษแห่งความอัปยศ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และชานันท์ ยอดหงษ์ แนะนำหนังสือ Never Forget National Humiliation (2012) ของเจิ้งหวัง ที่ชี้ให้เห็นว่าอัตลักษณ์ของจีนยุคใหม่ที่ก้าวขึ้นมาเป็นมหาอำนาจของโลก รวมถึงรูปแบบกำหนดนโยบายระหว่างประเทศแบบในปัจจุบันนั้น เป็นผลมาจากการออกแบบความทรงจำร่วมทางประวัติศาสตร์ที่พรรคคอมมิวนิสต์จีน ซึ่งปกครองแผ่นดินใหญ่นับตั้งแต่ปี 1949 ปลูกฝังอุดมการณ์จีนใหม่ผ่านการเรียนการสอนประวัติศาสตร์ที่เน้นย้ำว่าจีนเคยตกเป็นเหยื่อการรังแกจากจักรวรรดินิยมตะวันตกในช่วง "ศตวรรษแห่งความอัปยศ" โดยเฉพาะกรณีสงครามฝิ่น การรุกรานของญี่ปุ่น และสงครามกลางเมือง เพื่อสร้างความภาคภูมิใจในชาติและกระตุ้นความรักชาติในหมู่คนรุ่นใหม่ รวมทั้งยึดหลักการปกครองแบบพรรคเดียว จีนเดียว ซึ่งเป็นท่าทีสำคัญของรัฐบาลจีนปักกิ่งในยุคหลังสงครามเย็น และหลังเหตุการณ์ปราบปรามการชุมนุมที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน ค.ศ. 1989
2025-01-13
21 min
Prachatai Podcast
ย้อนรอยชุมนุม 2563 | PrachaTime EP.7
ชวนย้อนไปสู่เหตุการณ์การต่อต้านคณะรัฐประหารของพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา เมื่อปี 2557 ยุคสมัยแห่ง 'การคืนความสุข' ลากยาวมาถึงการลุกขึ้นมาเรียกร้องความเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างของคนหนุ่มสาว ในการชุมนุมช่วงปี 2563 เราชวนเทวฤทธิ์ มณีฉาย อดีตบรรณาธิการบริหารสำนักข่าวประชาไท มาเล่าให้ฟังถึงสถานการณ์อันเข้มข้นและการทำงานข่าวในช่วงเวลาดังกล่าว #ประชาไทม์ #PrachaTime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2025-01-09
1h 21
Prachatai Podcast
ล้วงลึก! ใต้โต๊ะภารกิจแอมเนสตี้ | Talk อะ Rights Podcast EP.8
แอมเนสตี้คือใคร ใครคือแอมเนสตี้❓ . 🔍ร่วมหาคำตอบไปด้วยกัน ทำไมเราถึงต้องเข้ามาทำงานเพื่อนรณรงค์เพื่อผลักดันประเด็นสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย ทุกคำตอบของคำถามมีอยู่ทั้งหมดใน Talk อะ Rights Podcast ตอนพิเศษ ที่เราจะชวนคุณมาคุย มาล้วงลึกถึงประวัติความเป็นมาของแอมเนสตี้ . เราจะพาคุณไปเจาะลึกเรื่องราวต่างๆ ไปกับคนวงใน ปิยนุช โคตรสาร ผู้อำนวยการแอมเนสเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย และสมชาย หอมลออ ที่ปรึกษาอาวุโสมูลนิธิผสานวัฒนธรรมและผู้ร่วมก่อตั้งแอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย✨ . 🕯️มาทำให้เรื่องสิทธิมนุษยชน เป็นเรื่องของทุกคน
2025-01-06
45 min
Prachatai Podcast
เมื่อผู้บริสุทธิ์ต้องถูกตัดสินให้เป็นนักโทษประหารชีวิต | Talk อะ Rights Podcast EP.9
#TalkอะRightsPodcast #วันยุติโทษประหารชีวิตสากล #ยุติโทษประหารชีวิต #Amnesty #AmnestyThailand #humanrights เพราะการมีชีวิตคือสิทธิขั้นพื้นฐานของทุกคน แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลจึงรณรงค์เพื่อให้มีการยกเลิกโทษประหารชีวิต เพื่อเรียกร้องให้มีการปรับเปลี่ยนรูปแบบการลงโทษผู้ที่กระทำผิด พร้อมทั้งนำตัวผู้กระทำผิดเข้าสู่กระบวนการที่มีความเป็นธรรม🕯️ . และการประหารชีวิตเป็นการละเมิดสิทธิขั้นพื้นฐานของมนุษย์คือสิทธิในการมีชีวิตอยู่ ซึ่งมนุษย์ทุกคนพึงได้รับสิทธินี้เสมอกันโดยไม่คำนึงถึงสถานภาพ ชาติพันธุ์ ศาสนา หรือชาติกำเนิด ไม่ว่าจะเป็นคนดี หรือคนไม่ดี เป็นสิทธิที่ไม่อาจพรากไปจากบุคคลได้❗ . 📌และเนื่องในวันที่ 10 ตุลาคมของทุกปีนั้นตรงกับวันยุติโทษประหารชีวิตสากล แอมเนสตี้ และประชาไทชวนทุกคนมาฟังเสียงจากอดีตนักโทษประหาร คนที่ครั้งหนึ่งได้ก้าวเข้าไปสู่เข้าสู่เรือนจำจากการถูกตัดสินที่ผิดพลาด และเป็นความผิดที่ตัวเขาเองไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้อง . คำถามที่ยังคงวนเวียนอยู่เสมอเมื่อความเสี่ยงจากการตัดสินอาจมีความผิดพลาด และการประหารชีวิตอาจไม่ใช่ทางออกของการลดอาชญากรรม จากวันนั้นถึงวันนี้ กว่าที่ความจริงจะปรากฏชีวิตของเขาต้องสูญเสียอะไรไปบ้าง ติดตามเรื่องราวทั้งหมดได้ใน Talk อะ Rights Podcast . 🕯️มาทำให้เรื่องสิทธิมนุษยชน เป็นเรื่องของทุกคน🕯️
2025-01-06
1h 06
Prachatai Podcast
60 ปี Freedom Schools | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดถึง Freedom Schools โรงเรียนทางเลือกของคนดำหรือชาวแอฟริกันอเมริกัน ซึ่งเกิดขึ้นในช่วงขบวนการเรียกร้องสิทธิพลเมืองในทศวรรษที่ 1960 โดยโรงเรียนเหล่าตั้งอยู่ในรัฐมิสซิสซิปปี มีเป้าหมายเพื่อส่งเสริมความเสมอภาคทางสังคม การเมือง และเศรษฐกิจให้กับชาวแอฟริกันอเมริกัน โรงเรียนเหล่านี้จะสร้างแรงบันดาลใจและช่วยส่งเสริมความเท่าเทียมของคนดำ แต่ก็เผชิญกับปัญหาใหญ่ เช่น ถูกชุมชนคนขาวต่อต้าน ปัญหาขาดแคลนเงินทุนดำเนินงาน แม้กระทั่งถูกผู้นำชุมชนคนดำขัดขวางเสียเอง ฯลฯ ทั้งนี้ผ่านมา 60 ปีคุณูปการของ Freedom Schools ส่งผลต่อสังคมอเมริกันโดยเฉพาะเรื่องความเสมอภาค และนโยบายด้านการศึกษาอย่างไร ติดตามได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย
2025-01-05
25 min
Prachatai Podcast
ปลาหมึกถวบน และการตอบโต้ ต่อรอง ลำดับช่วงชั้นเรือนร่างเกย์ | หมายเหตุประเพทไทย
หลังเหตุการณ์ที่ตำรวจบุกจับปาร์ตี้เกย์เมื่อเร็วๆ นี้ จนคำว่า "ปลาหมึกแถวบน" ซึ่งเป็นศัพท์ที่กลุ่ม LGBTQ+ ใช้แทนกลุ่มเกย์ที่มีคุณสมบัติ รูปลักษณ์ สถานะเป็นที่ต้องการของตลาด ฯลฯ กลับมาเป็นประเด็นโต้เถียงกันอีกครั้ง หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดถึง คำศัพท์แทนลำดับชั้น ช่วงชั้น ประเภทของเกย์ในไทยและต่างประเทศ ตั้งแต่ปลาหมึกแถวบน กุ้ง หมี ม้าน้ำ หมาป่า เผ่านมงู ฯลฯ และการไต่เต้า คัดง้าง และต่อรองกับ beauty standard หรือมาตรฐานความงามในรูปแบบต่างๆ ทั้งการล้อเลียน สาป ประณาม ต่อรอง ฯลฯ ที่เกิดขึ้นอย่างเป็นพลวัตในชุมชน LGBTQ+ ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย EP.555 พบกับติณณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง, ภาวิน มาลัยวงศ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี #หมายเหตุประเพทไทย #ปลาหมึกแถวบน
2024-12-30
24 min
Prachatai Podcast
สูงวัยไม่เหงาเพราะเราเม้าท์มอย | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ พบกับ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ ประภาภูมิ เอี่ยมสม และติณณภพจ์ สินสมบูรณ์ทอง พูดถึงงานศึกษาภาคสนามเชิงชาติพันธุ์วรรณาในกลุ่มผู้สูงอายุในนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกากับการนินทา ไม่เพียงแต่เป็นปฏิสัมพันธ์ทางสังคมของผู้สูงอายุที่อยู่คนเดียว ที่มักนินทาผู้สูงอายุคนอื่นๆ ที่พวกเขาพบเจอเป็นประจำในชุมชน ซึ่งแม้จะเป็นพฤติกรรมเชิงลบ แต่การนินทาช่วยให้พวกเขาเชื่อมโยงและเข้าถึงการสนับสนุนทางสังคมต่างๆ ได้ ทั้งนี้คนส่วนใหญ่ต่อต้านองค์กรอย่างเป็นทางการ เช่น โบสถ์หรือบ้านพักคนชรา แต่การปฏิสัมพันธ์ด้วยการนินทาเม้าท์มอย ถือเป็นจุดเชื่อมประสานทางสังคมที่สำคัญของผู้สูงอายุในงานศึกษานี้ อ่านบทความได้ที่ Stacy Torres, "Aging Alone, Gossiping Together: Older Adults' Talk as Social Glue" (2019) เผยแพร่ใน The Journal of Gerontology: Psychological Sciences, Volume 74, Issue 8 November 2019 https://academic.oup.com/psychsocgero... #หมายเหตุประเพทไทย #agingsociety #สังคมผู้สูงอายุ
2024-12-28
20 min
Prachatai Podcast
เรืองอำนาจ เสื่อมอำนาจ ยุน ซอกยอล | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดถึงการขึ้นสู่อำนาจของ ยุน ซอกยอล ประธานาธิบดีเกาหลีใต้จากพรรคอนุรักษ์นิยม ที่ขึ้นสู่อำนาจในช่วงที่สังคมเกาหลีแตกแยก เกิดปัญหาเศรษฐกิจ และกระแสต่อต้านเฟมินิสต์ อย่างไรก็ตามพรรคฝ่ายค้านยังคงครองเสียงข้างมากในรัฐสภา และต่อมาเกิดวิกฤตทางการเมือง เมื่อยุน ซอกยอล ประกาศกฎอัยการศึกเพื่อรวบอำนาจ แต่ก็ต้องพ่ายแพ้หลังพลังมวลชนลุกฮือ และรัฐสภาซึ่งฝ่ายค้านครองเสียงข้างมากคว่ำประกาศกฎอัยการศึก นำไปสู่การถอดถอนประธานาธิบดีในที่สุด #หมายเหตุประเพทไทย #ยุนซอกยอล
2024-12-28
22 min
Prachatai Podcast
Why Liberalism Failed | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย [Live] ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี แนะนำหนังสือ Why Liberalism Failed (2018) ผลงานของ Patrick J. Deneen (Author) ซึ่งมีข้อเสนอเชิงวิพากษ์ต่อลัทธิเสรีนิยม ซึ่งเป็นอุดมการณ์กระแสหลักในโลกปัจจุบัน ซึ่งเขายังตั้งคำถามการที่ลัทธิเสรีนิยมประสบความสำเร็จอย่างล้นหลามนั้น อาจเป็นสาเหตุของความล้มเหลวในตัวมันเองหรือไม่ ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย [Live] วันอาทิตย์ที่ 8 ธันวาคม เวลา 18.00 น.
2024-12-15
1h 00
Prachatai Podcast
รู้ไว้ก่อนดู! Wicked | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ประภาภูมิ เอี่ยมสม และภาวิน มาลัยวงศ์ พูดถึงภาพยนตร์มิวสิคัล Wicked (2024) เรื่องราวของ 2 แม่มดแห่ง Oz กลินดาและเอลฟาบา และพูดถึงวรรณกรรม ละครเวที และจักรวาลที่เกี่ยวข้องกับโดโรธี พ่อมดและแม่มดแห่ง Oz นับตั้งแต่ The Wonderful Wizard of Oz (1900), Dorothy and the Wizard in Oz (1908), Wicked: The Life and Times of the Wicked Witch of the West (1995) และ Wicked : The Untold Story of the Witches of Oz (2003) ฯลฯ และเมื่อภาพยนตร์มิวสิคัล Wicked (2024) เข้าโรงฉาย จะมีประเด็นใดที่น่าติดตาม และจะพัฒนามาจากฉบับวรรณกรรมเมื่อร้อยยี่สิบกว่าปีมาแล้วอย่างไร ติดตามได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย #wicked
2024-12-15
25 min
Prachatai Podcast
ถล่ม WOKE เถลิงอำนาจทรัมป์ | หมายเหตุประเพทไทย
ประภาภูมิ เอี่ยมสม และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ พูดถึง 'โดนัลด์ ทรัมป์' ที่ชนะเลือกตั้งกลับมาเป็นประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกาครั้งที่ 2 โดยนอกเหนือจากความต้องการแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจ ช่วงที่ผ่านมายังมีการต้านกระแสตื่นรู้ หรือ 'Anti Woke' ที่เป็นกระแสตีกลับจนทำให้โดนัลด์ ทรัมป์สามารถเอาชนะการเลือกตั้งได้ อะไรบ้างคือ Woke และ Anti Woke ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ #หมายเหตุประเพทไทย #สหรัฐอเมริกา
2024-12-15
26 min
Prachatai Podcast
ย้อนรอยรัฐประหาร 2557 | PrachaTime EP.6
ชวนย้อนเวลาไปสู่ช่วง 'คืนความสุข' โดย คสช. ยุคสมัยแห่งความพยายามทำให้การเมือง 'สงบราบคาบ' กดปราบรุนแรง และส่งผลให้การเมืองถอยหลังมาจนปัจจุบัน เราชวน 'จิรนันท์ หาญธำรงวิทย์' อดีตผู้สื่อข่าวประชาไท ที่ทำงานในช่วงรัฐประหารปี 2557 มาบอกเล่าเรื่องราวการทำงานในเวลานั้น และผลพวงที่เกิดขึ้น #รัฐประหาร #รัฐประหาร2557 #ประชาไทม์ #PrachaTime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-12-15
45 min
Prachatai Podcast
'เกร็ดชีวิต' ย้อนรอย 2 ทศวรรษ 112 | PrachaTime EP.5
#PrachaTime ตอนที่ 5 ชวนย้อนคุยถึงคดี 112 ในยุคสมัยแห่งความผันผวนทางการเมืองหลายระลอก มีความแตกต่างกันอย่างไร และจำนวนที่เพิ่มมากกว่าขึ้นของคดีกำลังบอกอะไร เราชวน มุทิตา เชื้อชั่ง บรรณาธิการบริหารสำนักข่าวประชาไท ในช่วงที่เป็นนักข่าวและผู้สังเกตการณ์ในเวลานั้นคุยถึงเรื่องราวดังกล่าว พร้อมเล่าเกร็ดชีวิตของบุคคลซึ่งถูกดำเนินคดี #มาตรา112 อาทิ ดา ตอร์ปิโด พวกเขาต้องประสบพบเจออะไรบ้าง #ดาตอร์ปิโด #มาตรา112 #ยกเลิก112 #ประชาไทม์ #PrachaTime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-12-01
56 min
Prachatai Podcast
10 ปี Love Sick ย้อนมองพัฒนาการซีรีส์วายไทย | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย [Live] สัปดาห์นี้พูดคุยกับ รศ.ดร.นัทธนัย ประสานนาม ภาควิชาวรรณคดี คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ในประเด็น 10 ปีซีรีส์ Love Sick ชวนย้อนมองพัฒนาการซีรีส์วายไทยจนถึงยุคนี้มีอะไรเปลี่ยนแปลงไปบ้าง มีอะไรใหม่ มีอะไรซ้ำเดิม ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นสะท้อนพัฒนาการของคนดูด้วยหรือไม่โดยเฉพาะสาววาย และความออกสาวที่ไม่เคยเป็นที่ยอมรับของซีรีส์วายไทย แต่พอช่วงประมาณปี 2020 ก็ได้รับการยอมรับ มีสาเหตุปัจจัยอะไรบ้าง ติดตามได้ในหมายเหตุประเพทไทย วันอาทิตย์ที่ 17 พ.ย. นี้เวลา 18.00 น. #หมายเหตุประเพทไทย #ซีรีส์วาย #LoveSick
2024-11-22
1h 09
Prachatai Podcast
ย้อนรอยสลายการชุมนุมคนเสื้อแดง 2553 | PrachaTime EP.4
#PrachaTime ตอนที่ 4 ชวนย้อนเวลากลับไปช่วงปี 2550 - 2553 หลังการรัฐประหาร 2549 เกิดการต่อต้านรัฐประหาร และก่อกำเนิดคนเสื้อแดง ตามมาด้วยการชุมนุมของพวกเขากับข้อเรียกร้องให้มีการยุบสภาเพื่อเลือกตั้งใหม่ กระทั่งถูกสลายการชุมนุม เป็นโศกนาฏกรรมครั้งใหญ่ในปี 2553 เราชวน กุ้ย-ศรายุทธ ตั้งประเสริฐ ผู้สื่อข่าวประชาไท มาเล่าเรื่องราว จากคนเลี้ยงวัวสู่นักข่าวภาคสนามที่ใกล้ชิดกับสถานการณ์ความรุนแรงดังกล่าว และใกล้ชิดกับเหล่าคนจนต่างจังหวัดที่มาชุมนุมปกป้องรัฐบาลที่ตนเลือก สภาวะทางสังคมตอนนั้นเป็นอย่างไร ความรุนแรงนั้นโหดระดับไหน คนเสื้อแดงในยุคที่ไม่มีใครเข้าใจเผชิญกับสิ่งใด และประชาไทมีบทบาทตรงไหนบ้าง #รัฐประหาร2549 #รัฐประหาร #คนเสื้อแดง #สลายการชุมนุม2553 #นปช #ประชาไทม์ #prachatime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-11-22
1h 32
Prachatai Podcast
ย้อนเวลาความขัดแย้ง 'ชายแดนใต้' | PrachaTime EP.2
'ประชาไทม์' ย้อนอดีตไปกับประชาไท ชวนย้อนคุยถึงประวัติศาสตร์ในระหว่างการเดินทางไปกับผู้สื่อข่าวและคนทำงานประชาไท พร้อมๆ ไปกับทวนความจำบริบทสังคม การเมือง และเหตุการณ์สำคัญต่างๆ ในอดีตอีกครั้ง ซึ่งอาจเป็นประโยชน์ต่อปัจจุบันหรือคนรุ่นใหม่ไม่มากก็น้อย ใน EP.2 นี้คุยกับ 'มูฮำหมัด ดือราแม' อดีตผู้สื่อข่าวประชาไท ชวนทุกคนย้อนเวลาไปในปี 2547 และปีก่อนหน้าว่ามีจุดเริ่มต้นและที่มาอย่างไร รวมถึงสะท้อนบทบาทของความรุนแรงตลอดช่วงที่ผ่านมา จนถึงสันติภาพท่ามกลางความรุนแรงที่ยังมีอยู่ในปัจจุบัน #ชายแดนใต้ #สามจังหวัดภาคใต้ #ประชาไทม์ #prachatime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-11-19
54 min
Prachatai Podcast
ย้อนเวลารัฐประหาร 2549 | PrachaTime EP.3
ชวนทุกท่านเข้าสู่ 'ประชาไทม์' ย้อนอดีตไปกับประชาไท พอดแคสต์พิเศษ ครบรอบ 20 ปีประชาไท ชวนย้อนคุยถึงประวัติศาสตร์ในระหว่างการเดินทางไปกับผู้สื่อข่าวและคนทำงานประชาไท พร้อมๆ ไปกับทวนความจำบริบทสังคม การเมือง และเหตุการณ์สำคัญต่างๆ ในอดีตอีกครั้ง ซึ่งอาจเป็นประโยชน์ต่อปัจจุบันหรือคนรุ่นใหม่ไม่มากก็น้อย ตอนที่ 3 ชวนย้อนเวลากลับไปช่วงปี 2548-2549 ปลายสมัยรัฐบาลทักษิณจนวันที่เกิดรัฐประหาร กับสองบรรณาธิการบริหาร ชูวัส ฤกษ์ศิริสุข - พิณผกา งามสม สภาพการณ์ตอนนั้นเป็นอย่างไร ประชาไทมีบทบาทตรงไหน ร่วมรำลึก ถอดบทเรียนต้นทางรัฐประหารที่ 'เสียของ' ซึ่งมีผลกับสังคมไทยต่อเนื่องอีกนับทศวรรษ #รัฐประหาร2549 #รัฐประหาร #ประชาไทม์ #prachatime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-11-16
1h 11
Prachatai Podcast
ย้อนเวลากำเนิดประชาไท | PrachaTime EP.1
ชวนทุกท่านเข้าสู่ 'ประชาไทม์' ย้อนอดีตไปกับประชาไท พอดแคสต์พิเศษ ครบรอบ 20 ปีประชาไท ชวนย้อนคุยถึงประวัติศาสตร์ในระหว่างการเดินทางไปกับผู้สื่อข่าวและคนทำงานประชาไท พร้อมๆ ไปกับทวนความจำบริบทสังคม การเมือง และเหตุการณ์สำคัญต่างๆ ในอดีตอีกครั้ง ซึ่งอาจเป็นประโยชน์ต่อปัจจุบันหรือคนรุ่นใหม่ไม่มากก็น้อย ในตอนแรกนี้ เราชวนคุยถึงที่มาของเว็บไซต์ข่าวประชาไท เกิดขึ้นในช่วงไหน มีความท้าทายและประเด็นปัญหาอะไรถึงต้องมีสำนักข่าวเล็กๆ นี้ โดยคุยกับ จิ๋ว - จีรนุช เปรมชัยพร อดีตผู้อำนวยการ และ นิ้ว - อรพิณ ยิ่งยงพัฒนา หนึ่งผู้ร่วมก่อตั้งเว็บไซต์ #ประชาไทม์ #prachatime #prachatai #20ปีประชาไท #ประชาไท #podcast
2024-11-01
1h 20
Prachatai Podcast
ตาคลี เจเนซิส | หมายเหตุประเพทไทย LIVE
27 ต.ค. 2567 หมายเหตุประเพทไทย LIVE ภาวิน มาลัยวงศ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี รีวิวแบบสับภาพยนตร์ 'ตาคลี เจเนซิส' (2024) โป๊ะหรือปัง และฝากสิ่งใดไว้ในวงการภาพยนตร์ไซไฟติดตามได้เย็นวันอาทิตย์ที่ 27 ต.ค. เวลา 18.00 น. #หมายเหตุประเพทไทย #TakleeGenesis #ตาคลีเจเนซิส ทั้งนี้ตาคลี เจเนซิส ดันเพดานของการเล่าเรื่อง (Storytelling) ในหนังไทย เศษชิ้นส่วนในหนัง ตาคลี เจเนซิส มี Mood and Tone ต่างกัน มีทั้ง ย้อนยุคอิงประวัติศาสตร์ ไซไฟระทึกขวัญ ดิสโทเปียน ดราม่าน้ำตาริน วาย เหล่านี้ถูกนำมาร้อยเรียงกันด้วยอุปกรณ์ที่ถูกสร้างขึ้นจากโปรเจคต์ ตาคลี เจเนซิส ซึ่งเป็นเหมือนเครื่องย้อนกาลเวลา ส่งตัวละครเดินทางข้ามพื้นที่และมิติเวลา ลื่นไหลเดินหน้าถอยหลัง ไปพบเจอเศษชิ้นส่วนอื่น ๆ เกาะเกี่ยวกันอยู่ภายใต้แก่นเรื่องเกี่ยวกับความขัดแย้งระหว่างกลุ่ม การใช้ความรุนแรงในการแก้ปัญหา การสร้างความสัมพันธภาพระหว่างเผ่าพันธุ์ทางจิตวิญญาณ (Soul Tribe) และความรักของแม่ ตาคลี เจเนซิส เปิดเรื่องด้วยสามตัวละครหลัก สเตลล่า อิษฐ์ และก้อง ทั้งสามคนล้วนแตกหักและบิดเบี้ยว เราเห็นความไม่สมบูรณ์ ชิ้นส่วนที่หายไปจากชีวิตพวกเขาเหมือนจะเป็นสิ่งสำคัญ การเดินทางทางกายข้ามมิติเวลาเพื่อค้นหาชิ้นส่วนกำไลสอดคล้องกับการเดินทางภายใน บางตัวละครพบ Soul Tribe ของตนในอดีต บางตัวละครพบ Soul Tribe ของตนในอนาคต บางตัวละครพบ Soul Tribe ของตน ณ ปัจจุบัน ความผูกพันอันยิ่งใหญ่บางครั้งเกิดขึ้นง่าย ๆ เพียงเพราะเป็นแฟนนิตยสาร ต่วย’ตูนพิเศษ เหมือนกัน ในความน่าตื่นตาตื่นใจของหนังไซไฟ ก็มีดราม่าการแสวงหาตำแหน่งแห่งที่ของตน
2024-10-28
1h 00
Prachatai Podcast
"สหาย" จากศัพท์ซ้ายกลายเป็นศัพท์เกย์ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และชานันท์ ยอดหงษ์ พูดถึงนิยามของคำว่า "สหาย" หรือ "comrade" ที่ใช้เรียกขานเพื่อนร่วมอุดมการณ์ปฏิวัติฝรั่งเศส และขยายไปสู่การปฏิวัติในโซเวียตรัสเซีย จีน และแพร่ขยายไปทั่วโลก พร้อมแนะนำหนังสือ Comrade: An Essay on Political Belonging (2019) by Jodi Dean ว่าคำนี้สำคัญกับขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคม และทฤษฎีฝ่ายซ้ายอย่างไร ส่วนในภาษาจีนคำว่า "สหาย" หรือ "ถงจื้อ (同志)" ที่แปลว่า "เจตจำนงเดียวกัน" เริ่มต้นนำมาใช้โดยซุน ยัตเซ็น เพื่อเรียกผู้ติดตามพลพรรคจีนคณะชาติ แต่ภายหลังที่จีนคอมมิวนิสต์สถาปนาสาธารณรัฐประชาชนจีน คำนี้ก็ถูกใช้เรียกขาน "สหาย" ในความหมายแบบพลพรรคคอมมิวนิสต์ ใช้เรียกทุกคนทุกเพศ อย่างไรก็ตามคำว่า "ถงจื้อ" กลายเป็นศัพท์เรียกขานบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศ หรือ LGBT+ โดยชายรักชายในมาเก๊า ฮ่องกง และจีน แทนความหมายการเมืองแบบเดิม ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2024-10-24
27 min
Prachatai Podcast
กำเนิดซ้ายใหม่-ขวาใหม่ในสหรัฐอเมริกา | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ชานันท์ ยอดหงษ์ และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ แนะนำหนังสือ "A Generation Divided: The New Left, the New Right, and the 1960s" (1999) ผลงานของรีเบคกา อี แคลทช์ ที่ฉายให้เห็นภาพของทศวรรษ 1960 ในสหรัฐอเมริกาที่ไม่ใช่แค่ฮิปปี้ ขบวนการสิทธิพลเมือง ฝ่ายซ้ายใหม่ และการต่อต้านสงครามเวียดนามเพียงเท่านั้น แต่ยังเป็นจุดกำเนิดคนรุ่นใหม่ของฝ่ายขวาใหม่อย่างอีกด้วย เมื่อเวลาเปลี่ยนแปลงไปขบวนการนักศึกษาที่เป็นฝ่ายซ้ายใหม่อย่าง Students for a Democratic Society (SDS) รวมทั้งฝ่ายขวาใหม่ Young Americans for Freedom (YAF) เปลี่ยนโฉมหน้าการเมืองในทศวรรษ 1980 และ 1990 อย่างไรติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2024-10-17
25 min
Prachatai Podcast
แปลงสนามรบเป็นแหล่งท่องเที่ยวหลัง พคท. แตกเสียงปืน | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และชานันท์ ยอดหงษ์ แนะนำบทความ "การแปลงฐานที่มั่นพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยให้เป็นแหล่งท่องเที่ยว : การเมืองเชิงพื้นที่ในทศวรรษ 2520" (2562) ของภิญญพันธุ์ พจนะลาวัณย์ เมื่อรัฐบาลในยุคสงครามเย็นพยายามเข้ายึดคืนฐานที่มั่นพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย (พคท.) และเมื่อรัฐบาลสามารถเอาชนะ พคท. ก็พยายามเปลี่ยนแปลงฐานที่มั่น พคท. ในพื้นที่ป่าเขาให้กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวเพื่อสร้างความหมายใหม่ให้กับสถานที่เหล่านี้ ติดตามรับชมเย็นวันอาทิตย์ที่ 6 ตุลาคมนี้ 18.00 น. #หมายเหตุประเพทไทย
2024-10-14
41 min
Prachatai Podcast
ในนามของความมั่นคงภายใน | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย LIVE ชานันท์ ยอดหงษ์และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ รีวิว "ในนามของความมั่นคงภายใน" หลังอ่านหนังสือจบ ข้อค้นพบ พร้อมฟีดแบก พบกันเย็นวันอาทิตย์ที่ 29 ก.ย. 67 เวลา 18.00 น. สำหรับหนังสือ "ในนามของความมั่นคงภายใน : การแทรกซึมสังคมของกองทัพไทย" ผลงานของพวงทอง ภวัครพันธุ์ ปรับปรุงมาจากผลงานภาษาอังกฤษ "Infiltrating Society: The Thai Military’s Internal Security Affairs" (2021) ภายใต้สถาบัน Yusof Ishak ISEAS โดยผู้เขียนอธิบายความพยายามแทรกซึม-ควบคุมสังคมและการเมืองผ่านกลไกต่างๆ ของกองทัพและระบบราชการ โดยเฉพาะบทบาทของ กอ.รมน. กลุ่มมวลชนอนุรักษ์นิยม โครงการและงบประมาณกองทัพที่ไม่เกี่ยวข้องกับทหาร โดยอธิบายตั้งแต่ยุคสงครามเย็น และภายหลังรัฐประหาร 2549 เป็นต้นมา ฯลฯ (อ่านรายละเอียด)
2024-10-14
1h 04
Prachatai Podcast
ประวัติย่อการพนันในสังคมไทย | หมายเหตุประเพทไทย
หลังกระทรวงการคลังเสนอผลการเศึกษากาสิโนและสถานบันเทิงครบวงจร ประภาภูมิ เอี่ยมสม และภาวิน มาลัยวงศ์ ชวนคุยประวัติศาสตร์การพนันในสังคมไทยนับตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน บางอย่างที่เป็นการละเล่น กลายเป็นการพนันในสายตาของรัฐในอดีตอย่างไร? "หวย" กลายเป็นความหวังของคนที่รอลุ้นทุกงวด แถมยังเป็นรายได้สำคัญของรัฐบาลได้อย่างไร รวมทั้งผลกระทบทั้งผลดีและผลเสียจากเทรนด์เศรษฐกิจ Fun Economy ที่รวมการท่องเที่ยว กีฬา ความบันเทิงทุกประเภทรวมทั้งการพนันครบวงจร
2024-09-24
23 min
Prachatai Podcast
วิมานหนาม | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย Live 18.00 น. วันอาทิตย์นี้ ภาวิน มาลัยวงศ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม อ่านสัญญะจากภาพยนตร์วิมานหนาม (2024) ผลงานกำกับของนฤเบศ กูโน นอกจากประเด็นสมรสเท่าเทียม ยังมีประเด็นเรื่องที่ทำกิน และความไร้รัฐไร้สัญชาติ สอดแทรกอยู่ในเรื่องด้วย #วิมานหนาม #หมายเหตุประเพทไทย
2024-09-24
1h 02
Prachatai Podcast
แค่โพสต์ ก็อาจโดนคดี! การฟ้องคดีแสดงออกบนโลกออนไลน์ | มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.6
นับตั้งแต่ปี 2563 มีการฟ้องคดีอาญามาตรา 112 อย่างน้อยกว่าสามร้อยคดี เกินกว่าครึ่งเป็นคดีที่มาจากการแสดงความคิดเห็นบนโลกออนไลน์ ซึ่งจำนวนมากไม่ได้เกิดขึ้นต่อนักกิจกรรมทางการเมืองเพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงประชาชนทั่วไปที่ไม่ได้มีพื้นที่บนหน้าข่าวหรือเป็นที่รู้จักมากนัก เนื้อหาของการโพสต์เหล่านี้มีหลากหลายรูปแบบไม่ว่าจะเป็นการแชร์ต่อเฉย ๆ การเล่าเรื่อง กาวิพากษ์วิจารณ์ หรือโพสต์เนื้อหาที่มีความขำขัน หลายกรณีเป็นคดีฟ้องทางไกล ทำให้ผู้ถูกดำเนินคดีประสบความยากลำบากในการต่อสู้คดีและเข้าถึงความช่วยเหลือต่าง ๆ อย่างเกินจำเป็น นอกจากคดี ม.112 แล้ว ยังมี พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ และอื่น ๆ ที่ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตอาจต้องพบเจอจากการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองบนโลกออนไลน์ การดำเนินคดีเหล่านี้กำลังส่งผลกระทบต่อสิทธิเสรีภาพในการแสดงออกอย่างไร คดีเหล่านี้มีความผิดปกติอย่างไร และหากเราเป็นผู้ถูกดำเนินคดี เราสามารถทำอะไรได้บ้าง ประชาไทชวนคุยกับ 'พูนสุข พูนสุขเจริญ' ทนายความจากศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน ในพอดแคส "มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.6 : แค่โพสต์ ก็อาจโดนคดี! การฟ้องคดีแสดงออกบนโลกออนไลน์" #ม112 #พรบคอม #มนุษย์ออนไลน์
2024-09-24
48 min
Prachatai Podcast
พลเมืองฟ้องกลับ!! สปายแวร์เพกาซัส | มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.5
เพกาซัส ไม่ใช่แค่ม้ามีปีกในเทพนิยาย แต่เป็นสปายแวร์สอดแนมของ NSO Group บริษัทด้านข่าวกรองทางไซเบอร์ของอิสราเอล ที่ถูกซื้อขายให้แก่รัฐบาลประเทศต่าง ๆ และมักถูกนำมาใช้สอดแนมผู้ที่รัฐมองว่าเป็นภัยความมั่นคง โดยเคยมีกรณีร้ายแรงถึงชีวิตเกิดขึ้นกับนักข่าวที่วิพากษ์วิจารณ์ราชวงศ์ซาอุดีอาระเบีย ซึ่งมีเบาะแสชี้ว่าบุคคลนั้นถูกสอดแนมโดยเพกาซัสก่อนจะเกิดเหตุ หลังกระแสการชุมนุมเรียกร้องทางการเมืองช่วงปี 2563-2564 ในรัฐบาลประยุทธ์ สปายแวร์เพกาซัสกลายเป็นที่สนใจในสังคมไทยหลังจากมีข่าวว่านักกิจกรรมไทยได้รับแจ้งเตือนจาก Apple ว่าถูกสอดแนมโดยสปายแวร์ดังกล่าว ผู้มีส่วนได้รับผลกระทบจึงรวมตัวกันฟ้องคดีต่อรัฐบาลประยุทธ์และบริษัท NSO Group ในการใช้สปายแวร์ดังกล่าวสอดแนมนักกิจกรรม ความคืบหน้าเป็นอย่างไร อุปสรรรคและความคาดหวังของเครือข่ายพลเมืองที่มีต่อการดำเนินคดีเป็นแบบไหน ชวนคุยกับเจ้าหน้าที่ iLaw และทีมทนายความได้ใน “มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.5 : พลเมืองฟ้องกลับ!! สปายแวร์เพกาซัส” #สปายแวร์ #เพกาซัส #สปายแวร์เพกาซัส #Pegasus #NSO #NSOGroup #iLaw
2024-09-09
59 min
Prachatai Podcast
ผลกระทบของขบวนการฝ่ายขวาในญี่ปุ่น | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พบกับ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ พูดถึงขบวนการฝ่ายขวาในญี่ปุ่น ที่ส่งผลกระทบกับเยาวชนในระบบการศึกษา ในขณะที่ภาครัฐยังขาดมาตรการที่เหมาะสมในการรับมือกับกลุ่มเหล่านี้ โดยยกกรณีศึกษาการตั้งเป้าเกลียดชังนักเรียนและโรงเรียนของชุมชนชาวเกาหลีและชาวจีนที่อพยพมาอยู่ญี่ปุ่นในยุคจักรวรรดิญี่ปุ่น อย่างไรก็ตามจนในยุคปัจจุบันพวกเขาก็ไม่ได้รับการยอมรับจากสังคมญี่ปุ่น ยังเผชิญรูปแบบการเลือกปฏิบัติและใช้ความเกลียดชังรังแกหลายกรณี ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการหมายเหตุประเพทไทย เนื้อหาแนะนำ หมายเหตุประเพทไทย ฝ่ายขวาฉ่ำกระหน่ำการเมืองโลก | หมายเหตุประเพทไทย EP.529 ถอนรากหลังอาณานิคม ถอนไปถึงไหน | หมายเหตุประเพทไทย EP.527 หอยนางรมในวรรณกรรมกับจริยศาสตร์สิ่งแวดล้อม | หมายเหตุประเพทไทย EP.516
2024-09-09
21 min
Prachatai Podcast
AI ที่มีหัวใจ | มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.4
ในยุคสมัยที่ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence หรือ AI) เข้ามามีบทบาทสำคัญต่อมนุษย์ในแทบจะทุกมิติ โดยเฉพาะเชิงข้อมูลข่าวสารบนโลกดิจิทัล จนอาจเรียกได้ว่าเป็นส่วนสำคัญต่อมุมมองโลกทัศน์ของมนุษย์ยุคปัจจุบัน สิ่งที่ตามมาคือข้อถกเถียงเกี่ยวกับความท้าทายในการออกแบบ ใช้สอย และอยู่ร่วมกับเอไอ เพื่อประโยชน์สูงสุดของมนุษย์ผู้ใช้งานและสังคม เป็นไปได้ไหมที่จะออกแบบเอไอที่มีหัวจิตหัวใจความเป็นมนุษย์และใส่ใจคุณค่าทางสังคม คุยกับ 'จิตร์ทัศน์ ฝักเจริญผล' ผู้แปลหนังสือ 'AI ที่มีหัวใจ' ใน "มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.4 : AI ที่มีหัวใจ" #อัลกอริทึม #เอไอ #AI #AIที่มีหัวใจ #มนุษย์ออนไลน์
2024-09-04
40 min
Prachatai Podcast
สิงคโปร์กับการเรียนรู้ตลอดชีวิต | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้พูดคุยกับ สพล ตัณฑ์ประพันธ์ นักวิจัยสถาบันเพื่อการพัฒนาประเทศในประเด็นการเรียนรู้ตลอดชีวิตแบบสิงคโปร์ ซึ่งเผชิญความท้าทายเรื่องทรัพยากรบุคคล เข้าสู่ภาวะสังคมสูงวัย มีประชากรเกิดน้อย ในทางเศรษฐกิจยังต้องการให้ประชากรวัยแรงงานทำงานและชะลอการเกษียณอายุ แต่ทักษะที่เคยเรียนรู้ในอดีต มาถึงยุคนี้ใช้ไม่ได้อีกแล้ว นำมาสู่โปรแกรมการเรียนรู้ตลอดชีวิตที่รัฐบาลสิงคโปร์เริ่มต้นมาตั้งแต่ปี 2015 จะประสบผลสำเร็จอย่างไรติดตามได้ในรายการ #หมายเหตุประเพทไทย #lifelonglearning
2024-09-02
21 min
Prachatai Podcast
ดูหนัง-ฟังเรื่องสิทธิไปกับ #ดอยบอย | Talk อะ Rights Podcast EP.7
💡จากเค้าโครงเรื่องจริง สู่การนำมาร้อยเรียงเป็นบทภาพยนตร์สะท้อนสังคม… 🕯️ เนื่องในวันที่ 30 สิงหาคมของทุกปี ถูกกำหนดให้เป็น ‘วันผู้สูญหายสากล’ Talk อะ Rights Podcast Episode นี้ แอมเนสตี้และประชาไท ชวนทุกคนมาคุยและฟังเรื่องราวสิทธิมนุษยชนผ่านมุมมองภาพยนตร์ ‘ดอยบอย’ ในปีนี้ . ผู้ลี้ภัย คนชายขอบ กลุ่มชาติพันธุ์ กลุ่มผู้ค้าบริการ นักกิจกรรม ความหลากหลายทางเพศ และการบังคับบุคคลให้สูญหาย เป็นประเด็นหลักๆ ที่ ‘นนทวัฒน์ นำเบญจพล’ ในฐานะผู้กำกับภาพยนตร์ #ดอยบอย ต้องการสื่อสารและบอกเล่าเรื่องราวการละเมิดสิทธิมนุษยชนผ่านมุมมองตัวละครที่มีความแตกต่างและหลากหลาย . พบกัน‼️ ในงาน MOVIES THAT MATTER วันศุกร์ที่ 30 สิงหาคม เราจะพาหนัง ‘ดอยบอย (DOI BOY) เข้าโรงภาพยนตร์ ให้ทุกคนได้ดูกันแบบจัดเต็มเป็นครั้งแรก . 📌สำหรับใครที่ลงทะเบียนแล้ว สามารถนำ SMS มายืนยันสิทธิพร้อมรับตั๋วหนังได้ ณ จุดลงทะเบียน Paragon Cineplex ชั้น 5 สยามพารากอน กรุงเทพฯ ตั้งแต่เวลา 16.00 – 18.00 น. . 🎬 หนังเริ่มฉายเวลา 18.00 - 22.00 น. I Paragon Cineplex โรง 8 ชั้น 5 สยามพารากอน กรุงเทพฯ . เพราะการทำให้ความจริงปรากฎคือหนทางของการชดใช้เยียวยาและคืนศักดิ์ศรีแด่ผู้ถูกบังคับให้สูญหายทุกคน✨ . 🕯️เรื่องสิทธิมนุษยชนเป็นเรื่องของทุกคน . #Amnesty #AmnestyThailand #HumanRights #MoviesThatMatter #DOIBOI #ดอยบอย
2024-08-28
39 min
Prachatai Podcast
อัลกอริทึม & ความหลากหลายคอนเทนต์ออนไลน์ | มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.3
ข่าวการเมืองไม่ขึ้นหน้าฟีด มองเห็นคอนเทนต์จากเพจที่เคยติดตามน้อยลง เกิดอะไรขึ้นกับแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดีย นโยบายจำกัดการแนะนำเนื้อหาการเมืองทำให้ความหลากหลายของคอนเทนต์ออนไลน์น้อยลงหรือเปล่า พูดคุยกับ 'อาทิตย์ สุริยะวงศ์กุล' ผู้ประสานเครือข่ายพลเมืองเน็ต เกี่ยวกับประเด็นดังกล่าวใน "มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.3 : อัลกอริทึม & ความหลากหลายคอนเทนต์ออนไลน์" #อัลกอริทึม #เอไอ #คอนเทนต์ออนไลน์ #มนุษย์ออนไลน์
2024-08-28
59 min
Prachatai Podcast
อิทธิพลญี่ปุ่นนิยมในสังคมไทย | หมายเหตุประเพทไทย
พูดคุยกับ ปวิน ชัชวาลพงศ์พันธ์ ในประเด็นอิทธิพลญี่ปุ่นนิยมในสังคมไทย โดยเฉพาะในมิติสังคม และวัฒนธรรม ความฮอตปังใดๆ เกี่ยวกับญี่ปุ่น พบกันได้ในรายการ หมายเหตุประเพทไทย (Live) วันอาทิตย์ที่ 25 ส.ค 2567
2024-08-28
57 min
Prachatai Podcast
กีกี้ Voice - Art Experience | หมายเหตุประเพทไทย
ภาวิน มาลัยวงศ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม พูดนิทรรศการ "กีกี้ Voice - Art Experience" ผลงานของ 12 ศิลปินรุ่นใหม่จัดแสดงที่ 1559 Space Gallery ระหว่าง 11 กรกฎาคม ถึง 3 สิงหาคม 2567 ที่ผ่านมา โดยตัวนิทรรศการนำเสนอสิ่งที่อวัยวะเพศหญิงหรือ ‘กีกี้’ อยากบอก ให้ทุกคน ทุกเพศ ทุกวัย เข้าใจ และรัก ‘กีกี้’ ได้ดีกว่าเดิม โดยช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมาจะพบว่าสังคมไทย เปิดพื้นที่จัดแสดงนิทรรศการที่พูดถึงอวัยวะเพศหญิงในแง่มุมต่างๆ มากขึ้น นับตั้งแต่‘นิทรรศกี เพื่อผ้าอนามัยฟรีถ้วนหน้า' (2022) จัดที่พรรคเพื่อไทย มาจนถึง 'กีกี้ Voice - Art Experience' (2024) ฯลฯ ทั้งนี้แต่เดิมเรื่องของอวัยวะเพศ ไปจนถึงประเด็นทางเพศ ถูกพูดถึง/ปรึกษาในพื้นที่ส่วนตัว กลุ่มเพื่อนเฉพาะ แต่ไม่มีพื้นที่เปิดเพื่อสนทนา เพื่อนำเสนอองค์ความรู้ ไปจนถึงข้อเสนอทางนโยบาย ดังนั้นการคลี่คลายปัญหาบางอย่าง การหาคำตอบจึงเกิดจากการพูดคุยกันเอง หรืออาจจะไม่เคยถูกพูดถึงเลย ทั้งหมดนี้ติดตามได้ในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2024-08-18
23 min
Prachatai Podcast
ถอดรหัสชุดประจำชาตินักกีฬาโอลิมปิก | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ประภาภูมิ เอี่ยมสม และชานันท์ ยอดหงษ์ พูดถึงชุดพิธีการและชุดแข่งขันของนักกีฬาทีมชาติในมหกรรมกีฬาโอลิมปิก 2024 ที่ปารีส ซึ่งมีทั้งว้าวปัง ทั้งดรามา รวมทั้งดรามาชุดพิธีการของทีมชาติไทย ซึ่งมีการเปลี่ยนเป็นชุดวอร์มจากแกรนด์สปอร์ตในท้ายที่สุด โดยนอกจากจะเป็นโอกาสนำเสนออัตลักษณ์ของชาติที่ร่วมแข่งขันกีฬาโอลิมปิกแล้ว ยังเป็นการเผยให้เห็นศักยภาพของอุตสาหกรรมผลิตชุดแข่งขันกีฬา เสื้อผ้าของประเทศนั้นๆ ด้วย โดยมูลค่าของอุตสาหกรรมชุดแข่งขันกีฬาของโลกในปี 2023 อยู่ที่ 213 พันล้านเหรียญสหรัฐต่อปี
2024-08-12
21 min
Prachatai Podcast
#จดหมายถึงเพื่อนในเรือนจำ ยาใจในวันที่ไร้อิสรภาพ | Talk อะ Rights Podcast EP.6
Content Warning: มีเนื้อหาอ่อนไหวเกี่ยวกับชีวิต ท่ามกลางห้องสี่เหลี่ยมที่เงียบงัน ในวันที่ที่อิสรภาพถูกพรากไป มีเพียงแค่จดหมายที่คอยป็นสื่อกลางการสื่อสารเรื่องราวจากภายนอกให้นักโทษทางความคิดได้รับรู้ Talk อะ Rights Podcast Episode นี้ แอมเนสตี้ และประชาไท ชวนทุกคนมาคุยกับอดีตนักโทษทางความคิด สมยศ พฤษาเกษมสุข ผู้ที่เคยได้รับจดหมายจากบุคคลภายนอกในวันที่ตัวเองถูกคุมขังอยู่ในเรือนจำที่ไร้อิสรภาพจากการออกมาใช้สิทธิในเสรีภาพการแสดงออก ย้อนกลับไปในวันนั้น พลังของจดหมายมีคุณค่ามากกว่าแค่การบอกเล่าข่าวสาร หรือเป็นสะพานเชื่อมความรู้สึก แต่จดหมายยังเป็นตัวช่วยในการปลอบประโลมจิตใจที่บอบช้ำในห้วงเวลาที่ต้องทุกข์ทนอยู่ในเรือนจำ ให้มีความหวังพร้อมลุกขึ้นมาต่อสู้กับความอยุติธรรมอีกครั้ง #TalkอะRightsPodcast #Amnestylnternational #AmnestyThailand #FREERATSADON #ปลอยเพื่อนเรา #จดหมายถงเพื่อนในเรือนจำ #HumanRights #สทธิมนุษยชน #ประชาไท
2024-08-09
50 min
Prachatai Podcast
สอดส่องออนไลน์ : เรากำลังถูกจับตาโดยใครบ้าง? | มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.2
ในโลกยุคอินเทอร์เน็ตที่ข้อมูลแทบทุกอย่างถูกจัดเก็บบน โลกออนไลน์ และอัลกอริทึมที่อาจรู้จักเราดีกว่าตัวเราเอง การรักษาความเป็นส่วนตัวของข้อมูลผู้ใช้งานทั้งโดยรัฐและ ผู้ให้บริการมีความสำคัญอย่างไร เราอาจถูกจับตาผ่านการ พยายามเก็บข้อมูลเหล่านี้อย่างไรบ้าง "มนุษย์ออนไลน์ ปี 2 EP.2 : สอดส่องออนไลน์ : เรากำลังถูก จับตาโดยใครบ้าง?" ชวนคุยกับ 'ทศพล ทรรศนพรรณ' เกี่ยว กับการสอดส่องออนไลน์ #HumanOnTheLine #สิทธิดิจิทัล #สอดส่องออนไลน์
2024-08-05
47 min
Prachatai Podcast
แสวงหาฉันทามติรัฐสวัสดิการ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทย (Live) 18.00 น. วันอาทิตย์นี้ชานันท์ ยอดหงษ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี พูดถึงเส้นทางผลักดันรัฐสวัสดิการในประวัติศาสตร์การเมืองไทย จากการต่อสู้หลัง 14 ตุลา 16 ถึงการรณรงค์เพื่อให้มีประกันสังคม และคลื่นล่าสุดในห้วงชุมนุมใหญ่ปี 63 คือข้อเสนอรัฐสวัสดิการ อย่างไรก็ตามภายในขบวนมีเป้าหมายเชิงยุทธศาสตร์ต่างกัน กลุ่มการเมืองเชิงอัตลักษณ์ไปในทางเสรีนิยมใหม่ กลุ่มสนับสนุนการกระจายอำนาจไปในทางอนาธิปไตย ฯลฯ จึงทำให้การผลักดันรัฐสวัสดิการยังคงต้องแสวงหาฉันทนามติ ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการหมายเหตุประเพทไทย "แสวงหาฉันทามติรัฐสวัสดิการ" เรื่องที่เกี่ยวข้อง ฟื้นความสัมพันธ์ไทย-เกาหลีเหนือ | หมายเหตุประเพทไทย EP.533 Dr. Climax แพทย์ เพศ รัฐเวชกรรม | หมายเหตุประเพทไทย EP.532 โครงสร้างทางดนตรีของเพลง Rockstar | หมายเหตุประเพทไทย EP.531 (Live) หนึ่งร้อยปีแห่งความโดดเดี่ยว Revisited | หมายเหตุประเพทไทย EP.530
2024-08-05
44 min
Prachatai Podcast
ฟื้นความสัมพันธ์ไทย-เกาหลีเหนือ | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี พูดถึงการพัฒนาความสัมพันธ์การทูตระหว่างไทยกับเกาหลีเหนือ นับตั้งแต่การหยุดยิงในสงครามเกาหลี จนถึงการฟื้นฟูความสัมพันธ์ในช่วงปลายสงครามเย็น และบทบาทการทูตเชิงรุกของไทยยุคหลังสงครามเย็น โดยเฉพาะยุครัฐบาลชวน หลีกภัย และทักษิณ ชินวัตร โดยเฉพาะประเด็นคลี่คลายวิกฤตการณ์นิวเคลียร์ แต่ก็ไม่ประสบความสำเร็จในการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของเกาหลีเหนือ บทความแนะนำ สิทธิพล เครือรัฐติกาล, "ผูกมิตรกับเปียงยาง : การทูตเชิงรุกของไทยต่อเกาหลีเหนือช่วง ค.ศ. 2000-2006" เผยแพร่ใน วารสารปรวัติศาสตร์ ธรรมศาสตร์ ปีที่ 11 ฉบับที่ 1 (2024): มกราคม - มิถุนายน 2567
2024-07-30
24 min
Prachatai Podcast
ชีวิตคนรอเป็นอย่างไร ในวันที่อานนท์ไร้อิสรภาพ | Talk อะ Rights Podcast EP.5
“เขากลัวว่าลูกจะจำหน้าพ่อไม่ได้” เสียงสะท้อนจากครอบครัวอานนท์ นำภา ทนายความนักปกป้องสิทธิมนุษยชนผู้ถูกพรากอิสรภาพ และต้องเข้าไปใช้ชีวิตอยู่ในเรือนจำ . อานนท์ คือหนึ่งในผู้ก่อตั้งศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนในประเทศไทย เขาเป็นหนึ่งในคนที่ให้การช่วยเหลือเรื่องกฎหมายกับผู้ที่ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน ที่ต้องการเรียกร้องความเป็นธรรมต่อกระบวนการยุติธรรม รวมถึงเป็นตัวแทนในการต่อสู้คดีให้กับผู้ที่ตกอยู่ในสถานะเปราะบางและผู้ที่มีความอ่อนไหวในทางคดีสูง แต่...ภายหลังเขาถูกดำเนินคดีจากการออกมาใช้สิทธิในเสรีภาพการแสดงออกและการชุมนุมประท้วงโดยสงบ ชีวิตของเขาและครอบครัวเปลี่ยนแปลงไปมากมาย . เมื่อผู้เป็นพ่อต้องกลายเป็นผู้ต้องขังในคดีความทางการเมืองจนต้องเข้าไปอยู่ในเรือนจำที่พรากให้เขาต้องอยู่ห่างไกลจากครอบครัว ตอนนี้เวลาผ่านมาร่วมปีแล้วที่อานนท์ นำภา ไม่ได้อยู่เฝ้าดูการเติบโตของลูกๆ การเลี้ยงดูจึงเป็นหน้าที่ของผู้เป็นแม่เพียงลำพัง ปัจจุบันยังพบว่าคดีของอานนท์มีทั้งหมด 5 คดี รวมโทษจำคุก 14 ปี 2 เดือน 20 วัน และยังมีคดีอื่นๆ ที่เขาต้องรับชะตากรรมจากการใช้สิทธิในเสรีภาพการแสดงออกและการชุมนุมประท้วงโดยสงบ สิ่งเหล่านี้สะท้อนให้เห็นช่องโหว่อะไรในกระบวนการยุติธรรม ติดตามเรื่องราวทั้งหมดได้ที่ Talk อะ Rights Podcast #TalkอะRightsPodcast #Amnestylnternational #AmnestyThailand #FREERATSADON #ปล่อยเพื่อนเรา #นักปกป้องสิทธิมนุษยชน #อานนท์นำภา #HumanRights #สิทธิมนุษยชน #ประชาไท
2024-07-30
39 min
Prachatai Podcast
Dr. Climax แพทย์ เพศ รัฐเวชกรรม | หมายเหตุประเพทไทย
หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ชานันท์ ยอดหงษ์ และประภาภูมิ เอี่ยมสม รีวิว Dr. Climax ปุจฉาพาเสียว (2024) เผยแพร่ทาง Netflix อ่านท้องเรื่องของซีรีส์ ที่กำลังเข้าสู่ยุคหัวเลี้ยวหัวต่อความเปลี่ยนแปลงทางการเมืองในทศวรรษ 1970 ที่แม้โครงสร้างทางการเมืองยังไม่เป็นประชาธิปไตย แต่ไม่อาจปิดกั้นการแสดงออกเรื่องเสรีภาพ เรื่องที่เคยปกปิดซ่อนเร้นอย่างเรื่องเพศ เพศสัมพันธ์ ก็ถูกเปิดเผย และปรากฏตัวอยู่ในพื้นที่สื่ออย่างคอลัมน์ตอบปัญหาทางเพศ โดยแพทย์ผิวหนังและกามโรคที่ใช้นามแฝงว่า “ดร.ไคลแมกซ์” อย่างไรก็ตามเมื่อโครงสร้างสังคมยังพร่าเลือน ตัวละครแม้ถูกปลุกความเป็นปัจเจก แต่ภายใต้สังคมที่จำกัดจำเขี่ยเสรีภาพ ก็จัดการอะไรไม่ได้ อยากท้าทายแต่ก็ทำได้ตามอัตภาพ ลูกผีลูกคน ทั้งหมดนี้ติดตามในรายการหมายเหตุประเพทไทย
2024-07-23
24 min
Prachatai Podcast
#FREERATSADON คืออะไร ทำไมต้อง #ปลอยเพื่อนเรา | Talk อะ Rights Podcast EP.4
FreeRatsadon คืออะไร? FreeRatsadon แบบใด? อะไรคือสารตั้งต้นทำให้เกิดคำว่า “ปล่อยเพื่อนเรา” Talk อะ Rights มีคำตอบ⁉️ รู้หรือไม่? มีคนจำนวนมากถูกตั้งข้อหาและถูกดำเนินคดี จากการออกมาใช้สิทธิในเสรีภาพการแสดงออกและการชุมนุมประท้วงโดยสงบ เพื่อเรียกร้องสิทธิในประเด็นต่างๆ ทั้งสิทธิทางการเมือง สิทธิในที่ดินทำกิน สิทธิขั้นพื้นฐาน หรือแม้แต่สิทธิทางเพศ ปี 2563 เป็นอีกปีที่ต้องบันทึกประวัติศาสตร์ที่หลายคนจดจำกันได้ เพราะมีการชุมนุมจำนวนมาก และจากเหตุการณ์ในครั้งนั้น คือสารตั้งต้นสำคัญที่ทำให้เกิดการรณรงค์ผ่านแคมเปญที่มีชื่อว่า #FREERATSADON หรือ #ปลอยเพื่อนเรา ขึ้นมา Talk อะ Rights Podcast Episode นี้ แอมเนสตี้ ประเทศไทย และประชาไท ชวนทุกคนมาฟังแรงบันดาลใจ ที่มา ที่ไปของคำว่า “ปล่อยเพื่อนเรา” ในแคมเปญนี้ เพื่อเรียนรู้และเป็นส่วนหนึ่งในการเรียกร้องให้ทางการไทยยุติการดำเนินคดีกับนักโทษทางความคิดโดยทันทีและไม่มีเงื่อนไข #TalkอะRightsPodcast #Amnestylnternational #AmnestyThailand #FREERATSADON #ปลอยเพื่อนเรา #นกปกป้องสิทธิมนุษยชน #HumanRights #สทธิมนุษยชน #ประชาไท
2024-07-19
44 min
Prachatai Podcast
จะทำอย่างไรถ้าวันหนึ่งตัวคุณถูกทรมาน? | Talk อะ Rights Podcast EP.3
รู้หรือไม่? การทรมานเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่ร้ายแรงที่สุด และเป็นสิ่งที่ถูกห้ามตามกฎหมายระหว่างประเทศอย่างเด็ดขาด เนื่องจากการทรมานเป็นการกระทำที่ย่ำยีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ทั้งยังเป็นการทำลายขั้นตอนกระบวนการยุติธรรม โดยที่ไม่มีเหตุผลหรือกรณีใดๆ มารับรองความชอบธรรมได้ Talk อะ Rights Podcast Episode นี้ แอมเนสตี้ และประชาไท ชวนปรึกษาอาวุโส มูลนิธิผสานวัฒนธรรม และคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย ‘สมชาย หอมลออ’ มาคุยให้เห็นภาพกว้างถึงผลกระทบและความรุนแรงที่เกิดขึ้นจากการทรมาน พร้อมทั้งลงลึกไปในเชิงของกฎหมายและบทลงโทษสำหรับการเอาผิดกับผู้กระทำการทรมาน #TalkอะRightsPodcast #AmnestyInternational #AmnestyThailand #สปายแวรเพกาซัส #อนตรายเกินกว่าที่จะเป็นตัวเอง #HumanRights #สทธิมนุษยชน #ประชาไท
2024-07-19
51 min
Prachatai Podcast
แค่เป็นตัวเองก็อันตรายแล้ว! | Talk อะ Rights Podcast EP.1
#TalkอะRightsPodcast แอมเนสตี้ และประชาไท ชวนทุกคนมาทำความรู้จักกับรายงาน ‘อันตรายเกินกว่าที่จะเป็นตัวเอง’ รายงานที่เล่าถึงความรุนแรงจากการถูกคุกคามและการถูกโจมตีบนโลกออนไลน์ของนักกิจกรรมหญิงและกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศ ไปกับ ชนาธิป ติตยการุณวงศ์ นักวิจัยประจำประเทศไทย แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล เพราะอันตรายที่เกิดขึ้นไม่ใช่เพียงแค่การใช้คำพูดหยาบคายบนโลกดิจิตอลต่อนักกิจกรรมหญิงและผู้มีความความหลากหลายทางเพศ แต่รวมถึงการถูกสอดส่องติดตามโดยมิชอบด้วยกฎหมายด้วยการเฝ้าติดตามทางดิจิทัล และการถูกพุ่งเป้าโจมตีด้วยการใช้สปายแวร์เพกาซัส #TalkอะRightsPodcast #AmnestyInternational #AmnestyThailand #อนตรายเกินกว่าที่จะเป็นตัวเอง #HumanRights #สทิธิมนุษยชน
2024-07-19
34 min
Prachatai Podcast
“ลิ้มรสความทรงจำ : ตากใบ 2547” ขมน้ำตา หน้าโรงพักตากใบ | BookBar EP.7
เหตุการณ์ตากใบ คือ โศกนาฏกรรมจากน้ำมือรัฐไทยที่ถูกปกป้องคุ้มครองจากวัฒนธรรมลอยนวลพ้นผิดมาเสมอ (แต่จะไม่ตลอดไป) กับเหล่าผู้คนที่ยังต้องมีชีวิตต่อไป เธอและเขายังคงอยู่กับความทรงจำที่ลืมไม่ได้ ลูกหรือพ่อหรือญาติของใครคนหนึ่งจากไปตลอดกาล หลงเหลือเพียงรูป อาหารที่ชอบ กางเกง นาฬิกา ฯลฯ ถูกเก็บรักษาเป็นควาทรงจำที่มีรสขมปร่า การลืมเลือนเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นเองโดยมนุษย์ไม่รู้ตัว เราไม่สามารถบังคับให้เราลืมสิ่งใดได้ มันจึงเป็นความเจ็บปวด เป็นความทรงจำที่มีรสชาติของอาหาร กลิ่นของเครื่องแต่งกาย รอยสัมผัสของรูปภาพ และอื่นๆ รสชาติของมันไม่น่าลิ้มลอง แต่พวกเธอและเขายังต้องกล้ำกลืนอยู่กับสิ่งนี้มาตลอด 2 ทศวรรษ #BookBar ร่วมพูดคุยกับ อ. ฆัสรา ขมะวรรณ มุกดาวิจิตร บรรณาธิการ ที่ร่วมเขียนหนังสือ “ลิ้มรสความทรงจำ: ตากใบ 2547” ขมน้ำตา หน้าโรงพักตากใบ ย้อนหลังเหตุการณ์การสลายการชุมนุมและควบคุมตัวผู้ชุมนุมขึ้นรถบรรทุกทหารโดยวางซ้อนกันเป็นชั้นๆ จนมีผู้เสียชีวิตระหว่างเคลื่อนย้ายถึง 78 ศพ ที่จะมีอายุครบรอบ 20 ปี และเป็นเวลาเดียวกับที่อายุความทางกฎหมายกำลังจะสิ้นสุดลง ฟังทั้งหมดได้ทุกช่องทางของ 'ประชาไท prachatai.com' YouTube : https://youtu.be/H8oiPc-sjY4 Spotify : https://pct.fyi/podcast-spotify Apple Podcasts: https://pct.fyi/podcast-apple Podbean: https://pct.fyi/podbeen #BookbarPodcast #PrachataiPodcast #BookBar #Prachatai #20ปีตากใบ #ลิ้มรสความทรงจำตากใบ2547 #หนังสือ #book
2024-07-15
38 min